Oczywiście, zależy przez kogo.
Ja chciałem się w tym wątku przyjrzeć innej stronie tego sposobu pojmowania świata - nie tej z wyżyn Olimpu i niebiańskich łąk mądrych dysput toczonych przez filozofów , naukowców czy ludzi kultury. Chodzi mi o edukację.
Mam pewną hipotezę. Wydaje mi się, że niechęć dorosłego człowieka do racjonalnego myślenia można powiązać z zaniedbaniami systemów szkolnictwa w wielu krajach, zaniedbujących nauczanie matematyki. Nie ma bowiem możliwości prawdziwie racjonalnego rozumienia rzeczywistości, jeśli nie posiadło się przynajmniej w podstawowym zakresie umiejętności logicznego, precyzyjnego wyrażania myśli i operowania na dobrze określonych pojęciach. Tego nie nauczy ani gramatyka języka ojczystego, ani historia, ani biologia. Chyba zapomina się, po co w ogóle wprowadzono do programów matematykę na poziomie wyższym, niż tylko ten obejmujący swoim zakresem cztery podstawowe działania matematyczne: chodzi właśnie o uczenie precyzyjnego, jasnego myślenia. Racjonalizmu.
Pierwsi filozofowie-racjonaliści byli matematykami, i to wielkiego formatu, którzy na zawsze wpisali się w historię "królowej nauk". Tymczasem - niechęć do matematyki, dość powszechna, aż przez niektórych traktowana nawet jako powód do pewnej dumy, bierze się chyba z niechęci do liczb. Zwłaszcza do dwóch liczb.
Pierwszą jest liczba, którą mamy w portfelu, druga - ta, którą mamy wpisaną w akcie urodzenia.
Pozdrawiam

>Jeśli o mnie chodzi, to, by najkrócej ująć moje rozumienie racjonalizmu, powiem tak - jest on jak narzędzie, po prostu, ani dobry, ani zły. Racjonalizm bez humanizmu będzie co najwyżej wyrachowaniem, a może być nawet zbrodniczy. I z drugiej strony, może być, ubogacony o humanizm, najlepszym przyjacielem człowieka.
I tu się zasadniczo z tobą zgadzam. Problem jednak pojawia się z tym wzbogacaniem o humanizm bo przecież taki np. Jerzy Prokopiuk to wzbogacanie rozumie chyba nieco inaczej niż ty.
>>Wielu inteligentnych ludzi deklarujących się jako ateiści, których spotkałem, uważa racjonalizm za siano- trawę pozbawioną życiodajnych soków.
>Racjonalizm jest jedyną możliwą podstawą do tworzenia powszechnej wiedzy na temat świata, jeśli iść za definicją Ajdukiewicza bodajże. Nie wiem, czy nie ma życiowych soków, ale te wszystkie elektroniczne urządzonka, przy których klepiemy te posty są właśnie owocami racjonalizmu jako takiego (nie ateizmu ani teizmu).
Tu się nie zgadzam. Internet powstał w celach wojskowych (a cele wojskowe dalekie są od celów racjonalnych) a mój komputer powstał z chęci zysku koncernu Toshiba.

>Tu się nie zgadzam. Internet powstał w celach wojskowych (a cele wojskowe dalekie są od celów racjonalnych) a mój komputer powstał z chęci zysku koncernu Toshiba.

Jeśli cele wojskowe będą nieracjonalne, to los armii będzie taki, jak w wyniku kampanii napoleońskiej czy operacji "Barbarossa".
Imperia zdobywały często nawet w niegodziwy sposób obszary i ludy ale tylko wtedy, gdy zamierzenia i plany były tworzone rozumnie. Racjonalnie. Podsumowując, racjonalizm jest koniecznym (choć niekoniecznie dostatecznym) warunkiem powodzenia każdego wielkiego projektu. A i w przypadku mniejszych projektów, jak tworzenie budżetu domowego, bywa przydatny.

---

Nie Bóg, lecz Człowiek potrzebuje obrony.

