Dusza i kara za grzechy nie istnieją bo musiałyby ją mieć też zwierzęta - niektóre nie głupsze i nie mniej uczuciowe od ludzi - a zatem wymagające oceny moralnej przez boga (gdyby istniał i miał rozum).
Pada kolejna granica naszej wyjątkowości. Coraz więcej badań pokazuje, że inne zwierzęta też mają świadomość.
Kruki jak ludzie planują przyszłość.
Szwedzcy naukowcy z Uniwersytetu w Lund poddali kruki testom, z których rozwiązaniem nie mają problemów ani ludzie, ani małpy człekokształtne, ale z którymi nie radzą sobie inne małpy.
Ta wyjątkowość człekokształtnych sugerowałaby, że umiejętność planowania przyszłości rozwinęła się w ciągu ostatnich kilkunastu milionów lat.
Z kolei wspólny przodek krukowatych i ludzi żył aż ok. 320 mln lat temu.
Szwedzi pokazują jednak, że ewolucja równolegle może prowadzić do podobnych umiejętności poznawczych u gatunków bardzo od siebie odległych.
Wyniki swoich badań opisują w ostatnim wydaniu tygodnika "Science".
Handel z krukiem.
Uczeni poddali kilka kruków eksperymentom związanym z planowaniem przyszłości. W pierwszym ptaki miały najpierw użyć narzędzia (kamyka), żeby dostać się do jedzenia, a potem tokenu, który mogły na nie wymienić (ta ostatnia umiejętność nigdy nie została u nich zaobserwowana w naturze). Najpierw dostały możliwość nauczenia się, jak działa jedno i drugie.
W drugiej części eksperymentu pokazano im urządzenie ze smakołykiem, ale nie dano kamyka. Potem urządzenie zabrano, a godzinę później już w innym miejscu ptaki dostały do wyboru kilka narzędzi, w tym to właściwe (mogły wziąć tylko jedno). Po kwadransie podano im urządzenie z jedzeniem.
Prawie wszystkie kruki wybrały właściwe narzędzie i zostawiły je sobie na potem (jedna samica wymyśliła, jak dostać się do nagrody bez kamyka!). W 86 proc. przypadków udało im się użyć go, żeby dostać się do smakołyku
Trzecia część eksperymentu - z tokenem, który kruki mogły wymienić na nagrodę, dając go eksperymentatorowi - przebiegała podobnie. Podczas finału ptaki dostały token na 15 minut przed "handlem". Blisko 78 proc. prób zakończyło się pomyślą wymianą "monety" na nagrodę. Jak podkreślają naukowcy, kruki okazały się lepszymi handlowcami niż małpy człekokształtne.
Kolejne eksperymenty przebiegały podobnie, jednak tym razem uczeni wydłużyli czas pomiędzy wyborem narzędzia lub tokenu a możliwością dostania się do nagrody aż do 17 godzin.
Okazało się, że w zdecydowanej większości przypadków kruki potrafiły z takim wyprzedzeniem zaplanować przyszłość.
Dlaczego to ważne? Bo, jak piszą badacze, wymaga znacznych zdolności poznawczych. Żeby zaplanować przyszłość, musimy wyobrazić sobie siebie w wyimaginowanych warunkach rozgrywających się w innej czasoprzestrzeni
- [Człowiek] nie byłby w stanie zaplanować imprezy urodzinowej, gdyby nie był w stanie świadomie o tym pomyśleć. Musi rozważyć listę zakupów i gości - tłumaczył w niedawnym wywiadzie udzielonym "Wyborczej" słynny holenderski prymatolog prof. Frans de Waal. - A ponieważ wiemy już, że i inne naczelne potrafią planować, rozsądne wydaje się założenie, że potrzebują do tego świadomości. Wskazuje też na to fakt, że pamiętają wydarzenia z przeszłości oraz że tworzą narzędzia.
Czy więc i kruki są świadome?
Wojna z szympansem.
Amerykański neuronaukowiec Christof Koch uważa, że świadome są wszystkie istoty - chyba że udowodni się, iż nie są.
Coraz więcej badań pokazuje, że rzeczywiście nie jesteśmy jedynymi świadomymi istotami na Ziemi. Najwięcej tych badań dotyczy naszych najbliższych kuzynów - czyli małp człekokształtnych: szympansów, goryli, orangutanów i gibonów.
Chyba najbardziej spektakularny jest przypadek Santino, samca szympansa zwyczajnego mieszkającego w ogrodzie zoologicznym w Furuvik w Szwecji. Urodzony w 1978 r. szympans słynie z tego, że planuje i prowadzi wojnę z ludźmi
Co rano, zanim zoo zapełnia się gośćmi, Santino zbiera kamienie i kawałki betonu z fosy odgradzającej go od ścieżki dla gości. Potem starannie układa je w kupki, by, kiedy do jego wybiegu zbliżają się gapie, odegrać taniec wojenny dominującego samca i miotać pociskami w ludzi. Po pewnym czasie Santino zaczął nawet maskować swoją broń sianem.
Szympans, który planuje wojnę z ludźmi.
W ub. roku naukowcy opisywali w "Science", jak poddali szympansy zwyczajne, bonobo (szympansy karłowate) i orangutany tzw. testowi fałszywego przekonania. Małpy oglądały film, w którym człowiek chował w stogu siana jakiś przedmiot, a potem znikał z kadru. Potem eksperymentator w przebraniu King Konga przekładał przedmiot, gdzie indziej. Kiedy wrócił człowiek, który wcześniej ukrył swój skarb, zdecydowana większość małp - choć wiedziały, że został on przełożony - popatrzyła na pustą już kryjówkę.
Małpy zdawały sobie sprawę, że obserwowany przez nie człowiek kieruje się fałszywym przekonaniem. Małpy wiedzą, co to pic na wodę.
Ciąg dalszy niżejwyborcza.p(*)ludzie-planuja-przyszlosc.html