Dominicantes 2009 - 30 lat badań praktyk religijności w Polsce

Instytut Statystyki Kościoła Katolickiego SAC od roku 1972 prowadzi badania socjologiczno-statystyczne na temat religijności w Polsce. W roku 1979 rozpoczął badanie niedzielnych praktyk religijnych (dominicantes i communicantes). Badania te w takiej samej formie prowadzone są do dzisiaj. W jednym dniu (wybrana niedziela października lub listopada) we wszystkich parafiach w Polsce liczeni są wierni. Wyniki tych badań są dokumentowane i służą jako dodatkowy materiał w badaniach nad polską religijnością.

Warto zauważyć, że są to tylko dwa wskaźniki religijności - msza i komunia niedzielna. Jednak są to wskaźniki bardzo znaczące. Okazuje się, że stan dominicantes i commnunicantes jest kompatybilny z wynikami innych nieraz bardzo szczegółowych badań religijności.

Ponadto wyniki prowadzonych od 30. już lat badań dominicantes i communicantes pozwalają na konkretnych pytań czy hipotez, które można weryfikować w szczegółowych i pogłębionych badaniach socjologicznych. Jest to więc materiał z jednej strony uzupełniający, a z drugiej inspirujący w badaniach religijności.

Religijność jest procesem i trudno poszukiwać w procesie zmian religijności takich konkretnych, jednoznacznych punktów czasowych. Raczej można mówić o pewnych okresach czasu, w których przejawia się pewna tendencja zniżkowa, czy też proces wzrastający. Oczywiście są to zamsze tylko hipotezy i trzeba czekać i obserwować, czy czas je zweryfikuje.

Obserwując wyniki badań dominicantes z 30 lat można (oczywiście umownie) ukazać trzy okresy przemian - spadku domimcantes.

I. Pierwszy okres to lata 1980 - 1990, gdy średni procent dominicantes dla Polski oscyluje blisko 50%. W roku 1987 wynosi 55,3%, ale ostatni raz wartości powyżej 50% procent przyjmuje w roku 1990 (50,3%).

II. Drugi okres to lata 1991-2007, w którym średni procent dominicantes dla Polski zamyka się w przedziale 43-46 %.

III. Wydaje się, że trzeci okres zaczął się w roku 2008, kiedy to procent dominicantes spadł do 40,4%. Wprawdzie w roku 2009 jest nieco wyższy (41,5%), ale może to już być wyrazem dalszej tendencji spadkowej. Pokażą to wyniki następnych lat.

Przez całe 30 lat wzrasta communicantes. Przyjmując powyższe okresy czasowe, przedstawia się on następująco:
1980-1990: 7,8%-10,7%
1981-2007: 10,8-17,6%
2008-2009: 15,3-16,7%

żródło: www.iskk.p(*)m_content&view=article&id=116: