>Czy istnieją wartości same w sobie...

Nie sądzę. Kiedy mówisz "wołowina w sosie własnym", to również nie masz na myśli wołowiny bez przypraw. Świat jest bytem relacyjnym, i jakkolwiek nie rozumieć by jego elementów, istnieją one zawsze w relacji do czegoś innego. Wartości nie są wyjątkiem. Niektórzy roją sobie wartości idealne, niezależne od istnienia zmysłowego świata (wzorcem tego rodzaju pomysłów jest parabola jaskinii Platona), ale to raczej poetyckie pomysły. Tak więc nie chodzi o redukcję wartości do czegoś konkretnego, zmysłowego, ale o to, aby z banałów nie robić ideałów.

---

Okres ważności moich postów kończy się z chwilą ich opublikowania.

Powiedzmy raczej, że o świecie można pomyśleć jak o bycie relacyjnym, w dodatku - można to zrobić za pomocą różnych metafor i analogii.

>(...) jakkolwiek nie rozumieć by jego (świata) elementów, istnieją one zawsze w relacji do czegoś innego.

Rozumiem przez to, że istnieją one zawsze w relacji do czegoś w umyśle?

> Niektórzy roją sobie wartości idealne, niezależne od istnienia zmysłowego świata...

Ale zawsze w relacji do świata?

>Tak więc nie chodzi o redukcję wartości do czegoś konkretnego, zmysłowego, ale o to, aby z banałów nie robić ideałów.

Chyba chodzi jednak o to, co się potem robi z tymi ideałami.

---

"And high permission of all-ruling Heaven left him at large to his own dark designs, that with reiterated crimes he might heap on himself damnation, while he sought Evil to others..." - John Milton

>Czy istnieją wartości same w sobie, czy też nie?
Jedyna taka wartość, która przychodzi mi do głowy to życie. Naczelna, niepodważalna wartość dotycząca każdego bez wyjątku, którą każdy z nas podsyca i wspiera świadomie lub nieświadomie, włącznie z samobójcami.

>Jedyna taka wartość, która przychodzi mi do głowy to życie. Naczelna, niepodważalna wartość dotycząca każdego bez wyjątku, którą każdy z nas podsyca i wspiera świadomie lub nieświadomie, włącznie z samobójcami.

Nie przeczę, że życie można uznawać za wartość najwyższą, ale czy rzeczywiście jest ono wartością samą w sobie?
Nie twierdzę, że znam odpowiedź na to pytanie. Chodzi mi tylko o namysł nad pojęciami, jakich używamy, gdy mówimy o wartościach.

---

"And high permission of all-ruling Heaven left him at large to his own dark designs, that with reiterated crimes he might heap on himself damnation, while he sought Evil to others..." - John Milton

>Jedyna taka wartość, która przychodzi mi do głowy to życie.

Zabiłeś kiedyś komara? Sklonowałeś zbrodniarza, żeby wyprodukować lepszych żołnierzy?

Życie w ogóle nie jest wartością.

---

doku (Tomasz Kamiński)

>Czy istnieją wartości same w sobie, czy też nie?
Dobre pytanie. Już to wydaje się cenne, że ktoś takie pytanie zadaje.
> Jeśli istnieją, to w jaki sposób, a jeśli nie istnieją, to jak to jest możliwe, że nie istnieją?
Do nieistnienia wartości wystarczy chyba po prostu brak dążeń - pewnie w rzeczach martwych nie występują dążenia (choć Schopenhauer twierdził o absolutnej powszechności woli). Jeśli przyjąć, że kamieniom wszystko jedno, to wartości byłyby jakąś wypadkową zjawiska życia.
Nadal jednak nie wiadomo czy powinny istnieć komary (choć jakby starają się być) albo zarazki ospy lub dinozaury.. czy wreszcie wartością jest istnienie ludzi?
Cóż, świat byłby chyba nieciekawy, banalny i pustawy, gdyby nie przyjąć wartości związanych z człowiekiem. Brzmi to antropocentrycznie, uzurpatorsko i narcystycznie - są wartości, bo my się lubimy. To trochę tak jak z miłością, w której zawsze jest (chyba) element miłości własnej.
Jednak istnieje też coś takiego jak przyjaźń (mniej zazdrosna), która bez uwzględniania (także cudzych) wartości nie obywa się - zatem tak - wartości istnieją, tyle że pomiędzy a nie "w sobie".

[W świecie ujednoliconym pod względem wartości one chyba znikłyby.]

>Czy istnieją wartości same w sobie, czy też nie?

Są cztery: wolność, równość, solidarność i własność.

> Jeśli istnieją, to w jaki sposób

Wyprowadza się je wprost z godności, która nie jest wartością, a więc są one autoteliczne.

---

doku (Tomasz Kamiński)

>Czy istnieją wartości same w sobie, czy też nie? Jeśli istnieją, to w jaki sposób, a jeśli nie
>istnieją, to jak to jest możliwe, że nie istnieją?

Hejo. W tym akurat jestem dobry. Zacznij z początku. Kwestia dobra i zła. Kwestia uniwersalnych wartości.
Istnieją wartości same w sobie.
Nie ma żadnego czynu czy żadnej działalności która jest dobre lub złe, nie uwzględniając okoliczności. Hej, ktoś może powiedzieć że gwałt 15 letniej dziewczyny jest zły. OK, czynność: sex, okoliczności- wbrew jej woli. Sama czynność sama w sobie zła nie jest, okoliczności nadają jej wydźwięk zła.
Nie ma czynności złej lub dobrej samej w sobie. Można mieć dobre intencje i czynić zło i odwrotnie, mając złe intencje można czynić dobro. Są uniwersalne wartości, coś co powtarzam od 20 lat i jakoś się przyjęło: wolność Twoja kończy się tam gdzie zaczyna wolność innego człowieka. I to jest wartość najważniejsza.
wartości same w sobie to jest szacunek, zrozumienie i tolerancja.
Zrozumienie że jeśli ktoś lubi coś innego niż ja, nie znaczy to ze mam go zabić czy bić.