Onegdaj w wątku zatytułowanym "Dezerterzy spod (pod) Gwiazdy Dawida" (www.racjonalista.pl/forum.php/s,702299) poruszono problem masowych dezercji żołnierzy - Żydów z szeregów Armii Andersa. Przy okazji wywiązanej debaty, muśnięto problem generalniejszy, a mianowcie powszechnego zjawiska unikania służy wojskowej przez diasporę żydowską - bez względu na kraj jej pochodzenia. Pogląd jak wyżej prezentowany bywa często jako fałszywy, nie mający nic wspłlnego z prawdą, stereotyp - mający jednoznacznie konotację - tak zwaną - antysemicką. W debacie jak wyżej, zasygnalizowałem ów problem, zaznaczając, iż wart on jest odrębnego potraktowania.Wydaje się, iż czas już najwyższy podjąć ów intrygujący temat. Ze względu na ramy problemu ograniczę się - w tym wątku - do zjawiska unikania służby wojskowej przez Żydów w okreie II RP, pozostawiając sobie prawo powrotu do tematu w kolejnych odsłonach - dotyczących innych krajów czy innych okresów historycznych.
Najlepiej będzie jeżeli na ów temat wypowie się fachowiec. A takowym w tym przypadku jest prof. UJ Tomasz Gąsowski, autor rozprawy naukowej pt. "Żydzi w siłach zbrojnych II Rzeczpospolitej: czas pokoju i wojny". Na końcu tekstu zamieszczam link do jej całośći, w tym miejscu przytaczam najbardziej akuratny ( i soczysty) dla podniesionego problemu passus:

"Spośród mniejszości zamieszkujących państwo polskie Żydzi stanowili pod koniec lat trzydziestych ok. 10%, choć odsetek ten w poszczeglnych częściach kraju był ogromnie zróżnicowany. Dla naszych rozważań ważne jest to, że Żydzi tworzyli w przeważającej mierze społeczność odrębną, zamkniętą, izolującą się i izolowaną od polskiego otoczenia. Częściowo wynikało to rwnież z odmiennej wizji przyszłości politycznej, ktrej celem było państwo Izrael (syjoniści) albo rewolucja, niekoniecznie komunistyczna (Bund). Gdyby sztywno trzymać się przytoczonego wyżej wykładnika wielkościowego, to oznaczałoby, że we wrześniu 1939 r. co dziesiąty żołnierz (także oficer!) winien być Żydem. W rzeczywistości było jednak inaczej. W Wojsku Polskim odsetek ten w poszczeglnych latach był następujący: w 1922 r. – 4,76%, 1923 r. – 5,2%, 1924 r. – 4,03%, 1925 r. – 4,3%, 1926 r. – 4,4%, 1930 r. – 3,31%, 1936 r. – 5,95%, 1937 r. – 6,55% (najwyższy), w 1938 r. – 6,08%, a więc był on średnio licząc o połowę niższy. Jakie były tego przyczyny? Można wymienić dwie rżne, ale sumujące się w efekcie tendencje. Pierwsza to tzw. stawiennictwo, czyli gotowość i chęć młodych mężczyzn podlegających poborowi do odbycia służby. W przypadku Żydów była ona najniższa (ok. 86%). I znowu można tę kwestię analizować bardziej szczegółowo, pytając o jej przyczyny. A były one różne, od zdrowotnych przez kulturowe aż po ideologiczne. Druga okoliczność to stosunek kadry Wojska Polskiego do żydowskich żołnierzy i także ewentualnych kandydatów na oficerów, ktry mógł być przyjazny lub przeciwnie, raczej niechętny. Stanowisko, według którego Żydzi stwarzali tylko kłopotliwy ciężar, przeważało. Trzeba jednak mieć na uwadze, iż wynikało ono w znacznym stopniu z realiów a nie tylko samych negatywnych emocji. A więc, po pierwsze, żydowscy kandydaci na żołnierzy byli przeważnie słabsi i mniej sprawni fizycznie od swych chrześcijańskich rówieśnikw, po drugie, istniały poważne trudności z porozumiewaniem się z nimi (na początku lat dwudziestych ok. 60% żydowskich poborowych miało kłopoty językiem polskim), a po trzecie, znaczną rolę odgrywały sprawy religijnej natury: inny rytm tygodnia, inne święta, wreszcie konieczność zapewnienia koszernego wyżywienia oraz osobnej opieki duszpasterskiej. Na to dopiero nałożyła się zrodzona już w czasie wojny polsko‑bolszewickiej wątpliwość co do pełnej lojalności Żydów wobec państwa, wyrażana przez część korpusu oficerskiego. Osobny problem stanowiła niejasna procedura definiowania narodowości poborowych".

Wnioski jakie nasuwają się z tego ugrzecznionego, politycznie poprawnego tym niemniej jendak merytorycznego tekstu są nie tylko jednoznaczne, są niejednokrotnie jednoznacznie szokujące i jako takie potiwerdzają tezę, iż często spotykany tzw. stereotyp o powszechnym unikaniu przez Żydów służby wojskowej jest stereotypem prawdziwym - opartym na twardych faktach - natomiast pogląd który temu zaprzecza, przypisując głoszenie tezy o żydowskich dezerterach antysemickiemu zacięciu - jest filosemickim humbugiem.

Dla mnie, szokującym jest, iż tzw. stawiennictwo, czyli chęć odbycia służby wojskowej przez Żydów było najniższe spośród nacji zmaieszkujących II RP. Oznacza to, iż Niemcy (sic!!!) i Ukraińcy w tym zakresie cechowali się bardziej patriotyczną postawą niż Zydzi. Drugi szokujący fakt - to teza, iż w latach 20 - tych XX w., ok. 60 % żydowskich poborowych nie znało j. polskiego - co świadczy o tym, że zabetonowali się oni w etnicznym, mentalnym, kulturowym, religijnym i językowym getcie - nie chcąc wchodzić w interakcję z otaczającym ich światem, który traktowali pogardliwie i z wyższością.