Racjonalista - Strona głównaDo treści
Kilka pytań o ewolucje

Ten wątek jest przedawniony

Działy Forum » Nauka
NapisanoAutorTytuł
10-05-2007 21:48MichałKilka pytań o ewolucje
Witam, mam kilka pytań związanych z ewolucją, które mnie nurtują i na które nie mogę znaleść odpowiedzi. Mam nadzieję, że mi pomożecie.
Do rzeczy:

1. W jaki sposób powstało RNA
2. Załóżmy, że wystąpiła mutacja(przykładowo warunkująca wyrośnięcie kończyn) - co warunkuje, że taka pojedyncza mutacja u tylko jednego osobnika ma wpływ na cały gatunek? Chodzi o organizmy rozmnażające się płciowo. Czy dziedziczenie cech jest tutaj wystarczającym argumentem?
3. W jaki sposób powstaje nowy gen? Tzn. wiem, że są możliwe różne procesy na istniejących genach(np. mutacja w wyniku której powstaje z płetwy - noga) ale jak powstaje całkiem nowy gen? Po prostu trudno mi jest wyobrazić sobie jak z jednokomórkowca za sprawą przypadku powstało coś takiego jak np. człowiek.
4. Co powoduje nagłe skoki ewolucyjne
5. Czy ewolucja jest na tyle stopniowa, że przykładowo przy rozwoju oka najpierw pojawił się "coś" przypominające oko, by potem przekształcić się w pełny, działający układ połączony z układem nerwowym, czy może zmiany te są nagłe?
6. Czy to możliwe że do ewolucji warunkującej powstanie gatunku homo sapiens doszło jednocześnie na kilku kontynentach?

Szukałem odpowiedzi ale niestety na większości stron ewolucja jest opisana językiem często niezrozumiałym dla prostego człeka, takiego jak ja.
Jeżeli ktoś potrafi to wytłumaczyć na chłopski rozum to prosiłbym. Dziękuję.

Michał
I jeszcze jedno: Czemu nie pojawia się np. człowiek z rogiem na głowie, albo piórami, jeżeli nie ma to wpływu na jego przeżywalność?
APawłowski (1150 punktów)
>I jeszcze jedno: Czemu nie pojawia się np. człowiek z rogiem na głowie, albo piórami, jeżeli nie ma to wpływu na jego przeżywalność?
Bo ci z rogami to nie za często przekazują swoje geny.
dżony
Trochę już późno i nie chce mi się pisać ale sypnę chociaż linkami. Zdaje się, że są tam nawiązania do tego o czym mówisz. Przepraszam, że tak hurtem ale już nie chce mi się wybierać i poleci tak jak w zakładkach

Życie, czym jest życie ?, istota biologii, biologia
mpancz.webpark.pl/bioteolife.php
Przynajmniej 10 zasad ewolucji, teoria ewolucji
mpancz.webpark.pl/bioteoevolrule.php
Biogeneza, jak powstało życie
mpancz.webpark.pl/bioteolifeori.php
Antropogeneza, ewolucja cżłowieka, powstanie człowieka, neotenia
mpancz.webpark.pl/bioteohuman.php
Samolubny gen, samolubne geny, genetyka ewolucyjna
mpancz.webpark.pl/bioteotaktyka.php
Drzewa ewolucyjne, ewolucja molekularna, zegar ewolucyjny, transfer horyzontalny, neutralizm
mpancz.webpark.pl/bioteodrzewa.php
Makroewolucja, nieciągłe stany równowagi, preadaptacja
mpancz.webpark.pl/bioteomakroevol.php
Specjacja allopatryczna, powstawanie gatunków
mpancz.webpark.pl/bioteoallo.php
Genetyka, gen, geny, DNA, RNA, podstawy genetyki
mpancz.webpark.pl/biomolgenetyka.php
Mutacje, mutacja, DNA, delecja, substytucja, insercja
mpancz.webpark.pl/biomolmutacja.php
Transkrypcja, DNA, RNA, mRNA, hn RNA, promotor
mpancz.webpark.pl/biomoltranskrypcja.php
Splicing, egzony, introny, egzon, intron
mpancz.webpark.pl/biomolsplicing.php
Translacja, rybosom, kod genetyczny, tRNA, biosynteza białka
mpancz.webpark.pl/biomoltranslacja.php
Transpozycja, transpozon, transpozony, transpozaza
mpancz.webpark.pl/biomoltranspozycja.php
Retrotranspozycja, pseudogen, odwrotna transkryptaza, LINES, SINES
mpancz.webpark.pl/biomolretro.php
Replikacja, mitoza, polimeraza DNA, primaza, fragmenty Okazaki
mpancz.webpark.pl/biomolreplikacja.php
Rekombinacja, crossing-over, mejoza
mpancz.webpark.pl/biomolrekombinacja.php
Geny sprzężone, crossing-over, centymorgan, plejotropia
mpancz.webpark.pl/biomolcrossover.php

