Niniejsze dywagacje zmierzające do odpowiedzi na podane poniżej pytania.
Jakie wierzenia religijne opierają się na racjonalnych przesłankach? Czy racjonalizm można pogodzić z wizją życia pozagrobowego? Przeznaczenie i determinizm a racjonalne podejście do świata - jak mają się te relacje do siebie?
Podkreślam, że to co dalej przedstawiam w niniejszym wpisie ma taki charakter, że nie traktuję tych treści jako "jedynie słusznego podejścia" ale jako zaproszenie do dywagacji na poruszone tematy.
Mój światopogląd to agnostycyzm.
Czym jest agnostycyzm? To światopogląd uznający, że człowiek nie jest w stanie znaleźć odpowiedzi na nurtujące go pytania „Czy istnieje Bóg?” oraz „Czy istnieje życie pozagrobowe?”.
Innymi słowy - agnostycyzm to przekonanie, że człowiek nie ma narzędzi (zmysłów) by znaleźć odpowiedzi na zacytowane wyżej pytania.
Uważam ponadto iż większość ludzi w Polsce, którzy deklarują się jako ateiści to tak naprawdę są nie świadomi swego agnostycyzmu agnostycy.
Wystarczy bliżej porozmawiać z ludźmi, którzy deklarują się jako ateiści - szybko okazuje się, że tak naprawdę wyznają agnostycyzm ("nie wiem czy istnieje Bóg i życie po śmierci").
Wszelkie religie teistyczne wydają się być postawami mającymi silne uzasadnienie psychologiczne - ludziom łatwiej jest żyć i borykać się ze swoimi egzystencjalnymi rozterkami wierząc, że istnieje Bóg oraz życie po życiu. Tak jest łatwiej żyć. Można zatem rozważać kwestię wartości wiary dla człowieka w kontekście psychologicznym. W szczególności - wiary nie tylko w Boga ale i w to że świat oraz ludzie są dobrzy, uporządkowani etc. To moim zdaniem temat na oddzielną dywagacje.
Ktoś kiedyś powiedział: "Z wiarą w Boga jest jak ze Świętym Mikołajem - ktoś go kiedyś wymyślił bo to super atrakcja dla małych dzieci". I ludzie przebierają się za Świętego Mikołaja i przynoszą prezenty dzieciakom, a małe dzieciaki wierzą, że Święty Mikołaj naprawdę istnieje i jest fajnie (przynajmniej przez parę chwil)”.
Co do dalszych treści - chcę wskazać na dwa uwarunkowania: reinkarnacja oraz "ciągłe czekanie".
Reinkarnacja - tę koncepcje percepuję jako dość racjonalną. Czemu?
Jak wiemy w przyrodzie obowiązuje zasada zachowania energii - to jedno z elementarnych praw fizyki.
Reinkarnacja jest koncepcją, która jakby jest z tym zgodna (z zasadą zachowania energii). Dlaczego?
"Nabroiłeś" w poprzednim życiu - to w obecnym jesteś "śmieciem" - zgodnie z zasadą zachowania energii ("zbrodnia i kara" - bilans "energii zła i dobra" musi się zgadzać).
Takie podejście wydaje się być w miarę racjonalne.
A teraz inny aspekt - "ciągłe czekanie". Psychika człowieka działa tak, że człowiek non stop na coś czeka. Przykłady.
Jem obiad ale myślę już, że po obiedzie włączę tv i obejrzę Teleexpres - na to czekam. Jestem na przyjęciu ze znajomymi ale myślę, że po jego zakończeniu pójdę spać a przed snem jeszcze coś poczytam - na to czekam.
Czyli ciągłe czekanie.
Ostatecznie do czego zmierza to czekanie? Czekanie na śmierć? Czekanie na spotkanie z Bogiem?
W wielu religiach obowiązuje dogmat: "Bóg stworzył człowieka".
Rodzi się pytanie - a kto stworzył Boga? A kto stworzył tego co stworzył Boga....etc...etc....?
Ciąg nieskończonych pytań bez odpowiedzi.
Inny dogmat: "Bóg jest jeden" - a cały panteon greckich czy rzymskich Bogów?
Dlaczego akurat jeden? Dlaczego akurat trójca święta? Etc, etc, etc.
Niektórzy ludzie wierzą w tak zwane przeznaczenie, kojarząc je w szczególności z mistycyzmem.
Uważam, że z racjonalnego punktu widzenia należy rozważać raczej determinizm, który czasem może być interpretowany jako przeznaczenie.
Są też ludzie, którzy (w mojej ocenie w sposób irracjonalny) wyznają maksymę:
"tak jak myślisz tak się w twoim życiu dzieje".
Wracając do determinizmu - rozpatrzmy następującą sytuacje.
Tego samego dnia rodzi się chłopiec w biednej przymierającej głodem afrykańskiej rodzinie
oraz potencjalny następca tronu angielskiego w Rodzinie Królewskiej (również chłopiec).
Czy życie tych dwojga ludzi będzie w przyszłości w znacznym stopniu zdeterminowane przez fakt, że urodzili się oni w takiej a nie innej rodzinie?
Czy chłopiec z Afryki będzie mógł zostać milionerem? Teoretycznie zapewne tak - tyle tylko, że prawdopodobieństwo wystąpienia takiego zdarzenia jest bardzo niskie - obawiam się, że bardzo bliskie zera.
Czy następca tronu angielskiego doświadczy kiedyś głodu, niedostatku, życia na ulicy i innych podobnych trudnych sytuacji życiowych? Odpowiedź na tak zadane pytanie jest moim zdaniem bardzo podobna jak odpowiedź na poprzednie pytanie - czyli: teoretycznie zapewne może się tak zdarzyć - tyle tylko, że prawdopodobieństwo wystąpienia takich zdarzeń jest bardzo niskie - prawdopodobnie bardzo bliskie zera.
Jak analiza sytuacji dotyczącej podanych dwu chłopców ma się do maksymy: "tak jak myślisz tak się w twoim życiu dzieje"?