Protokół poprzedniego Spotkania tutaj:

Protokół ze spotkania Kawiarni Filozoficznej P.S.R., z dnia 11 marca 2010 r.

    Pozdrawiam Racjonalistów, Marcus Platonicus.

Propozycja tematu:

   "Kultura napędza gospodarkę. Kultura jest ważna!"

Opis

Tak mówi Janina Paradowska. Bo w Pacanowie otworzono Muzeum Bajki im. Koziołka Matołka.

Czy tylko dlatego Kultura bywa ważna?

Zobacz: Kultura

   Pozdrawiam Racjonalistów, Marcus Platonicus.

Propozycja tematu:

   Czym jest Filozofia? Czy jest Nauką, czy czymś innym? Czy może być Ścisła?

Opis

Od zarania, Filozofia to poszukiwanie Mądrości - a więc i badanie Podstaw wszelkich Przekonań. A więc i badanie Podstaw wszelkich Nauk. Czy może zatem sama być Nauką - i podporządkowywać się Rygorom Nauk, które sama powinna narzucać? Czy to już Błędne Koło - a więc Błąd, i to nieusuwalny?

Zobacz: Filozofia

   Pozdrawiam Racjonalistów, Marcus Platonicus.

Zachęcam do posłuchania części naszego spotkania z 25 marca 2010.
www.youtub(*)ie+kawiarni+filozoficznej&aq=f

Pozdrawiam serdecznie
Jarek

W Spotkaniu uczestniczyli: Wacław II, Marian, Zbyszek, Jarek, Wojtek, Ula, Bogdan, Paweł - Moderator.

Ustalono następującą listę proponowanych Tematów dyskusji:
    1. Czym jest Filozofia? Czy jest Nauką, czy czymś innym? Czy może być Ścisła?
    2. "Kultura napędza gospodarkę. Kultura jest ważna!"
    3. Czy Wierzący i Niewierzący mogą żyć w harmonii? Jakie tego warunki?
    4. Ewolucjonizm i genetyka - czym jest?

Po przedstawieniu przez autorów Tematów propozycji ich interpretacji i zakresu, w dwóch turach głosowania, Tematy uzyskały następujące liczby głosów:
    1: (3,3); 2: (2,-); 3: (4,2); 4: (3,2).

Wybrano Temat 1.


Dyskusja tematu:

    Czym jest Filozofia? Czy jest Nauką, czy czymś innym? Czy może być Ścisła?

Marian (autor Tematu), w trybie Stanowiska Programowego, przedstawił swoje poglądy na przedmiot i istotę Filozofii. Dziedzina ta, jako jedyna, nie dopracowała się niekwestionowanego warsztatu badawczego, choć ma za sobą tysiące lat rozwoju i prób. Dlatego ciągle gromadzi wszelkie poglądy, bez zdolności rozstrzygania, które są tego warte. A więc raczej, w takim stanie, nie jest Nauką.

Ostatecznie, historycznie, wykrystalizowały się dwa podejścia - Filozofia to dział literatury o specyficznej tematyce, użyteczny jedynie w obszarze doradztwa personalnego (jak żyć?), oraz - Filozofia to dział refleksji o podstawach Wiedzy, aspirujący do bycia Nauką. Ostatnie, to stanowisko Koła Wiedeńskiego, Szkoły Lwowsko-Warszawskiej, Bertranda Russella, Analityków. W tym ujęciu, co najmniej potencjalnie - Filozofia jest Nauką!

To stanowisko kontynuuje pogląd Starożytnych, że Filozofia to poszukiwanie Mądrości - a więc i badanie Podstaw wszelkich Przekonań. Więc i badanie Podstaw wszelkich Nauk. Czy może zatem potencjalnie sama stać się Nauką - i podporządkowywać się rygorom Nauk, które sama powinna narzucać? Czy to już Błędne Koło - a więc Błąd fundamentalny?