No i pewnie inne z tej strony. Na pewno znajdziesz coś interesującego.
Marek Matacz (196 punktów)
>I jeszcze jedno: Czemu nie pojawia się np. człowiek z rogiem na głowie, albo piórami, jeżeli nie ma to wpływu na jego przeżywalność?

Takie rogi czy pióra nic nie dają a zawsze coś "kosztują" a pewnie nawet przeszkadzają czyli utrudniają przekazanie genów.
Chyba że np ładne rogi swiadczyłyby o zdrowiu albo sile, tak działają np pióra u pawia.
Marian (5438 punktów)
   Postaram się w miarę mojej wiedzy odpowiedzieć.

>1. W jaki sposób powstało RNA
   Niestety, nie mamy z tego okresu żadnych skamielin (pojedyncze cząsteczki raczej nie kamienieją); niektórzy sądzą, że RNA jest starsze ewolucyjnie od DNA i powstało na skutek ewolucji prostszych, samonamnażających się cząsteczek.

>2. Załóżmy, że wystąpiła mutacja(przykładowo warunkująca wyrośnięcie kończyn) - co warunkuje, że taka pojedyncza mutacja u tylko jednego osobnika ma wpływ na cały gatunek?
   Jeśli mutacja zwiększy szansę przetrwania, to potomkowie zmutowanego osobnika (oczywiści ci, którzy ów zmutowany gen odziedziczą) będą ginąć nieco rzadziej, niż ich pobratymcy. Po kilku generacjach zaczną dominować w populacji.

>3. W jaki sposób powstaje nowy gen?
   Z tego, co mi wiadomo, nowe geny powstają głównie wtedy, gdy na skutek kopiowania któryś z już istniejących genów zostanie zdublowany. Następnie może mutować i zmieniać się.
   Inny mechanizm polega na "uruchomieniu" poprzez mutację jednego z pseudogenów w tzw. "śmieciowym DNA" (junk DNA), czyli repozytorium starych, niedziałających genów.

>4. Co powoduje nagłe skoki ewolucyjne
   Chyba niesamowity fuks Przez skok rozumiem, że nagle kilka genów zmutowałoby się w sposób, który okazałby się korzystny. Niesłychanie nieprawdopodobne, choć teoretycznie możliwe. Jednak głównym motorem ewolucji są niewielkie zmiany przystosowawcze.

>5. Czy ewolucja jest na tyle stopniowa, że przykładowo przy rozwoju oka najpierw pojawił się "coś" przypominające oko, by potem przekształcić się w pełny, działający układ połączony z układem nerwowym, czy może zmiany te są nagłe?
   Patrząc na oczy innych stworzeń można dostrzec niemal wszystkie stadia rozwoju tego organu; ba, wygląda na to, że ewoluował niezależnie kilkakrotnie. Na przykład euglena zielona ma jedynie światłoczułą plamkę, większość owadów ma oczy złożone, a łodziki mają oczy zupełnie pozbawione soczewek. U ludzi i innych ssaków ssaków komórki światłoczułe są zwrócone w niewłaściwą stronę, co oznacza konieczność istnienia plamki ślepej, podczas gdy niektóre inne zwierzęta (zdaje się, że mięczaki) mają je zwrócone we właściwym kierunku.

>6. Czy to możliwe że do ewolucji warunkującej powstanie gatunku homo sapiens doszło jednocześnie na kilku kontynentach?
   Raczej nie, choć bardzo prawdopodobne jest, że do rozwoju homo sapiens przyczyniły się także krzyżówki z innymi hominidami (ewolucja policentryczna), m. in. z homo neanderthalensis.