>Tu się nie zgadzam. Internet powstał w celach wojskowych (a cele wojskowe dalekie są od celów racjonalnych)
A ja się nie zgodzę. Racjonalność celu nie jest wartością obiektywną. To, co dla jednych jest racjonalne, dla innych może być irracjonalne albo wręcz idiotyczne i odwrotnie - to, co dla jednych jest bez sensu, dla inny ma sens głęboki i jest racjonalne.
>a mój komputer powstał z chęci zysku koncernu Toshiba.
Z punktu widzenia koncernu chęć zysku jest bardzo racjonalna.

---

Nie wiadomo, dlaczego wszyscy mówią do kotów "ty", choć jako żywo żaden kot nigdy z nikim nie pił bruderszaftu.

> "Dwie rzeczy są nieskończone: Wszechświat i głupota ludzka, choć co do Wszechświata to nie byłbym tak całkiem pewny." - mówił Einstein.

Albert mówił też tak:

Religia przyszłości będzie religią kosmiczną. Przekroczy ona osobowego Boga i odrzuci dogmaty i teologię. Obejmując to, co naturalne i to, co duchowe, odnajdzie oparcie w umyśle religijnym, powstałym z doświadczenia wszystkich naturalnych i duchowych rzeczy jako pełnej znaczenia jedności. Buddyzm odpowiada temu opisowi. Jeżeli istnieje jakakolwiek religia, która jest w stanie podołać współczesnym wymaganiom nauki- jest nią buddyzm.

>>Przepraszam, że się wtrącę.
>Tu wtrącanie się jest dobrze widziane.
>>Jeśli o mnie chodzi, to, by najkrócej ująć moje rozumienie racjonalizmu, powiem tak - jest on jak narzędzie, po prostu, ani dobry, ani zły.
>Każdy ma prawo do własnych przekonań i własnego zdania, ale gdy dany termin funkcjonuje w języku bardzo długo, a tak jest z racjonalizmem, należy najpierw poznać przyjęte znaczenia i dopiero zaznaczać własne. Na naszym forum warto rozważania o racjonalizmie zacząć np. od: www.racjonalista.pl/kk.php/d,67

Świetnie napisane. Zachęca do tego, by się bliżej z tą postawą zapoznać, zwłaszcza, że dla każdego rozsądnego człowieka powinno być zrozumiałe, że umiejętność krytycznego myślenia - zwłaszcza w dzisiejszych czasach, tak epatujących pozorem a często i bezczelnym oszustwem - leży przede wszystkim w jego jak najbardziej indywidualnym interesie. Dopiero w ostatnich latach obserwuję coraz większe zrozumienie wśród "prostych ludzi" pewnych nieubłaganych praw rządzących ekonomią i światem polityki; chociaż nie jest to, niestety, proces bezbolesny, to pozwala mieć nadzieję, że jednak będzie, mimo wszystkich prób obrony "bezmyślenia ", początkiem odmitologizowania naszego życia społecznego. A wiele jest demonów, które straszą to społeczeństwo, które pora pozbawić ich wampirycznych mocy.

> Dla mnie jest to bardzo dobre narzędzie.>

Dodam, że wolę zrozumieć, dlaczego jakieś prawo czy nakaz religijny ma sens (jeśli ma), niż to samo przyjmować na wiarę. Każdy normalnie w miarę myślący człowiek zdaje sobie chyba z tego sprawę, że większy komfort poznawczy daje zrozumienie, niż uwierzenie.
Pozdrawiam

---

Nie Bóg, lecz Człowiek potrzebuje obrony.

.
>Albert mówił też tak:
>Religia przyszłości będzie religią kosmiczną.
Albert mówił bardzo dużo rzeczy mądrych, ale trochę też głupich. Był genialnym fizykiem i zwyczajnym człowiekiem.
Światopoglądowo był gdzieś pomiędzy ateizmem i deizmem, ale przecież nie w kwestiach światopoglądowych, a fizyce teoretycznej był geniuszem.

