Jako że od premiery minęło już trochę czasu, znaczy prawdopodobnie parę(naście) osób obejrzało ten film, a poza tym ja obejrzałem go wczoraj, postanowiłem wzniecić dyskusję o nim na naszym cudnym forum (niech je Bóg błogosławi)

Opinie krążą skrajne, od głosów świętego oburzenia, przez głosów zachwytu, aż do głosów zawodu - ze strony tych, którzy czekali na horror ("Co to za szajs, nie dorównuje Pile" itp.).

Wielu twierdzi, że to film o niczym, że von Trier postawił na szok, ale nie ma tam żadnego przekazu. Zdają się zresztą w ogóle nie zauważać całej masy symboli, które tam występują. Bo przekaz jest, nie jest klarowny, jest złożony z symboliki i raczej z tego, co nie zostało powiedziane, ale jest. Poza tym to, co zostało powiedziane i pokazane, bardzo dobrze na niego naprowadza, niemniej zostawia szerokie pole do interpretacji, to zresztą bardzo dobrze. Ci z kolei, którzy rozumieją symbolikę i przekaz, dzielą się na Stowarzyszenie Świętego Oburzenia oraz tych którym film, po jego zrozumieniu, podobał się bardziej lub mniej (zaczynając od "wcale", a kończąc na "arcydzieło").

A teraz, dlaczego i kogo ten film oburza? Oburza bo jest zaprzeczeniem całej tradycji intelektualnej naszej cywilizacji, judeochrześcijańskiej, fundamentu, który został powołany do życia w Genesis słowami "Stworzył Bóg (...) i wiedział, że było to DOBRE". "Antychryst" jest zaprzeczeniem wiary w dobro świata, w to, że natura jest dziełem dobrego Boga. I ci, którzy nie są zdolni wytknąć nosa poza tradycję swojego świata, będą oburzeni.

I właśnie o dobro świata tutaj chodzi. W tradycyjnym ujęciu naszej cywilizacji, to właśnie natura jest dobra, a człowiek niszczący ją ze swoimi machinami jest zły, natura pochodzi od Boga, a człowiek jest swego rodzaju wynaturzeniem, przez swoją wolną wolę. Tak samo spokój, ład, jest postrzegany jako stan naturalny, a szaleństwo, obłęd, za wynaturzenie. "Antychryst" wszystko to odwraca. Natura jest pierwotnym Chaosem, złem, niekontrolowanym cyklem życia i śmierci, a cywilizacja tym, w czym istota rozumna usiłuje znaleźć spokój, schronienie przed szaleństwem. W filmie pada zdanie "Natura to kościół szatana", tzn. natura jest stanem, w którym nie ma zasad, stanem pierwotnej walki o wszystko, hobbesowskim "bellum omnium contra omnes", a cywilizacja sztucznym ładem, w którym zaszywa się człowiek i przewartościowuje ład i obłęd.

Świat natury jest w "Antychryście" pełen niezasłużonego bólu, szaleństwa w czystej postaci, jest jednocześnie niesamowicie piękny i ohydny, to świat, gdzie sarnie, cywilizacyjnemu symbolowi niewinności, może wystawać z pochwy martwy, na wpół urodzony płód. Podobnie pisze też Milan Kundera w "Nieznośnej lekkości bytu", od natury oddzielają nas ściany i język, a od rzeki gówna pod nami - elegancka, niebudząca przykrych skojarzeń, muszla klozetowa w nowoczesnej łazience.

Film stawia pytania - czym jest natura, czym jest człowiek w naturze, czym jest cywilizacja, czym jest obłęd a czym normalność, czym jest cierpienie, a czym radość? Wywraca do góry nogami całą tradycję naszej cywilizacji. I jest dobry.

Skomentuję jeszcze krótko samą realizację - jest świetna. Wszystko jest dopracowane perfekcyjnie, gra aktorów, muzyka, krajobrazy, nawet kolory - wszystko jest zrobione naprawdę wspaniale i bardzo sugestywnie.

Moim zdaniem jest bardzo prawdopodobne, że "Antychryst" stanie się filmem bardzo ważnym w naszej kulturze. Jest chyba pierwszym, który tak odważne porusza tematy, które są u nas tabu - obłęd, ból, natura niepodległa człowiekowi.

A co wy o nim myślicie?