>Czemu nie pojawia się np. człowiek z rogiem na głowie, albo piórami, jeżeli nie ma to wpływu na jego przeżywalność?
   Jeżeli jakaś mutacja nie przyczynia się do zwiększenia szans na przetrwanie, to nie dochodzi do zdominowania przez nią całej populacji i na skutek wielokrotnego mieszania, zanika.
   W dodatku jeśli inna mutacja zniszczyłaby tą cechę (a destruktywnych mutacji jest znacznie więcej niż konstruktywnych), odbyłoby się to zupełnie bezkarnie. Nie byłoby też żadnego czynnika warunkującego kształt rogu, czy długość piór.
   Jeśli nie ma żadnej presji ewolucyjnej to taka seria mutacji jest niesłychanie mało prawdopodobna.

   Pozdrawiam.
sceptymucha

>>Czemu nie pojawia się np. człowiek z rogiem na głowie, albo piórami, jeżeli nie ma to wpływu na jego przeżywalność?
>   Jeżeli jakaś mutacja nie przyczynia się do zwiększenia szans na przetrwanie, to nie dochodzi do zdominowania przez nią całej populacji i na skutek wielokrotnego mieszania, zanika.
Nie prawda. Kontrprzyklad- istnienie blad wlosow w populacji ludzkiej. Blad wlosy nie wplywaja na powiekszenie szans przezywalnosci- ale podobaly sie zdaje osobnikom meskim (byl artykul na ten temat w necie).
Pozdrawiam
nieobecny
>>>Czemu nie pojawia się np. człowiek z rogiem na głowie, albo piórami, jeżeli nie ma to wpływu na jego przeżywalność?
>>   Jeżeli jakaś mutacja nie przyczynia się do zwiększenia szans na przetrwanie, to nie dochodzi do zdominowania przez nią całej populacji i na skutek wielokrotnego mieszania, zanika.
>Nie prawda. Kontrprzyklad- istnienie blad wlosow w populacji ludzkiej. Blad wlosy nie wplywaja na powiekszenie szans przezywalnosci- ale podobaly sie zdaje osobnikom meskim (byl artykul na ten temat w necie).
Skoro blond włosy samic podobają się samcom, to tym samym "geny blond włosów" wypracowały sobie sposób na replikację, zatem twój przykład jest chybiony.
Inna sprawa, że podobno blondynki i blondyni skazani są na zagładę, co staje w sprzeczności z postulowaniem sukcesu ewolucyjnego "genów blond włosów".
Anyway, nieprawdą jest, że mężczyźni wolą blondynki. Tylko ci infantylni.
sceptymucha
>>>>Czemu nie pojawia się np. człowiek z rogiem na głowie, albo piórami, jeżeli nie ma to wpływu na jego przeżywalność?
>>>   , to nie dochodzi do zdominowania przez nią całej populacji i na skutek wielokrotnego mieszania, zanika.
>>Nie prawda. Kontrprzyklad- istnienie blond wlosow w populacji ludzkiej. Blond wlosy nie wplywaja na powiekszenie szans przezywalnosci- ale podobaly sie zdaje osobnikom meskim (byl artykul na ten temat w necie).
>Skoro blond włosy samic podobają się samcom, to tym samym "geny blond włosów" wypracowały sobie sposób na replikację, zatem twój przykład jest chybiony.
Marian napisal: Jeżeli jakaś mutacja nie przyczynia się do zwiększenia szans na przetrwanie...
Tego fragmentu sie przyczepilem. Blond wlosy nie przyczyniaja sie oraz w rzeczy samej sa mutacja (kiedys wszyscy byli brunetami/tkami).
>Inna sprawa, że podobno blondynki i blondyni skazani są na zagładę, co staje w sprzeczności z postulowaniem sukcesu ewolucyjnego "genów blond włosów".
To dlatego, ze istnieje mozliwosc farbowania wlosow na blond zdaje sie.
>Anyway, nieprawdą jest, że mężczyźni wolą blondynki. Tylko ci infantylni.
To ciekawe, by wybierac po kolorze wlosow. Troche jak z Monty Pythona.
Pozdrawiam
Marian (5438 punktów)
>Nie prawda. Kontrprzyklad- istnienie blad wlosow w populacji ludzkiej. Blad wlosy nie wplywaja na powiekszenie szans przezywalnosci- ale podobaly sie zdaje osobnikom meskim (byl artykul na ten temat w necie).
>Pozdrawiam
   Może powinienem był napisać, że chodzi o szanse przetrwania genów. Jeśli blondwłosa samica bardziej podobała się samcom, to miała większe szanse na znalezienie partnera i potomstwo. Zatem efektywnie blond włosy przyczyniały się do przetrwania, choć nie osobnika a jego genów.

