Na nowej fali Wielkiego Zwątpienia Mego, przyszedł mi do głowy kolejne problem.
Tym razem chodzi o poglądy - czy człowiek posiadający określony pogląd na określony temat, faktycznie pragnie, żeby jego pogląd został wcielony w życie, a raczej dlaczego tego pragnie.

Przykład - pewna osoba uważa, że wszystkim należy się wszystkiego po równo, a druga uważa, że wszystko trzeba sobie samemu wywalczyć i nic nikomu się z góry nie należy. Między tymi dwiema osobami następuje oczywiście wymiana poglądów, która w przypadku tak skrajnych stanowisk, zamienia się szybko w osobistą wojnę. Im konflikt jest silniejszy, tym bardziej obie strony utwierdzają się w swych stanowiskach, ponieważ do głosu coraz silniej dochodzą emocje. Nikną szanse na jakikolwiek kompromis, a nawet na chłodną dyskusję.

Im większa rozbieżność między poglądami stron, tym mniej racjonalne stają się argumenty, a w zasadzie stają się niezrozumiałe, abstrakcyjne, dla strony przeciwnej.

I właśnie to trzeba wziąć pod uwagę - czy jeśli wymieniam z kimś poglądy, a on zaczyna przyjmować moje zdanie, decyduje o tym racjonalność, logiczność mojego wywodu, czy raczej inne cechy, np. autorytet, styl wypowiedzi, zrozumiałość. Moim zdaniem właśnie te czynniki tak naprawdę mające nikle znaczenie dla ustalenia "prawdy" mają decydujące znaczenie. Czy w związku z tym dojście do prawdy (w tym tylko kontekście, oczywiście) jest w ogóle możliwe, innymi słowy dyskusja to wojna argumentów czy wojna stanowisk?

Kolejna rzecz - jak duże znaczenie ma znajomość przyczyn stanowiska swojego i drugiej strony? Słowa są niewystarczającym medium - gdyby możliwe było przekazanie całości swoich emocji, swojej historii, przyczyn swojego postępowania drugiej osobie (i vice versa), dwie takie całkowicie świadomie siebie nawzajem osoby, doszłyby do podobnych wniosków? Z drugiej strony, czy możemy oceniać kogoś, jego czyny, zachowanie i poglądy, nie wiedząc o nim nic lub niewiele (a nawet jeśli wiemy teoretycznie wszystko, wiemy niewiele, bo nie o wiedzę tu chodzi, tylko o rozumienie)?

I wreszcie - jakie są przyczyny moich poglądów? Czy na pewno są racjonalne? Czy może, z wrodzoną ludziom kontrolowaną ślepotą, przypisuję sobie racjonalność, pomijając to lub tamto, a w szczególności źródła moich "widzimisię"? Jaką kontrolę mam nad swoimi decyzjami? Czy decyzja zapada sama z siebie, a potem brniemy w nią dalej, raczej siłą rozpędu? Pozwolę sobie na cytat (Nieznośna lekkość bytu):

"Człowiek czasem podejmie jakąś decyzję, sam nie wie w jaki sposób, i ta decyzja trwa siłą rozpędu. Z roku na rok coraz trudniej ją zmienić."

Jak zapewne się domyślacie, piszę to z pozycji skrajnego relatywisty. Przepraszam za chaos - nigdy nie potrafiłem artykułować dokładnie moich myśli i w zasadzie moje pytania są tylko przybliżeniem. Burza mi przerywa - jeśli coś mi jeszcze wpadnie do głowy, napiszę w osobnym poście, bo zaraz będzie po moim komputerze