>Czy ktoś z forumowiczów jest w stanie wskazać przypadki procesów sądowych kobiet oskarżonych o
>ateizm lub odrzucenie obowiązującej religii państwowej. Szczególnie chodzi mi o okres średniowiecza
>oraz nowożytność. Będę wdzięczna za najdrobniejszą wskazówkę, tytuł publikacji, nazwisko badacza
>itp.

Źródeł dokładnych nie podam, niemniej o ile mi się dobrze wydaje w owym okresie historycznym najbardziej prześladowano chrześcijan nie-katolików. Chociażby ze względów praktycznych, no bo jak niby stwierdzić, że ktoś nie wierzy, co innego innowiercy, których praktyki można wyłapywać bez problemu. Tak więc co do innowierców myślę, że większego problemu nie będzie z ateistami problem może być większy.

Mogę wesprzeć przykładem z mojego miasta
kochamszcz(*)hp/legendy/52-sydonia-von-bork

Podejrzewałam, że z postaciami kobiet otwarcie odrzucającymi jakąś religię lub otwarcie przyznającymi się do ateizmu może być problem :/ Niemniej dziękuję za bardzo ciekawą historię

>Podejrzewałam, że z postaciami kobiet otwarcie odrzucającymi jakąś religię lub otwarcie przyznającymi się do ateizmu może być problem

Na zamku Penzlin w Meklemburgii-Pomorzu Przednim znajdują się świetnie zachowane średniowieczne piwnice tortur ze zrekonstruowanymi narzędziami męczarni. Dziś w zamku Penzlin znajduje się muzeum poświęcone historycznie udokumentowanym prześladowaniom czarownic oraz czarowników. Wprawdzie większość oskarżeń była kierowana przeciwko kobietom, oskarżani byli również mężczyźni. Muzeum jest podzielone tematycznie na następujące stacje:

•Wczesne czasy nowożytne
•Procesy
•Postępowania przeciw czarownicom w Mecklenburgii. Nazwiska i losy osób
•Kultura magii i jej pojęcie prawne
•Magia świecka. Studnia i piec
•Demoniczne elementy w lokalnych legendach
•Regionalne znaleziska źródłowe. Carodziejskie zaklęcia z Grünow (XIX wiek)
•Czarownice w zwierciadle sztuki. XVI - XX wiek
•Ernst Barlach (1870 - 1938) i istota czarodziejstwa
•Procesy czarownic w literaturze
•Pomorski kaznodzieja i poeta Wilhelm Meinhold (1797-1851)

Informacje o zamku Penzlin i muzeum:

alte-burg.amt-penzliner-land.de/Start

Wyciąg z listy nazwisk i wyroków:

alte-burg.(*)ustom/2382_43_1.PDF?1409667837

Czy wśród tych osób były ateistki, nie potrafię powiedzieć.

Lista źródeł:

alte-burg.(*)ustom/2382_42_1.PDF?1409667728

>Czy ktoś z forumowiczów jest w stanie wskazać przypadki procesów sądowych kobiet oskarżonych o ateizm lub odrzucenie obowiązującej religii państwowej. Szczególnie chodzi mi o okres średniowiecza oraz nowożytność.
W zasadzie ateistów jako takich nie było. Określenie to było przypisywane każdemu, kogo uznano za wierzącego w fałszywych bogów. Pierwsze osoby, które same określały się jako ateiści, pojawiły się w XVIII wieku. Słowo "herezja" pochodzi od greckiego "hairesis" oznaczającego "wybór". W pierwszych wiekach naszej ery w obrębie religii chrześcijańskiej istniało wiele możliwości wyboru - i w konsekwencji wiele herezji. Joanna d'Arc najbardziej znana heretyczka. Beatyfikowana w 1909. Patronka Francji.
Polowania na czarownice - tu znajdziesz wiele przykładów. Trwający przez 300 lat okres polowań na czarownice, określony przez R.H. Robbinsona "wstrząsającym koszmarem, najbardziej haniebną zbrodnią i najgłębszym wstydem zachodniej cywilizacji". W tym okresie herezją stała się niewiara w istnienie czarownic. Pod pretekstem herezji, a następnie czarów, każdy mógł być skazany za krytykę władzy lub chrześcijańskiego postrzegania świata. Kościół wprowadził także doktrynę, która usprawiedliwiała użycie siły w celu wymuszenia posłuszeństwa i zwalczania heretyków.