   Pozdrawiam
Zyga (1539 punktów)
Może nie na wszystko ale na to co mogę bez zastanawiania i przypominania sobie...

>2. Załóżmy, że wystąpiła mutacja(przykładowo warunkująca
>wyrośnięcie kończyn) - co warunkuje, że taka pojedyncza
>mutacja u tylko jednego osobnika ma wpływ na cały gatunek?
>Chodzi o organizmy rozmnażające się płciowo. Czy
>dziedziczenie cech jest tutaj wystarczającym argumentem?

Jeżeli ta mutacja ułatwiała przeżycie i rozmnażanie się, to została przekazana liczniejszemu potomstwu niż mutacja o nawie "brak kończyn". Wystarczy, że proces powtórzył się "kilka" razy i tak oto mamy kończymy a osobniki z ich brakiem są rzadkością.

>4. Co powoduje nagłe skoki ewolucyjne

Np. nagłe zmiany klimatu. W połączeniu z odp. nr 2 dość łatwo sobie wyobrazić proces przystosowywania.

>5. Czy ewolucja jest na tyle stopniowa, że przykładowo przy
>rozwoju oka najpierw pojawił się "coś" przypominające oko,
>by potem przekształcić się w pełny, działający układ
>połączony z układem nerwowym, czy może zmiany te są nagłe?

Z tego co wiem to najpierw wykształciło się coś przypominającego "tkankę światłoczułą" a potem stopniowo zamieniało się w oko, dlatego teraz przewody nerwowe mamy przed siatkówką oka zamiast z tyłu.

>6. Czy to możliwe że do ewolucji warunkującej powstanie
>gatunku homo sapiens doszło jednocześnie na kilku
>kontynentach?

Kiedyś kontynenty były połączone

edit /Zyga
Eh nie byłem pierwszy - muszę szybciej pisać.
Ojciec Dyrektor (1704 punktów)
>1. W jaki sposób powstało RNA

Transkrypcja i translacja. Podwójna nić DNA dzieli się i za każdą Tyminę podkłada się Uracyl (zasady azotowe). Wyprzedzając twe kolejne pytanie: DNA dzieli się dzięki działaniu enzymów (chyba, nie jestem pewien), a wie od którego momentu się przekształcać i kiedy skończyć dzięki tzw. terminatorom (wiem, że dziwnie brzmi) i innym sekwencjom zasad, których nazwy już pozapominałem (kodony stop i takie tam).

>2. Załóżmy, że wystąpiła mutacja(przykładowo warunkująca
>wyrośnięcie kończyn) - co warunkuje, że taka pojedyncza
>mutacja u tylko jednego osobnika ma wpływ na cały gatunek?
>Chodzi o organizmy rozmnażające się płciowo. Czy
>dziedziczenie cech jest tutaj wystarczającym argumentem?

Tak. Dziedziczność jest wystarczajacym argumentem. Poza tym niezapominajmy, ze ewolucja jest procesem, który służy przystosowaniu organizmu do otoczenia w którym żyje. Jeśli jeden organiżm odgapia od innego posób pożywiania się, to musi przekształcić sój układ pokarmowy w ten sam sposób. Reszta to dziedziczność...

>3. W jaki sposób powstaje nowy gen? Tzn. wiem, że są
>możliwe różne procesy na istniejących genach(np. mutacja w
>wyniku której powstaje z płetwy - noga) ale jak powstaje
>całkiem nowy gen? Po prostu trudno mi jest wyobrazić sobie
>jak z jednokomórkowca za sprawą przypadku powstało coś
>takiego jak np. człowiek.

Nie przypadku a rozwoju. Nowy gen powstaje wskutek połacznia się aminolwasów - ot cała zabawa. Sęk w tym, że aminokwasów jest od groma a wpływ na to, co dany gen warunkuje ma również ich kolejnośc. Jak widzisz - możliwości jest wiele:D

>4. Co powoduje nagłe skoki ewolucyjne

Wiele czynników. Obecnie działalność człowieka.

>5. Czy ewolucja jest na tyle stopniowa, że przykładowo przy
>rozwoju oka najpierw pojawił się "coś" przypominające oko,
>by potem przekształcić się w pełny, działający układ
>połączony z układem nerwowym, czy może zmiany te są nagłe?