Żyjemy w wolnym kraju i każdy ma prawo do własnych poglądów. Są tacy, którzy najbardziej cenią sobie wolność i tacy, którzy muszą jakieś tam kajdanki nosić.
Żadna religia, ani ideologia nie jest w stanie podołać współczesnym wymaganiom nauki. Nauka musi - choć jest rzadko - być wolną od wszelakich ideologii.

@@@
.

>>Tu się nie zgadzam. Internet powstał w celach wojskowych (a cele wojskowe dalekie są od celów racjonalnych)
>A ja się nie zgodzę. Racjonalność celu nie jest wartością obiektywną.

Tak. Załóżmy, że pojawia się pomysł: zbudujmy Imperium. To, czy jest on racjonalny, czy nie, zależeć będzie od wielu czynników, od tego, jakie granice ekspansji zostaną zakreślone, jakie jej kierunki, jakie środki do realizacji celów. Może się okazać, że nie ma żadnych racjonalnie uzasadnionych możliwości realizacji tego pomysłu i dopiero wtedy można go ocenić jako w gruncie rzeczy nieracjonalny.

Tak, jak trudno było podejrzewać, że pomysł zbudowania autostrady z Łodzi do Warszawy jest pomysłem w istocie nieracjonalnym... wydawało by się, ze istnieje taki sposób realizacji, który by uprawdopodobniał szanse jego powodzenia

---

Nie Bóg, lecz Człowiek potrzebuje obrony.

.
>Dodam, że wolę zrozumieć,
Dlatego jest Pan racjonalistą.

Pozdrawiam.

@@@
.

"Dwie rzeczy są nieskończone: Wszechświat i głupota ludzka, choć co do Wszechświata to nie byłbym tak całkiem pewny." - mówił Einstein.[/color] Więc o ile ideologia racjonalistyczna jest narzędziem, to dosyć specyficznym, głównie oddzielającym alternatywne postawy poznania i rozumienia świata.

Skoro Pan Bogusławski twierdzi, iż wtrącanie jest wskazane, to postanawiam to uczynić.
Co do nieskończoności głupoty ludzkiej, pragnę zaprzeczyć, ponieważ kończy się ona w najlepszym wypadku w trumnie. I zastanawiałem się, dlaczego tak jest, jeżeli tak być nie musi. W części odpowiedź jest w lenistwie przed używaniem rozumu, jako narzędzia poznawczego, którą to kwestię jak zauważam Pan również podziela. Wszak już Darwin(którego nie wszystkie dokonania uważam za słuszne) zauważył, iż narządy nieużywane zanikają, a mózg nie sposób uznać za narząd zbędny, tak obecnie jak i w przyszłości.
Co do Wszechświata, to mnie osobiście najbardziej interesuje przestrzeń kilka metrów w głąb Ziemi i do chmur, więc nie będę się wypowiadał na ten temat.
Natomiast zaintrygowało mnie Pana stwierdzenie o racjonaliźmie jako ideologii.
Cytat z wikipedii:
"Racjonaliści przyjmują tylko te spośród elementów wiedzy i wierzeń, które dają się uzasadnić na podstawie czysto logicznego myślenia oraz empirycznego poznania."

Czyżby Pan uważał, że logiczne myślenie i empiryczne poznanie może być oparte na ideologii, czy jeśli już to raczej na ciągłej jej zmienności, czyli zakładać ewentualną nietrwałość rzeczy i zjawisk już znanych? Tylko w takim wypadku, czy racjonalizm nie stanie się przysłowiowym "piórkiem na wietrze", zależnym od innych ideologii, które niekoniecznie muszą mieć interes w kierunku szerszego poznawania rzeczywistości?
Odnośnie tytułu tematu o lubieniu racjonalizmu

>>Wg mnie, racjonalizm jest nielubiany przez tych, którzy nie potrafią myśleć
>Nie znam żadnej osoby (wyłączając malutkie dzieci), która nie potrafi myśleć.
>
Przepraszam, skróciłam sobie w głowie ... pisałam "myśleć" w głowie miałam "myśleć logicznie"
Bo fakt, że myśleć o niebieskich migdałach każdy potrafi

