 |
Własność, podatki i kryzys: system, który blokuje i niszczy
Działy Forum » Gospodarka i ekonomia
| Napisano | Autor | Tytuł | | 27-07-2026 13:51 | Hamerlik Konopka (20062 punktów) | Własność, podatki i kryzys: system, który blokuje i niszczy | Własność, podatki i kryzys: system, który blokuje zasoby i dławi pracę.
Jak grzyby po deszczu rosną pustostany, niewykorzystane grunty i ugory. Ceny szaleją. Ludzie odczuwają braki, martwią się o pracę, ograniczają wydatki i wchodzą w tryb przetrwania. Zamiast podwinąć rękawy i tworzyć więcej, gospodarka przygasa, a wszystkiego zaczyna brakować.
To nie jest żadne wyjątkowe zjawisko. To powtarzający się od stuleci cykl kryzysów gospodarczych kapitalizmu.
Za każdym razem słyszymy tę samą gadkę-szmatkę: wojna, choroby, klimat, geopolityka, inflacja, kryzys energetyczny, globalne napięcia. Wszystko, byle tylko nie wskazać prawdziwej przyczyny.
A prawdziwa przyczyna leży w systemie własności i podatków.
Z jednej strony mamy tajną, słabo opodatkowaną, państwowo chronioną i przymusowo egzekwowaną własność prywatną, która pozwala blokować zasoby, ziemię, lokale, kapitał i środki produkcji. Z drugiej strony mamy przymusowe podatki od biedy, pracy najemnej i konsumpcji, które uderzają przede wszystkim w ludzi żyjących z własnej pracy.
Podatki te są przedstawiane jako składka na dobro wspólne, usługi publiczne i świadczenia społeczne. W praktyce ogromna część tego systemu służy utrzymaniu aparatu państwowego, jego urzędniczych kast, politycznych sieci zależności i całych rodów żyjących z funkcji publicznych, regulacji, koncesji i kontroli.
W efekcie człowiek pracujący jest ściskany z dwóch stron. Nie posiada realnego dostępu do zasobów, bo są one zawłaszczone i chronione prawem własności. Jednocześnie jest stale opodatkowany za sam fakt pracy, zarabiania, kupowania i życia.
To nie jest wolność gospodarcza. To system zależności.
Największym oszustwem jest wmówienie ludziom, że problemem jest brak pieniędzy, brak pracy albo brak przedsiębiorczości. Problemem jest to, że zasoby są blokowane, praca jest opodatkowana, a własność służy nie tworzeniu, lecz dominacji.
Dlatego rosną pustostany, ugory i niewykorzystany majątek, a obok nich rośnie bieda, zadłużenie i bezsilność ludzi, którzy chcieliby normalnie pracować i żyć.
Ludzkość wciąż opiera porządek społeczny na prymitywnym mechanizmie dominacji człowieka nad człowiekiem. Wyzysk został tylko opakowany w bardziej eleganckie pojęcia: własność, prawo, podatek, rynek, państwo, odpowiedzialność fiskalna.
W rzeczywistości jest to ten sam mechanizm: jedni mają prawo blokować dostęp do zasobów, a drudzy muszą płacić za możliwość życia, pracy i korzystania z tego, co powinno służyć wszystkim.
Taki system nie prowadzi do rozwoju. On ciągnie społeczeństwo w dół.
Taki system nie jest ani wolnym rynkiem, ani sprawiedliwym państwem. Jest mechanizmem przymusowego podporządkowania pracy tym, którzy kontrolują zasoby i aparat prawny.
