Panująca susza w Indiach, której skutki dotykają ok. 330 mln ludzi oraz pewna okrągła rocznica stała się okazją do przypomnienia podobnych kataklizmów z przeszłości Indii - kiedy to ze względu na wyznawaną filozofię sprawowania władzy - ich ofiary szły w miliony osób. Głód w Irlandii - wywołany zarazą ziemniaczaną - w 1846 r. jest znanym zdarzeniem z zakresu historii klęsk naturalnych - mającym dalekosiężne społeczne i polityczne skutki. Jednakże podobna klęska w Indiach 20 lat później w dzisiejszym stanie Orissa - wywołana suszą będącą następstwem niezbyt obfitych monsunów - pozostaje zdarzeniem mało znanym nawet w samych Indiach. Tak jak w przypadku głodu irlandzkiego, tak też w przypadku klęski w Orissie - władze brytyjskie wychodząc z założeń maltuzjańsko - laseferystycznych - bardzo opornie przechodziły do działan mających ulżyć głodującym. Co więcej w okresie głodu i masowego umierania wielu ludzi - prowadziły nadal eksport pszenicy w przypadku Irlandii oraz ryżu w przypadku Indii. Pomoc humanitana ograniczona była do prywatnej filantropii. Innymi słowy, głodu nie musiało być, bo żywności było pod dostatkiem. Jednakze dominował pogląd, iż klęski takie jak głód są mechanizmem przy pomocy którego przyroda reguluje należytą liczbę ludzi mających prawo do życia, a prawa rynku są święte i nie można w nie ingerować, bo owa ingerencja byłaby jeszcze większą zbrodnią niż darmowy ryż dla umierających. Sytuacja jak wyżej powtarzała się wielokrotnie z końcem 19 wieku w Indiach - i zdaniem indyjskich działaczy niepodległosciowych (indyferentyzm władz kolonialnych był jednym z czynników aktywizacji indyjskiego ruchu niepodległościowego) doprowadziła do śmierci ok. 15 mln ludzi. "His point was simple. India had enough food supplies to feed the starving - why had the government instead let them die? While Orissans perished in droves in 1866, Mr Naoroji noted that India had actually exported over 200m pounds of rice to Britain. He discovered a similar pattern of mass exportation during other famine years. "Good God," Mr Naoroji declared, "when will this end?"It did not end anytime soon. Famines recurred in 1869 and 1874. Between 1876 and 1878, during the Madras famine, anywhere from four to five million people perished after the viceroy, Lord Lytton, adopted a hands-off approach similar to that employed in Ireland and Orissa. By 1901, Romesh Chunder Dutt, another leading nationalist, enumerated 10 mass famines since the 1860s, setting the total death toll at a whopping 15 million. Indians were now so poor - and the government so indifferent in its response - that, he stated, "every year of drought was a year of famine." www.bbc.com/news/world-asia-india-36339524 |