To zależy od zmian. Nie wiwm jak było z okiem, ale niektóre organy ewoluuja szybciej a inne wolninej. taka ewolucja indywidualna.

>6. Czy to możliwe że do ewolucji warunkującej powstanie
>gatunku homo sapiens doszło jednocześnie na kilku
>kontynentach?

Homosapiens powstał w jednym miejscu (nie pamiętam gdzie, ale coś mi sięz Afryką kojarzy) i migrował.

>Szukałem odpowiedzi ale niestety na większości stron
>ewolucja jest opisana językiem często niezrozumiałym dla
>prostego człeka, takiego jak ja.

Mam nadzieję, że pisałem wedle twych oczekiwań

>Jeżeli ktoś potrafi to wytłumaczyć na chłopski rozum to
>prosiłbym. Dziękuję.

Proszę bardzo:D

Pozdrawiam.


Nie polemizuj nigdy z idiotą! Najpierw ściągnie Cię na swój poziom, a później zniszczy doświadczeniem.
Marek Matacz (196 punktów)
>>1. W jaki sposób powstało RNA
>Transkrypcja i translacja. Podwójna nić DNA dzieli się i za każdą Tyminę podkłada się Uracyl (zasady azotowe). Wyprzedzając twe kolejne pytanie: DNA dzieli się dzięki działaniu enzymów (chyba, nie jestem pewien), a wie od którego momentu się przekształcać i kiedy skończyć dzięki tzw. terminatorom (wiem, że dziwnie brzmi) i innym sekwencjom zasad, których nazwy już pozapominałem (kodony stop i takie tam).

Tak RNA powstaje teraz w komórkach, ale jak powstawało życie nie było sobie pływających białek w oceanie ani tym bardziej białek umożliwiających replikację DNA czy przepisywanie z niego informacji.
Niektóre cząstki RNA oprócz niesienia informacji genetycznej posiadają zdolności katalityczne, tak jak białka. Można więc sobie wyobrazić cząsteczkę RNA która potrafi się samoreplikować. DNA tego nie potrafi. Może też przeporowadzać szereg reakcji być może nawet syntezę białek z aminokwasów. Prawdopodobnie więc od RNA zaczęło się życie. Taka cząsta mogła też powstać spontanicznie.
Za teorię o pierwotnym RNA chyba był nawet nobel.

>>3. W jaki sposób powstaje nowy gen? Tzn. wiem, że są
>>możliwe różne procesy na istniejących genach(np. mutacja w
>>wyniku której powstaje z płetwy - noga) ale jak powstaje
>>całkiem nowy gen? Po prostu trudno mi jest wyobrazić sobie
>>jak z jednokomórkowca za sprawą przypadku powstało coś
>>takiego jak np. człowiek.
>Nie przypadku a rozwoju. Nowy gen powstaje wskutek połacznia się aminolwasów - ot cała zabawa. Sęk w tym, że aminokwasów jest od groma a wpływ na to, co dany gen warunkuje ma również ich kolejnośc. Jak widzisz - możliwości jest wiele:D

Aminokwasy są składnikami białek i nie mają nic wspólnego (bezpośrednio) z DNA. Co do aminokwasów to org. żywe używają ich tylko 24 a w kolejności cała szutczka.
Gen wg. definicji to odcinek DNA kodujący jedno białko. Nie wiem dokładnie co można rozumiec przez "nowy gen". Po mutacji gen będzie już inny i kodowane jego białko również inne, chociaż moze jeszce pełnić swoją funkcję. Wiele mutacji moze spowodować że powstające białko zacznie (bardzo szczęśliwym trafem) pełnić jakąś zupełnie nową funkcję, może wtedy można uznać że to nowy gen.
Rozumiem, że pytasz o zmiany cech w gatunku. Weźmy taki przykład jak rozmiar mózgu. Rozwój organów (głównie w życiu płodowym) to podziały odpowiednich komórek, w odpowiednich miejscach, zaprogramowana śmierć innych, ogólnie bardzo skomplikowana rzecz, ale jest możliwe że liczba neuronów zależy od kilku genów. Mutacja jednego może powodować, że komórki nierwowe trochę szybciej się dzielą i taki osobnik będzie miał ich więcej, co moze dać mu większe zdolności intelektualne i pzrewagę nad innymi. Tak samo może działać gen kodujaćy jakiś receptor w mózgu, mutacja może np. sprawić, że komórki będą się sprawniej komunikowały.
Z płetwą i nogą to tez nie tak że od razu z płetwy powstanie noga. Najpierw mogła powstać np. twarda skóra na "podeszfie" (oczywiście teraz podaję przykłady" z czapy").