Marian stoi na stanowisku, że to nie jest błąd, a typowa dla matematyki konstrukcja formuły logicznej - opisującej relację, uznawaną postulatywnie za prawdziwą, w której treści występuje indywiduowa zmienna niewiadoma, w więcej niż jednym miejscu. Znają to już uczniowie, jako równania algebraiczne. Taką zmienną niewiadomą jest tu Filozofia, występuje dwukrotnie - jako podmiot i przedmiot formuły wymogów jakościowych. Autor tą formułę roboczo nazywa Równaniem Ontologicznym. Takie "Równanie" (to metafora, tu raczej wchodzi w grę relacja przynależności mnogościowej) może mieć zero, jedno, lub więcej rozwiązań. W drugim przypadku tworzy poprawną Definicję - niesprzeczną i jednoznaczną. Oto cel dla Metafilozofii - dla ścisłego i wartościowego zdefiniowania Filozofii!

Paweł akceptuje stan, że Filozofia nie jest Nauką, i brak jej ustalonych, pewnych zasad. Za argument potwierdzający że być nią nie może, uznaje rzekomą wyłączną opisowość ("jak jest?") wszystkich Nauk, a normatywność ("jak być powinno?") Filozofii (jest "ustalaniem Norm i Wartości"). Nie dostrzega normatywności wszystkich licznych Nauk (w szerokim znaczeniu) Technicznych (np. Inżynierii, Medycyny, Językoznawstwa, Ekonomii), także Metamatematyki, oraz z drugiej strony opisowości licznych działów Filozofii (np. Ontologii, Estetyki, Semiotyki, Logiki).

Za ostateczną, nieusuwalną przyczynę odrębności, a nawet przeciwstawności Filozofii i Nauki, uznaje ich odwrotny stosunek do zasad Przyczynowości i Jednostajności Przyrody. Z logicznego prawa niesprzeczności i zdania poprzedniego musi wynikać więc fundamentalne kalectwo mentalne przynajmniej jednej z grup adeptów tych dziedzin (wraz z ich pogardą dla Faktów).

Jarek podzielił pogląd, że Filozofia nie jest Nauką, choć jest Metanauką. Nieskończony ciąg Meta..Meta... Filozofii mógłby zbiegać (granica ciągu) do konstrukcji minimalnej, skrajnie prostej - a wtedy akceptowalnej decyzją arbitralną, jako intuicyjnie satysfakcjonującej. Nałożył wymóg metodologiczny, że trzeba przy tym dążyć do ścisłości - bo tylko wtedy rezultat ma wartość. Nie wyjaśnił, dlaczego w takim razie ścisła dyscyplina badawcza nie miałaby być Nauką. Bycie Metanauką nie jest powodem. Natomiast warunkiem koniecznym możliwości zbudowania wymienionej Meta..Filozofii jest naukowość jej przedmiotu - czyli Meta..Filozofii poziomu niższego. W szczególności Filozofii... (co przeczy tezie).

Zbyszek dołączył do koalicji, stwierdzając, że Filozofia nie jest Nauką z definicji (więc być nią nie może). Nauki budują Modele Świata (opisowość), tezy Filozofii są natomiast przeznaczone Dla Świata (normatywność?). Tezy Filozofii są budowane w oderwaniu od Świata, i dlatego nie da się ich zweryfikować. Nie wyjaśnił, dlaczego ignoruje np. właśnie opisowe, ontologiczne Modele Materii Arystotelesa, Leibniza, Hegla - całkowicie zweryfikowane negatywnie, a Model Demokryta - zweryfikowany i skorygowany.

Marian zaprotestował, stwierdzając, że tezy Filozofii są dedykowane w większości opisowi Świata, i są przez to weryfikowalne (przynajmniej w ustalonej chwili potencjalnie). Normy również są weryfikowalne, choćby przez porównanie ich faktycznych skutków, z postulowanymi w deklarowanych intencjach ich twórców. Problemy Filozofii wynikają natomiast z ułomności Warsztatu, tj. zbioru uznanych i zweryfikowanych Narzędzi Poznawczych. Zgodził się z stanowiskiem Jarka nt. nieskończonej wieży "Meta", przypominając o eleganckiej i prostej alternatywie "Równania Ontologicznego" - całkowicie ścisłej, bez elementu arbitralnego.

    Ciąg dalszy poniżej ...

    Ciąg dalszy powyższego ...

