W sierpniu 1937 r. szef NKWD Jeżow podpisał rozkaz na podstawie którego rozpoczęła się - tak zwana - "Operacja polska NKWD". W jej wyniku w latach 1937 - 1938 zlikwidowano w Sowietach ok. 110 tysięcy osób narodowości polskiej, ok. 29 tysięcy skazano na pobyt w łagrach, ok. 100 tysięcy przymusowo przesiedlono, w tym do odległych miejsc zesłania w Kazchstanie i na Syberii. Kryterium represji było sensu stricto narodowościowe. Represjom podlegali Polacy wszelkich stanów i poglądów. Operacja jak wyżej była pierwszą z całego cyklu represji wymierzonych w podszczególne grupy narodowościowe zamieszkujące Sowiety. Zaraz po Polakach przyszła kolej na Niemców.
Skala prześladowań jak wyżej oszołamia, na przykład na tle represji Żydów w Niemczech hitlerowskich mających miejsce w tym samym okresie i uchodzących za wzorcowo brutalne i okrutne. Obiektywnie jednakże rzecz ujmując - III Rzesza w swych relacjach do Żydów na tle Sowietów w relacji do Polaków ( i szeregu innych nacji) jawi się niczym sanatorium, w okresie jak zawzmiankowany wyżej.
Zainteresowanych detalami odsyłam do podlinkowanego materiału oraz do książek rosyjskiego historyka
Mikołaja Iwanowa, takich jak "Zapomniane Ludobójstwo. Polacy w państwie Stalina. „Operacja polska” 1937–1938" oraz "Pierwszy naród ukarany".

"Masowe deportacje bardzo często miały charakter świadomego ludobójstwa. Ofiary pozostawiano samym sobie w miejscach pozbawionych jakiejkolwiek możliwości wyżywienia. Osoby, którym udało się przetrwać, założyły sporą liczbę miejscowości, np. Tajynszę oraz Żanaszar; potomkami tych osób jest znaczna część Polaków w Kazachstanie.
Jak obliczył historyk Uniwersytetu Harvarda, profesor Terry Martin, w czasie „Wielkiego terroru” Polak mieszkający w ZSRR miał 31 razy większą szansę być rozstrzelanym, niż wynosiła średnia dla innych grup narodowościowych w tym okresie. Polaków w tym okresie zabijano tylko dlatego, że byli Polakami. Ocenia się, że we wszystkich operacjach w czasie Wielkiej Czystki zginęło nie mniej niż 200 tysięcy Polaków. Jest to dziesięć razy więcej niż w zbrodni katyńskiej."

pl.wikipedia.org/wiki/Operacja_polska_NKWD_(1937%E2%80%931938)