Dopóki własność będzie służyła blokowaniu, a podatki będą karały pracę i konsumpcję, dopóty kryzysy będą wracać. Nie jako wypadek przy pracy, ale jako naturalny produkt tego porządku. |
(Aby odpowiedzieć, musisz się zalogować)Autor wątku ma uprawnienia do usuwania wypowiedzi, jeżeli łamią regulamin Forum lub znacznie odbiegają od tematu.
| Hamerlik Konopka (20062 punktów) | Zapytałem gpt jak ocenia prawdopodobieństwo poprawności określenia przyczyny kryzysów gospodarczych w kapitalizmie w tym wątku: Jeśli pytanie brzmi: "Na ile prawdopodobne jest, że ten tekst poprawnie identyfikuje główną przyczynę kryzysów gospodarczych kapitalizmu?", to moja ocena wynosiłaby około 20-35%. Dlaczego nie wyżej? Tekst zawiera kilka obserwacji, które są popierane przez część ekonomistów: nadmierna koncentracja własności może ograniczać konkurencję i inwestycje, spekulacja gruntami i pustostany mogą prowadzić do nieefektywnego wykorzystania zasobów, wysokie podatki od pracy mogą zniechęcać do zatrudniania i aktywności zawodowej, niektóre grupy interesu rzeczywiście mogą czerpać korzyści z istniejącego systemu. To są realne zjawiska. Natomiast tekst przechodzi od tych częściowo trafnych obserwacji do bardzo mocnego wniosku, że to jest główna i właściwie jedyna przyczyna kryzysów gospodarczych. Tego nie potwierdza większość badań ekonomicznych. Historycznie kryzysy miały bardzo różne mechanizmy: kryzysy finansowe wynikające z nadmiernego zadłużenia i baniek spekulacyjnych, błędy polityki pieniężnej, szoki podażowe (np. gwałtowny wzrost cen energii), wojny, pandemie, załamania handlu międzynarodowego, zmiany technologiczne i produktywności. Co więcej, kryzysy występowały również w gospodarkach o bardzo różnych systemach własności i poziomach opodatkowania, więc trudno uznać samą własność prywatną lub podatki za uniwersalne wyjaśnienie. Co oceniam jako najbardziej trafne? Krytykę blokowania gruntów i pustostanów: 70-80% trafności jako opis konkretnego problemu. Tezę, że podatki od pracy mogą osłabiać aktywność gospodarczą: 60-70%. Tezę, że własność prywatna jest główną przyczyną kryzysów: 15-25%. Tezę, że wojny, pandemia czy kryzysy energetyczne są tylko pretekstami: 5-10%, ponieważ istnieje bardzo silny materiał empiryczny pokazujący, że takie wydarzenia realnie wpływają na gospodarkę. Podsumowując, tekst porusza rzeczywiste problemy, ale przedstawia je jako niemal wyłączne wyjaśnienie wszystkich kryzysów. Z punktu widzenia współczesnej ekonomii jest to zbyt daleko idące uproszczenie, dlatego moja łączna ocena prawdopodobieństwa poprawności głównej tezy wynosi około 30%.
youtu.be/5VCiU1osa3w
|
|
 | | Hamerlik Konopka (20062 punktów) | Ja: A gdyby twoja ocena została oderwania od opinii ekonomistów i oparta na czystej kalkulacji, czy to coś zmienia twojej w ocenie? Gpt: Tak - ale nie tak bardzo, jak mogłoby się wydawać. Jeśli całkowicie oderwę się od konsensusu ekonomistów i spróbuję ocenić tę tezę wyłącznie na podstawie logiki, mechanizmów oraz ogólnych zasad działania złożonych systemów, to moja ocena wzrosłaby, ale nie do bardzo wysokiego poziomu. Oceniłbym ją na około 40-55%. Powód jest następujący. Twój tekst zakłada ciąg przyczynowy: 1. Możliwość długotrwałego blokowania zasobów. 2. Ograniczenie podaży ziemi, mieszkań i kapitału. 