Tydzień temu po raz drugi z rzędu wybrałem się z kolegami na obecny w tytule niniejszego artykułu festiwal. Zrazu chciałbym zaznaczyć, że powodem, dla którego się tam znalazłem, była tylko i wyłącznie muzyka, ze szczególnym uwzględnieniem występu pionierów street punku, Sham 69 - do całej reszty woodstockowych atrakcji zdążyłem nabrać negatywnego stosunku już rok temu, a niedawny pobyt tylko utwierdził mnie we wcześniej przyjętych poglądach.

Pozytywny wizerunek Przystanku zasadza się moim zdaniem na kilku sprytnie spreparowanych mitach. Pierwszym i niewątpliwie najbardziej fałszywym z nich, jest rzekomy pluralizm światopoglądowy panujący na festiwalu. Powiada się, że przyjeżdżając na Woodstock można podjąć twórczą dyskusję na forum Akademii Sztuk Przepięknych, konstruktywnie zestawić swój światoobraz z przekonaniami innych osób obecnych na Woodstocku, etc. Każdy, kto był kiedykolwiek na dowolnym festiwalu rockowym, dostrzeże w tych enuncjacjach ściemę, choćby o samym Woodstocku nigdy wcześniej nie słyszał. Wiadomo, że w miejscu, gdzie spora część publiki przyjeżdża po to, by się solidnie nawalić i przy okazji co nieco ulżyć zmęczonym codzienną wstrzemięźliwością genitaliom, trudno o zaistnienie dyskursu na większą skalę. Nie powinno się o to mieć pretensji ani do Jurka Owsiaka, ani do innych osób w ten czy inny sposób związanych z Przystankiem. Niestety, w Kostrzynie odbywa się coś znacznie gorszego, niż tylko swobodna popijawka w oparach marihuany i ze sporą dawką wolnej miłości w tle - mianowicie, mamy tam do czynienia z ordynarną indoktrynacją.

Gdy pytanie o próby nachalnego impregnowania woodstockowej młodzieży konkretnych koncepcji historycznych i pozytywnych pada w obecności Owsiaka, ten sprawia wrażenie zdziwionego. Czy naprawdę aż tak trudno jest mu zrozumieć, że pacyfki i kwiatuszki, które z taką ochotą wpycha w każde dostępne na polu namiotowym miejsce, to nie tylko narzędzia promocji przyjaznej zabawy na muzycznym festiwalu? Przeciętny dzieciak, opuszczając Kostrzyn, ma w głowie pacyfizm i anarchizm jako uniwersalny paradygmat polityczno-moralny.Czym więc, pytam, różni się od swego otumanionego chrześcijańskim jadem odpowiednika, kończącego w tym samym czasie udział w rekolekcjach? Jakby tego mało, inną kluczową treścią ideologii Przystanku Woodstock jest antyfaszyzm - sam w sobie szlachetny, ale czy w dzisiejszych czasach rzeczywiście najbardziej potrzebny Polsce i Europie? Mam poczucie, że to ciągłe opowiadanie truizmów o równości ras i nacji przynosi więcej szkody, niż pożytku. Jako, że zadeklarowani naziole prędzej włożą na głowy jarmułki i wybiorą się na wakacje do insytutu Yad Vashem, niż zaszczycą swą obecnością Przystanek Woodstock, przekonuje się li tylko już dawno przekonanych, a w dodatku wytwarza się w umyśle młodego człowieka złudne przeświadczenie, że skoro już w tym najważniejszym konflikcie dobra ze złem, tolerancji z nietolerancją i kosmopolityzmu z ksenofobią opowiedział się po właściwej stronie, to teraz nie musi już robić nic, by swoje najbliższe otoczenie czynić lepszym. Jednym słowem, nadmierna ekspozycja antyfaszyzmu i haseł tolerancji może implikować bagatelizację innych, często bardziej palących problemów i szerzenie się politycznego pasywizmu wśród młodzieży.
Podobnie jednostronny i niedyskursywny charakter, jak propaganda miłości, przyjaźni i tolerancji, mają spotkania z osobami publicznymi, odbywające się w ramach Akademii Sztuk Przepięknych w dużym, położonym powyżej głównej sceny namiocie. Zapraszanie ikon polskiej opozycji demokratycznej, takich jak Lech Wałęsa czy Tadeusz Mazowiecki, nie staje się asumptem do ożywionej i krytycznej debaty. Przeciwnie, nawet powierzenie funkcji prowadzącego znanemu z ciętego języka i bezkompromisowości Piotrowi Najsztubowi w niczym nie zmieniło bolesnej rzeczywistości Przystanku Woodstock. Pytania zadawane przez słuchaczy są ogólnikowe i naiwne (w rodzaju skierowanego do Wałęsy „Panie Prezydencie, jaka będzie Polska za 50 lat?”, polemiki ze zgoła hagiograficzną wizją naszej najnowszej historii nikt nawet nie próbuje podejmować. Nasuwa się pytanie, czy Jurek Owsiak, ustalając formułę ASP, nie myślał czasem o stworzeniu wyrazistej przeciwwagi dla polityki historycznej uprawianej przez prawicowo zorientowany Instytut Pamięci Narodowej. Jeśli tak, to zapomniał niestety, że prawdomówność i skuteczność rzadko idą w parze u propagandystów, a przyznać trzeba, że optując za taką właśnie koncepcją Akademii uczynił z siebie Owsiak propagandystę par excellence.

Kończąc już ten wywód, pragnę wypowiedzieć kilka cierpkich słów na temat obecności w Kostrzynie buddyjskiej sekty o nazwie Hare Kriszna. Nie zamierzam tu rozwodzić się nad niuansami teologii Krisznowców , dociekać, na ile szkodliwy jest ich wpływ na wyznawców. Interesuje mnie co innego: w imię czego, u licha, Owsiak robi im tak wielką przysługę i zaprasza ich na Przystanek, by mogli, nie zapłaciwszy ani grosza, nie tylko szerzyć swoje poglądy, ale też zarabiać niemałe pieniądze, sprzedając wegetariańskie jedzenie („Food for peace”, bądź też swoje święte księgi ( dostępne w „Pokojowej wiosce Kriszny” – śmiem przypuszczać, że na Woodstock 2009 „pokojowy” nie byłem tylko ja sam, Norbert)? Ku własnemu zaskoczeniu, zapoznawszy się z kulinarną i intelektualną ofertą przybyszów ze Wschodu („Ex oriente lux”, jak mawiali Rzymianie) zapałałem niewypowiedzianą sympatią do ich konkurentów z sąsiedniego „Przystanku Jezus”. Ci przynajmniej nie usiłowali mi niczego sprzedać – co więcej, podczas gdy Hare Kriszna nie dali nikomu zapomnieć o swoim istnieniu, co kilka godzin wywołując za pomocą kolorowego wehikułu własnej produkcji nieziemski korek, katolicy świetnie bawili się we własnym gronie.

Jakie są Wasz opinie na temat Przystanku, bądź co bądź jednego z ważniejszych wydarzeń w naszej współczesnej kulturze masowej? A może ktoś z Was był już na tej imprezie i podobnie jak ja, opuścił ją mając głowę wypełnioną niekoniecznie wesołymi refleksjami?

Pozdrawiam.