W Średniowieczu i Starożytności owoc ów bił rekordy popularności w Europie i przetwory z niego były obligatoryjnym składnikiem każdego menu wyrafinowanego i nie tak bardzo wyrafinowanego. W Azji owoc nieszpułki jest nadal bardzo popularny, natomiast na naszym kontynencie poszedł w całkowite zapomnienie. Schyłek popularności zaczął się w 19 wieku, finał zaś tego procesu miał miejsce zaraz po II wojnie. Dzisiaj trudno jest natrafić na drzewo nieszpułki w Europie, zdarza się często, że botanicy nie znają tego gatunku. A jest to owoc arcyoryginalny. Po pierwsze zwany był/jest pod nazwą: "małpia d..a", "ośla d..a", "psia d..a", "rozwarta d..a" - gdyż swoim wyglądem budzi jednoznaczne skojarzenia, po drugie zbierano go w grudniu - i jako taki stanowił zastrzyk cukru w miesiącach zimowych, po trzecie jego spożycie mogło mieć miejsce dopiero po należytym przegniciu, konsumpcja świeżych owoców groziła perturbacjami gastrycznymi. O istnieniu tego owocu nie miałem pojęcia do dnia dzisiejszego. Natomiast z dzieciństwa pamiętam żywopłoty z gatunku róż, których dojrzałe owoce swym kształtem bardzo przypominały owoc nieszpułki. I też budziły skatologiczne skojarzenia, zwaliśmy je "d....i pawiana". Co ciekawe nieszpułka należy do rodziny różowatych, jest więc bliską krewną róż. Zainteresowanych "rozwartą d..ą" odsyłam do podlinkowanego materiału. "The fruit are unusual for several reasons. Firstly, they're harvested in December – making them one of very few sources of sugar that would have been available in medieval winters. Secondly, they only become edible when they're rotten.When they're first picked, medlars are greenish brown and can resemble oddly-shaped onions or alien-looking persimmons. If they're eaten straight away, they can make you violently ill – one 18th Century doctor and botanist said that they cause diarrhoea. But if you put them in a crate of sawdust or straw and forget about them for several weeks, they gradually darken and their hard, astringent flesh softens to the consistency of a baked apple.The exact chemical mechanism involved remains elusive, but broadly, enzymes in the fruit break down complex carbohydrates into simple sugars such as fructose and glucose, and it becomes richer in malic acid – the main culprit behind the sour taste of other fruits such as apples. Meanwhile, harsh tannins, which contribute to the bitter astringency of younger red wines, and antioxidants such as ascorbic acid (Vitamin C), are depleted." www.bbc.co(*)edieval-fruit-the-world-forgot |