W d逝giej historii Ko軼io豉 nieraz dochodzi這 w zwi您ku z konklawe do wojen domowych i krwawych rzezi. Wyborowi papie瘸 towarzyszy造
nieraz wielkie emocje, wszak dla szcz窷liwca oznacza這 to wielkie wp造wy i pieni康ze, a dla jego rodziny wprost bajeczn� karier� i fortun�. Rodziny papie篡 automatycznie
wchodzi造 do grona arystokratycznych, do dzi� jeszcze 篡j� we W這szech potomkowie
tzw. czarnej arystokracji. Natomiast lud cz瘰to wyra瘸� szacunek i cze嗆 godn�
nast瘼cy Chrystusa. Oto jeden z przyk豉d闚 (fragment z ksi捫ki znanego w這skiego
historyka Lodovico Silvani Borgiowie, w t逝maczeniu Zdzis豉wa Morawskiego):
„Wiadomo嗆 o 鄉ierci papie瘸 Sykstusa IV (1471-1484) obieg豉 lotem b造skawicy
Rzym, wywo逝j帷 ferment w鈔鏚 ludu, o篡wionego pragnieniem zemszczenia si� na
tych wszystkich, kt鏎zy pod rz康ami zmar貫go korzystali z wszelkich mo磧iwych
przywilej闚. Nast瘼nego dnia, w czasie gdy w bazylice 鈍. Piotra odprawiano
po鄉iertne egzekwie, grupa uzbrojonej m這dzie篡 zebra豉 si� przed pa豉cem znienawidzonego
Girolamo Colonny, czo這wego zausznika Sykstusa IV, wo豉j帷: "Poka� si�, zbrodniarzu, i staw nam czo這 !".
Pa豉c by� ju� jednak opr騜niony z lepszych rzeczy i niezamieszkany. Jego w豉軼iciele,
domy郵aj帷 si�, co mog這by ich czeka�, zd捫yli bowiem zbiec. Pomimo to w軼iek這嗆
zawistnik闚 i pokrzywdzonych wy豉dowa豉 si� na pa豉cu Colonn闚. T逝m uzbrojony w 瞠lazne sztaby i kilofy w豉ma� si� do jego wn皻rza. Rozbito marmurowe kominki,
roztrzaskano na kawa趾i okna, mahoniowe rze嬌ione drzwi, nieliczne pozostawione
meble. W軼iek這嗆 by豉 taka, 瞠 zdewastowano nawet pa豉cowe ogrody i zrujnowano
stajnie.
Sko鎍zywszy to dzie這 zniszczenia t逝m, rosn帷y z ka盥� chwil�, ruszy� w kierunku
dzielnicy Zatybrze. Zrabowano tam sk豉dy towar闚 nale膨ce do kupc闚 genue雟kich — rodak闚 zmar貫go papie瘸. Wielkie barki z winem zacumowane na Tybrze zosta造
ca趾owicie opr騜nione. Ten sam los spotka� wszystko, co nale瘸這 do mieszkaj帷ych w Rzymie genue鎍zyk闚. W zamku Giubileo wpada w r璚e rozszala貫go t逝mu ogromne
stado zwierz徠 rze幡ych, zapasy solonego mi瘰a, ser闚 i win stanowi帷e w豉sno嗆
Katarzyny Sforza. By豉 ona 穎n� hrabiego Girolamo Riario — papieskiego siostrze鎍a.
Lud rzymski mia� liczne powody, by go nienawidzi�.
Nawet spichlerze papieskie, w kt鏎ych Sykstus IV gromadzi� na terenie parafii
鈍. Teodora i Naj鈍i皻szej Marii Panny Nowej znaczne zapasy owsa dla koni, nie
zosta造 oszcz璠zone. Ca貫 tabory woz闚 i w霩k闚, popychanych przez tysi帷e ramion,
wymiot造 w b造skawicznym tempie wn皻rza magazyn闚 w鈔鏚 wrzask闚 t逝mu pozbawionego
jakiejkolwiek kontroli. Nast瘼nego dnia zrabowano doszcz皻nie magazyny Gianbattisty
Pallaviciniego, szwagra Girolamo Riario. By造 tam przechowywane olbrzymie zapasy
wosku, rt璚i i cyny.
Porz康ek publiczny zosta� ci篹ko naruszony przez niszcz帷� furi� ludu rzymskiego.
Konieczne by造 szybkie 鈔odki zaradcze. Zwo豉no wi璚 na Kapitolu zebranie oficer闚 i wielmo鄴w miejskich. W oparciu o jego decyzj� rozplakatowano zarz康zenie nakazuj帷e
policji karanie na miejscu 鄉ierci� przez powieszenie ka盥ego, kto nie szanuje
cudzej w豉sno軼i. Tego samego dnia mieszka鎍y Zatybrza zamkn瘭i bramy swej dzielnicy i zabarykadowali mosty na rzece, stawiaj帷 na nich uzbrojone oddzia造 i nie
przepuszczaj帷 nikogo bez specjalnej przepustki. Gdyby nie podj皻o tych krok闚,
pisze naoczny 鈍iadek wspomnianych wydarze�, Rzym sp這n掖by w闚czas doszcz皻nie.
Tymczasem w obozie papieskim od strony Palatynu (jedno z siedmiu wzg鏎z, na
kt鏎ych sta� staro篡tny Rzym), gdzie wiadomo嗆 o 鄉ierci Sykstusa IV dotar豉 z pewnym op騧nieniem, strzelano z najci篹szych dzia� jedynie dla odstraszenia
t逝mu, kt鏎y zebra� si� i przyst徙i� do rabunku. Szybko jednak zrozumiano, 瞠
kanonada nie odnosi skutku. 皋軟ierze otrzymali wi璚 rozkaz zebrania ci篹kiego
uzbrojenia oraz co cenniejszego uzbrojenia i wycofania si� poza obr瑿 miasta.
Wiadomo軼i o ruchach oddzia堯w wojskowych zacz窸y jednak nadchodzi� z wewn皻rznego,
otoczonego murami obszaru miasta. Oddzia造 papieskie, dowodzone przez Girolamo
Riario, ruszy造 wi璚 w stron� 鈔鏚mie軼ia, okopuj帷 si� i stawiaj帷 namioty w dzielnicy Priati. Tymczasem Katarzyna Sforza wdar豉 si� wraz ze swymi 穎軟ierzami
do zamku 鈍. Anio豉 (stoj帷ego tu� obok Watykanu i wielokrotnie stanowi帷ego
schronienie dla papie篡 obleganych przez nieprzyjaci馧). Zaj窸a ona ten zamek
r闚nie� w imieniu swego m篹a — dow鏚cy armii papieskiej.
Sytuacja by豉 niezwykle napi皻a...
Stoj帷 wobec gro嬌y powstania ludowego, kt鏎e by這by jednoznaczne z pocz徠kiem
wojny domowej, kardyna這wie postanowili podj望 kroki w celu przezwyci篹enie
mo磧iwie najszybciej chaosu, w kt鏎ym pogr捫y� si� Rzym. Kardyna� Giuliano della
Rovere, dzi瘯i posiadanym szerokim wp造wom, wywar� w闚czas nacisk na konklawe,
aby papie瞠m zosta� wybrany Gianbattista Cibo, kt鏎y przybra� imi� Innocenty
VIII".
Wybory nast瘼nego papie瘸, nies豉wnej pami璚i Aleksandra VI, odby造 si� w jeszcze
bardziej dramatycznych warunkach. Watykan by� r闚nie� oblegany przez wojska
r騜nych wielmo鄴w w這skich, kardyna堯w i ambasador闚. |