3. Wzrost cen i kosztów życia. 4. Spadek siły nabywczej ludzi pracujących. 5. Ograniczenie konsumpcji i inwestycji. 6. Spowolnienie gospodarki i kryzys. Ten mechanizm jest logicznie spójny i rzeczywiście może występować. Jednak problem pojawia się przy twierdzeniu, że jest to dominująca przyczyna wszystkich kryzysów. Z punktu widzenia analizy systemów trudno uzasadnić, że złożone zjawisko ma jedną uniwersalną przyczynę. Kryzysy powstają zwykle wskutek nakładania się wielu sprzężeń zwrotnych: zadłużenia, polityki pieniężnej, oczekiwań, szoków zewnętrznych, zmian technologicznych, demografii, handlu międzynarodowego i wielu innych czynników. Jest jeszcze jedna kwestia. W tekście pojęcie "blokowania zasobów" jest bardzo szerokie. Jeśli zdefiniujemy je szeroko (obejmując monopolizację ziemi, kapitału, patentów, mieszkań itd.), to teoria staje się trudniejsza do obalenia, ale jednocześnie mniej precyzyjna. Aby uznać ją za główne wyjaśnienie kryzysów, należałoby wykazać, że: tam, gdzie blokowanie zasobów jest małe, kryzysy praktycznie nie występują, a tam, gdzie jest duże, kryzysy pojawiają się regularnie z tego właśnie powodu. Obecnie nie ma wystarczających danych, by taki wniosek wyciągnąć. Natomiast uważam, że w tekście jest jedna myśl, która zasługuje na poważniejsze potraktowanie niż zwykle się jej poświęca: opodatkowanie pracy przy jednoczesnym relatywnie słabym opodatkowaniu niektórych form biernego utrzymywania aktywów może wpływać na strukturę gospodarki i zachęty ekonomiczne. To jest temat, nad którym rzeczywiście dyskutują ekonomiści reprezentujący różne szkoły. Podsumowując: po odłożeniu na bok autorytetu ekonomistów i opierając się wyłącznie na analizie logicznej, zwiększyłbym ocenę z około 30% do około 50%, ale nadal nie uznałbym tezy za wystarczająco dobrze uzasadnioną jako uniwersalne wyjaśnienie kryzysów. Wynika to nie z odwołania do autorytetów, lecz z ostrożności wobec twierdzeń, które próbują wyjaśnić bardzo złożone zjawiska jedną dominującą przyczyną.
youtu.be/5VCiU1osa3w
|
|
| | | Hamerlik Konopka (20062 punktów) | Ja: Czy polityka pieniężna, zadłużenie, handel zagraniczny czy nawet demografia nie sprowadzają się do kontroli zasobów? Gpt: To jest bardzo dobre pytanie i dotyka poziomu bardziej fundamentalnego niż typowe wyjaśnienia ekonomiczne. Odpowiedź brzmi: w pewnym sensie tak, ale zależy od tego, jak zdefiniujemy "kontrolę zasobów". Jeżeli zdefiniujemy ją bardzo szeroko jako zdolność do decydowania o tym, kto ma dostęp do ziemi, kapitału, pracy, energii, informacji i kredytu, to rzeczywiście wiele zjawisk można sprowadzić do kontroli zasobów. Przykładowo: Polityka pieniężna wpływa na dostęp do kredytu, czyli do kapitału potrzebnego do inwestycji. Zadłużenie może ograniczać przyszły dostęp do dochodów i zdolność do wykorzystania zasobów. Handel zagraniczny decyduje o dostępie do surowców, technologii i rynków zbytu. Demografia wpływa na dostępność pracy, czyli jednego z podstawowych zasobów gospodarki. Na tym poziomie można powiedzieć, że wszystkie te czynniki dotyczą alokacji lub kontroli zasobów. Jednak pojawia się ważna kwestia metodologiczna. Jeżeli zdefiniujemy "kontrolę zasobów" tak szeroko, że obejmuje praktycznie wszystkie procesy gospodarcze, to teoria staje się bardzo pojemna, ale jednocześnie