>>4. Co powoduje nagłe skoki ewolucyjne
>Wiele czynników. Obecnie działalność człowieka.

W ten sposób, że wszystkie nieprzystosowane padają a farciarze idą dalej. Np. kolor motyli, w mieście przeżywają te o kolorostyce "miastowej" chociaż w przyrodzie jest ich niewiele bo łatwo je złapać i zjeść (ptakom oczywiście).
Albo nagle wielka katastrofa i wszyscy ludzie zaczynają żyć pod ziemią. Łatwiej będzie żyć tym co mają metr dwadzieścia cm niż tym co mają 190cm. I tak za 500 lat ludzkość ma średnio 1.20 m.
Ocykan (3528 punktów)
>>4. Co powoduje nagłe skoki ewolucyjne
>Wiele czynników. Obecnie działalność człowieka.

Raczej nie. Działalność człowieka na taką skalę trwa 100 lat, góra 200. O ile wiem, ewolucji w tak krótkim przedziale czasu niesposób zaobserwować. Nawet "nagłe" skoki ewolucyjne dokonują się w czasie zdecydowanie dłuższym.
Fijalkowski (105 punktów)
Pewnie juz nieaktualne, ale ogolnie to poszukaj tu:
talkorigins.org/origins/faqs-index.html
i troche do OT, to fajne do dyskusji z kreacjonistami:
talkorigins.org/indexcc/
tiktaalik (77 punktów)
Myślę, że warto wyjaśnić pewną niejednoznaczność.
"Co powoduje nagłe skoki ewolucyjne"
Można to rozumieć różnorako. Jeśli autor pytania ma na myśli okresowe zwiększenie częstotliwości pojawiania sie nowych adaptacji, z których każda jest jedynie drobną korektą mieszczącą się w nurcie doboru kumulatywnego, to tak pojęta skokowość ewolucji jest do przyjęcia. Etapy wzmożonej aktywności przedzielone okresami stazy, czyli punktualizm Goulda i Eldredge'a będący w rzeczywistości uścisleniem koncepcji gradualizmu-choć sami autorzy uważali, że wprowadzają nową jakość.
Jeśli natomiast skoki ewolucyjne oznaczają w domysle makromutacje i będące ich wynikiem efekty fenotypowe , które pojawiać miałyby się z pokolenia na pokolenie, np.przemiana kończyny chwytnej w skrzydło, to takie pojmowanie należy uznać za błędne. Taka koncepcja przebiegu ewolucji nosi nazwę saltacjonizmu i obecnie nie ma właściwie zwolenników.

A jeśli chodzi o postulowany brak wpływ na przeżywalność człowieka rogów, albo skrzydeł-każda adaptacja wymaga poświęcenia pewnych kosztów energetycznych. Jeśli cena jest zbyt wygórowana, dobór naturalny odrzuci taką adaptację, na zasadzie gra nie warta swieczki. Zaoszczędzone zasoby energetyczne mogą być wykorzystane np. na zwiekszenie produkcji jaj, albo plemników. Królowe mrówek nie dlatego odrzucaja skrzydła po zapłodnieniu, że są zbędne, ale dlatego że koszt ich dalszego posiadania przewyższa korzyści, jakie mogłyby dać. Podobnie jest w przypadku utraty zdolności do lotu przez owady i ptaki z wysp oceanicznych.

Wróć do listy wątków działu Nauka

  

Zaloguj przez OpenID..
Jeżeli nie jesteś zarejestrowany/a - załóż konto..

Szukaj na Forum  Przewodnik  Regulamin i instrukcja obsługi Forum  Kolegium Moderatorów

 


[ Regulamin publikacji ] [ Bannery ] [ Mapa portalu ] [ Reklama ] [ Sklep ] [ Zarejestruj się ] [ Kontakt ]
Racjonalista © Copyright 2000-2018 (e-mail: redakcja | administrator)
Fundacja Wolnej Myśli, konto bankowe 101140 2017 0000 4002 1048 6365