Paweł sformułował swoje stanowisko nt. Prawdy i Modeli w Filozofii i Nauce: "Po co komu Prawda? - To Bóg?" Jeśli dana Teza działa (jest skuteczna) - to OK. To wystarczy. Model w Nauce to nie aż Zwierciadło Świata, ale tylko Model, czyli fikcja. Zdeklarowani poszukiwacze Prawdy - to "Fetyszyści Prawdy"! Autor poglądu jednak nie wyjaśnił, w jaki sposób mogłaby być skuteczna Teza, nie będąca językowym opisem pewnej fikcji - Modelu, będącego przy tym Zwierciadłem Świata (wymaganej jego części z wymaganą dokładnością), a więc z definicji - Teza Prawdziwa. Więc - Prawda po to, żeby działało. Wyrażony pogląd Pawła wydaje się tyleż ryzykowny, co zaskakujący, a przynajmniej dla badaczy Nauk Ścisłych - całkowicie obcy.

Jarek zauważył, że Modele buduje się jako ścisłe konstrukcje matematyczne, natomiast ich użyteczność i stosowalność - dzięki Odzwierciedleniu Świata - uzyskuje się poprzez ich weryfikację empiryczną i dopasowywanie.

Następnie wywiązała się dyskusja Wojtka, Jarka i Mariana, nt. ogólnego zagadnienia niesprzeczności teorii, w tym Teorii Mnogości Zermelo-Fraenkela. Marian stwierdził, że niesprzeczność danej teorii zapewnia wskazanie istnienia jakiegoś jej modelu. Obiecał podanie szczegółów regulującego to twierdzenia. Otóż jest to "Twierdzenie o Niesprzeczności", będące łatwiejszą odwrotnością trudniejszego "Twierdzenia o Istnieniu Modelu" Kurta Gödla, z 1931 roku.

Zbyszek powtórzył swoje stanowisko o subiektywności wszelkich sądów filozoficznych, który uznaje za tożsamy z brakiem szans na ich weryfikację. Brak ograniczeń w stawianiu pytań, to kolejna nieusuwalna słabość Filozofii.

Marian zaprzeczył temu stanowisku. Subiektywne sądy dotyczą obiektywnych, choćby przyszłych Faktów, i one weryfikują. Ograniczenia w stawianiu pytań są znane (to np. Temat KF PSR z 24 września 2009 r.: Czy są złe pytania? Bezsensowne, źle postawione, przedwczesne, itd.? ). Dobre pytania to cenna wartość, wcześniej czy później znajdują odpowiedzi (np. "Dlaczego Słońce świeci?").

Zbyszek rozróżnił dwa typy wyjaśnień (nawiązując do przykładu Słońca):
    a) Naukowe - o Mechanizm zjawiska,
    b) Filozoficzne - o dowolny Model, na którego gruncie można wyjaśniać.

Marian nie zgodził się z tym rozróżnieniem. Oba typy wyjaśnień są tożsame. Ten Model, to Hipoteza Mechanizmu zjawiska. Jego dowolność jest bardzo ograniczona - przez Spójność wewnętrzną i zgodność z Faktami. O Wyjaśnianiu przez Nieznane też w KF PSR była mowa. Natomiast konstruowanie Modeli z definicji nieweryfikowalnych - to Baśniopisarstwo!

Zbyszek potwierdził: "Baśniopisarstwo - Tak można rozumieć Filozofię". Wprawił w ten sposób niektórych w osłupienie, pamiętano bowiem, że przedstawił się jako studiujący Socjologię i Filozofię.


Na tym Spotkanie zakończono.

Jak zwykle, uważam że Spotkanie było bardzo udane i owocne. Protokół zredagowałem w formie komentującej, by szereg postawionych, mocnych tez, mógł znaleźć odniesienie. W przebiegu dyskusji bowiem, to się nie w pełni udało. Zachęcam do zamieszczania poniżej uzupełnień i komentarzy do niniejszego Protokołu.

Zapraszam na następne, w pierwszy czwartek kwietnia - Protokolant.
Wątek następnego Spotkania tutaj:
Spotkanie Kawiarni Filozoficznej PSR. w Warszawie, 8 kwietnia 2010 r.

    Pozdrawiam Racjonalistów, Marcus Platonicus.