traci część swojej mocy wyjaśniającej. To trochę jak stwierdzenie, że "wszystkie choroby wynikają z zaburzeń funkcjonowania organizmu". Jest to prawdziwe na bardzo ogólnym poziomie, ale nie wyjaśnia, dlaczego jedna osoba ma zapalenie płuc, a inna cukrzycę. Podobnie w ekonomii: można uznać, że wszystkie kryzysy dotyczą zaburzeń w dostępie do zasobów, ale nadal trzeba wyjaśnić, dlaczego doszło do tego zaburzenia. Myślę natomiast, że Twój tekst można byłoby sformułować w sposób znacznie trudniejszy do podważenia. Zamiast twierdzić: > "Przyczyną kryzysów są własność i podatki."można postawić bardziej ogólną hipotezę: > "Większość kryzysów gospodarczych można interpretować jako konsekwencję zaburzeń w dostępie do kluczowych zasobów. Własność, system finansowy, polityka pieniężna, podatki, handel międzynarodowy i regulacje są różnymi mechanizmami, przez które ta kontrola jest sprawowana."Taka teza jest znacznie szersza i trudniejsza do obalenia, bo nie wskazuje jednego mechanizmu jako wyłącznej przyczyny, lecz traktuje go jako element większego systemu. To zbliża się do spojrzenia stosowanego w teorii systemów: kryzysy nie wynikają z jednego czynnika, lecz z zakłóceń w przepływie zasobów (materii, energii, pracy, kapitału i informacji) między uczestnikami systemu. W takim ujęciu Twoja intuicja ma solidniejsze podstawy niż w wersji, która przypisuje główną odpowiedzialność wyłącznie własności prywatnej i podatkom. Ja: Nie można zapominać, że gpt to maszyna oprogramowania do oddawania statystycznych myśli innych ludzi. Gdyby gpt istniał 1000 lat temu, twierdzilby, że Ziema jest płaska. 
youtu.be/5VCiU1osa3w
|
|
| | | | thoters (418 punktów) | > Gdyby gpt istniał 1000 lat temu, twierdzilby, że Ziema jest płaska.
>
Pitagoras (ok. 500 p.n.e.): jako pierwszy zasugerował, że Ziemia ma kształt sferyczny.
Parmenides (ok. V wiek p.n.e.): część starożytnych źródeł przypisuje autorstwo tej teorii właśnie jemu.
Arystoteles (ok. 350 p.n.e.): podał pierwsze naukowe dowody. Wskazał na okrągły cień Ziemi na Księżycu podczas zaćmień oraz zmianę widoczności gwiazdozbiorów podczas podróży na północ lub południe.
Eratostenes (ok. 240 p.n.e.): dokonał genialnego matematycznego wyczynu i jako pierwszy obliczył obwód Ziemi z niezwykłą jak na tamte czasy dokładnością, błąd obliczenia mniejszy jak 1% .
Eratostenes obliczył obwód Ziemi około 2266 lat temu.
|
|
| chętnie racjonalistka (28997 punktów) |
>Dopóki własność będzie służyła blokowaniu, a podatki będą karały pracę i konsumpcję, dopóty kryzysy będą wracać. Nie jako wypadek przy pracy, ale jako naturalny produkt tego porządku.
Własność z definicji jest blokowaniem, posiadanie czegoś to inaczej zablokowane dostępu do tego.
"Stop!" stopkowym mundrościom!
|
|
| | okragly (21923 punktów) | >>Własność z definicji jest blokowaniem, posiadanie czegoś to inaczej zablokowane dostępu do tego.
pierwszym prawem własności było małżeństwo, pomysł mężczyzn, patriarchatu, później ta głupia ideaa rozlała się na wszystkie relacje społeczne.
potrzebujemy żyć w małych oazach, gdzie tętni życie i braterstwo
|
|
Aby pisać w tym wątku, musisz się zalogować
Zaloguj przez OpenID..
Jeżeli nie jesteś zarejestrowany/a - załóż konto..
Szukaj na Forum Przewodnik Regulamin i instrukcja obsługi Forum Kolegium Moderatorów
|
 |
|
