Zachęcam do przeczytania "Superstition" Roberta Ingresolla www.infide(*)t_ingersoll/superstition.html, może nic nowego, ale świetnie się czyta.

Wrzucę smaczny fragment, zamiast Hiszpania można spokojnie czytać Rzeczpospolita, miałem nawet zamienić w tekście, ale nie wiem, czy po angielsku też jest w rodzaju żeńskim:

At that time all
nations were in the darkness of superstition. At that time
world was governed by priests. Spain clung to her creed. Some
nations began to think, but Spain continued to believe. In some
counties, priests lost power, but not in Spain. The power behind
her throne was the cowled monk. In some countries men began to
interest themselves in science, but not in Spain. Spain told her
beads and continued to pray to the Virgin. Spain was busy saving
her soul. In her zeal she destroyed herself. She relied on the
supernatural; not on knowledge, but superstition. Her prayers were
never answered. The saints were dead. They could not help, and the
Blessed Virgin did not hear. Some countries were in the dawn of a
new day, but Spain gladly remained in the night. With fire and
sword she exterminated the men who thought. Her greatest festival
was the Auto da Fe. Other nations grew great while Spain grew
small. Day by day her power waned, but her faith increased. One by
one her colonies were lost, but she kept her creed. She gave her
gold to superstition, her brain to priests, but she faithfully
counted her beads. Only a few days ago, relying on her God and his
priests, on charms and amulets, on holy water and pieces of the
true cross, she waged war against the great Republic. Bishops
blessed her armies and sprinkled holy water on her ships, and yet
her armies were defeated and captured, her ships battered, beached
and burned, and in her helplessness she sued for peace. But she has
her creed; her superstition is not lost. Poor Spain, wrecked by
faith, the victim of religion.

Poza polecaniem książki założyłem temat, bo zastanawia mnie to, że właściwie już nie wypada mówić o religii, że to przesąd, czy zabobon, a przecież tak uważam, choć pojęcie jest dużo szersze. To oczywiście obraza uczuć dla wierzącego, a nowoczesny ksiądz teolog zaśmieje się z ekranu tv, że to takie archaiczne, niemodne i nieużywane już określenie. Tyle, że ortodoksi wywalczyli sobie publicznie prawo do prawdziwego obrażania myślących inaczej niż oni, choć ich własne przekonania datują się epoki brązu. Wystarczy wziąć ostatnio wałkowaną medialnie sprawę. Katolicy bez żenady mogą nazywać ludzki płód dzieckiem, zarodek człowiekiem, a aborcję morderstwem i tych, którzy się z nimi nie zgadzając porównywać do nazistów. Dalej in vitro nazywać ukrytą aborcją, z czego należy wysnuć wniosek, że niedługo jakiś walczący fundamentalista coś palnie o obozach zagłady w odniesieniu do niepłodnych rodziców starających się o dziecko.

Nazwanie kogoś mordercą jest uniwersalnie bardzo obraźliwe, a z kolei nazwanie religii przesądem już niekoniecznie. Niektórzy wręcz są z tego dumni i chętnie wysoko powiewają flagą ciemnogrodu. W dodatku tu kwestia jest względna i zależy od światopoglądu, a nie od powszechnych rozwiązań prawnych, czy uniwersalnego poczucia moralnego.