>Generalnie racja, tyle, że predyspozycje to nie wszystko.
>Kiedyś w pociągu widziałam, jak dziecko (może ze cztery lata, nigdy nie potrafiłam odgadnąć wieku) patrząc na krople na szybie zapytało matkę, skąd się bierze deszcz. Mamusia podniosła wzrok znad kolorowego magazynu, zamrugała i burknęła "nie wiem, nie zadawaj głupich pytań".
>Cóż, dzieciak miał predyspozycje do myślenia. Tylko nie jestem pewna, czy ma je nadal.
>

Dużo racji masz, nie pomyślałam o tym. Faktycznie ważny jest rozwój człowieka od pierwszych dni życia.
Ja miałam na myśli przykłady już z czasów szkolnych, kiedy próbowałam tłumaczyć matematykę koleżankom i niektóre po prostu nie były w stanie zrozumieć. Być może to był też skutek takiego "wychowania" o jakim piszesz.

.
>Skoro Pan Bogusławski twierdzi, iż wtrącanie jest wskazane, to postanawiam to uczynić.
>Co do nieskończoności głupoty ludzkiej,
To nie Bogusławski tylko Einstein. Choć Bogusławski żałuje, że to nie on.

>pragnę zaprzeczyć, ponieważ kończy się ona w najlepszym wypadku w trumnie.
W trumnie kończy się człowiek, a nie ludzkość i dlatego głupota ludzka ma tendencje rozwojowe.

>I zastanawiałem się, dlaczego tak jest, jeżeli tak być nie musi.
Jak ja znam rzeczywistość - wszystko co się urodziło musi umrzeć, choć czas pomiędzy jednym, a drugim bywa różnym.

>W części odpowiedź jest w lenistwie przed używaniem rozumu, jako narzędzia poznawczego, którą to kwestię jak zauważam Pan również podziela.
Tak, podzielam te poglądy.

>Wszak już Darwin(którego nie wszystkie dokonania uważam za słuszne) zauważył, iż narządy nieużywane zanikają, a mózg nie sposób uznać za narząd zbędny, tak obecnie jak i w przyszłości.
Zakładając, że był człowiekiem, a nie Bogiem, uczonym, a nie prorokiem - uważam wszystkie jego dokonania za słuszne. Natomiast nie znalazł tak prostych rozwiązań (które mi bardziej pachną Miczurinem jak Darwinem) jakie Pan nam tu przedstawia.

>Co do Wszechświata, to mnie osobiście najbardziej interesuje przestrzeń kilka metrów w głąb Ziemi i do chmur, więc nie będę się wypowiadał na ten temat.
Słusznie! Każdy powinien się wypowiadać o tym o czym ma pojęcie. Reszty warto się uczyć.

>Natomiast zaintrygowało mnie Pana stwierdzenie o racjonaliźmie jako ideologii.
>Cytat z wikipedii:
>"Racjonaliści przyjmują tylko te spośród elementów wiedzy i wierzeń, które dają się uzasadnić na podstawie czysto logicznego myślenia oraz empirycznego poznania."
>Czyżby Pan uważał, że logiczne myślenie i empiryczne poznanie może być oparte na ideologii, czy jeśli już to raczej na ciągłej jej zmienności, czyli zakładać ewentualną nietrwałość rzeczy i zjawisk już znanych? Tylko w takim wypadku, czy racjonalizm nie stanie się przysłowiowym "piórkiem na wietrze", zależnym od innych ideologii, które niekoniecznie muszą mieć interes w kierunku szerszego poznawania rzeczywistości?
Zajrzał Pan do Wikipedii aby sprawdzić czym jest racjonalizm, ale zajrzeć tam aby sprawdzić czym jest ideologia, to już się Panu nie chciało:
Ideologia jest to powstała na bazie danej kultury wspólnota światopoglądów, u podstaw której tkwi świadome dążenie do realizacji określonego interesu klasowego lub grupowego albo narodowego.