Zastanawiałam się czy istniał w historii "żeński odpowiednik" Kazimierza Łyszczyńskiego. Kobieta świadomie odrzucająca przyjęty przez większość (społeczeństwo, zbiorowość itd.) światopogląd. W okresie średniowiecza czy nowożytności to musiałoby być bardzo trudne zważywszy na fakt pełnej zależności finansowej kobiet od mężów, opiekunów, patronów... Nie wspominając o całej otoczce prawnej i religijnej.

Zapewne macie racje i jeśli już szukać jakiś ateistek to wśród ofiar polowań na czarownice. Choć trop może prowadzić donikąd. Większość ofiar w mniejszym lub większym stopniu wyznawała wiarę, choć często była ona zaprawiona folklorem. Poza tym w późniejszym etapie rozwoju tego zjawiska (jeśli można to tak ująć) przybrało ono formę zbiorowej histerii i posądzony o czary mógł być każdy. Tym bardziej że wysunięcie oskarżenia stanowiło wygodne i dość skuteczne narzędzie pozwalające na przejęcie majątku.

Joanna d'Arc z pewnością ateistką nie była lecz ofiarą prowadzonej przez Kościół i władców polityki. Spokojnie rozumiem, że pojawiła się w kontekście posądzeń o herezję.

Być może niejasno się wyraziłam, ale chodziło mi o osoby stanowiące ateistów w naszym - współczesnym - znaczeniu

>Być może niejasno się wyraziłam, ale chodziło mi o osoby stanowiące ateistów w naszym - współczesnym - znaczeniu

Przypuszczam. że trudno będzie dotrzeć do wiarygodnych świadectw ateizmu szczególnie kobiet we współczesnym tego słowa znaczeniu. Herezja, odstępstwo od jedynej słusznej wiary, czarnoksięstwo i podobne mieściły się jeszcze w horyzontach dawnych wyobrażeń religijnych. Ateizm jako taki nie istniał nawet jako pojęcie. Powstał o wiele później.

Wspomniany Kazimierz Łyszczyński, który urodził się niemal dokładnie 382 lata temu, bo 4 marca 1634, nie uchodził za swoich czasów za ateistę, uznany został za heretyka i jako taki został stracony na warszawskim Starym Rynku 30 marca 1689 roku.

Ha, faktycznie nie wzięłam pod uwagę świata pojęciowego ludzi żyjących w okresie o który pytam. Mój błąd. Na wszelki wypadek sięgnęłam po encyklopedię religii PWN (zapewne od tego powinnam zacząć ) i w objaśnieniach autorstwa Jana Andrzeja Kłoczowskiego znalazłam informacje, że w średniowieczu istniał jedynie ateizm ukryty. Z kolei w nowożytności ateizm rodził się w klimacie sceptycyzmu. Znacznie wcześniej, tj. w starożytności Grecy nazywali "atheoi" tych, którzy odmawiali posłuszeństwa religii uznanej przez państwo (m.in. Sokrates). Później w takim sensie mówiono o chrześcijanach jako ateistach, gdyż nie uznawali oni bogów państw.

Dziękuję wszystkim za odpowiedzi

"W historii myśli ateistycznej ma Łyszczyński pozycję wyjątkową. On pierwszy użył kategorii "my, ateiści".
(prof. Andrzej Nowicki w wywiadzie dla Polityki)

>Czy ktoś z forumowiczów jest w stanie wskazać przypadki procesów sądowych kobiet oskarżonych o ateizm lub odrzucenie obowiązującej religii państwowej.

Czy coś w stylu Lady Jane się kwalifikuje?

Tak, zwłaszcza w tym drugim aspekcie Dziękuję tym bardziej, że historia Lady Jane Grey była mi kompletnie nieznana.

>Czy ktoś z forumowiczów jest w stanie wskazać przypadki procesów sądowych kobiet oskarżonych o ateizm lub odrzucenie obowiązującej religii państwowej.
Katarzyna Weiglowa www.yivoen(*)/article.aspx/Weigel_Katarzyna oraz polska wikipedia hasło "Katarzyna Weiglowa".

Dzięki wielkie