Mianem ideologii określa się każdy zbiór uporządkowanych poglądów - religijnych, politycznych, prawnych, przyrodniczych, artystycznych, filozoficznych - służących ludziom o tożsamych poglądach do objaśniania otaczającego ich świata. Społeczną funkcją ideologii jest artykulacja celów aktywności i dopuszczalnych sposobów ich osiągania oraz motywacja ich zasadności względami uznawanymi za wyższe niż jednostkowy interes. Zapotrzebowanie na ideologie wynika z właściwego ludziom poszukiwania odpowiedzi na pytania o sens i sposób istnienia.
Wystarczy teraz pomyśleć i łatwo stwierdzić, że podany przez Pana cytat z Wikipedii dotyczący racjonalizmu jest właśnie hasłem ideologicznym.
Nie, nie myślę, że logiczne myślenie i empiryczne poznanie może być oparte na ideologii, ponieważ ideologia, którą ja się kieruję takie podejście odrzuca przyjmując oparcie swoich sądów na czysto logicznym myśleniu oraz empirycznym poznaniu. Nie widzę też konieczności zależności jakiejś ideologii od innych ideologii, jak nie widzę też przeszkód podporząkowania swych działań kilku ideologiom. Mnie, na przykład, odpowiada humanizm i racjonalizm, ale tak ogólnie to zbudowałem sobie na podstawie kilku ideologii - ideologię Bogusławskiego.
Wolno mi, czy nie?

>Odnośnie tytułu tematu o lubieniu racjonalizmu
Tu Pan urwał, a ja w wyższych postach już napisałem czemu, moim zdaniem, racjonalizm jest nielubianym i nadal to podtrzymuję. To postawa elitarna, a nie wchodząc do elity, na ogół - poza elitą kapłańską - jej się nie lubi.
Najlepiej do niej wejść, ale to wymaga sporej pracy intelektualnej i trochę talentu.
Myślę, że jest Pan na jak najlepszej drodze.

Pozdrawiam.

@@@
.

>Ja miałam na myśli przykłady już z czasów szkolnych, kiedy próbowałam tłumaczyć matematykę koleżankom i niektóre po prostu nie były w stanie zrozumieć. Być może to był też skutek takiego "wychowania" o jakim piszesz.

Skądś to znam
Wśród tych, którym ja tłumaczyłam matematykę czy fizykę, była na przykład jedna z kilku sióstr, które w domu prowadzonym przez matkę uczyły się grać na pianinie, pomagać w kuchni i obsługiwać leżącego na kanapie pana i władcę. Jak się kogoś uczy od małego, że ma tylko być miły, ładnie wyglądać i ładnie powiedzieć wierszyk, bo do myślenia i tak się nie nadaje...

>>>Wg mnie, racjonalizm jest nielubiany przez tych, którzy nie potrafią myśleć
>>Nie znam żadnej osoby (wyłączając malutkie dzieci), która nie potrafi myśleć.
>>
>Przepraszam, skróciłam sobie w głowie ... pisałam "myśleć" w głowie miałam "myśleć logicznie"
>Bo fakt, że myśleć o niebieskich migdałach każdy potrafi
A czy uważasz, że jak ktoś wierzy w Boga to nie potrafi myśleć logicznie i racjonalnie?

>>>>Wg mnie, racjonalizm jest nielubiany przez tych, którzy nie potrafią myśleć
>>>Nie znam żadnej osoby (wyłączając malutkie dzieci), która nie potrafi myśleć.
>>>
>>Przepraszam, skróciłam sobie w głowie ... pisałam "myśleć" w głowie miałam "myśleć logicznie"
>>Bo fakt, że myśleć o niebieskich migdałach każdy potrafi
>A czy uważasz, że jak ktoś wierzy w Boga to nie potrafi myśleć logicznie i racjonalnie?
A uważasz, że przekonanie, że bóg wysłucha naszej modlitwy o zdanie egzaminu na 5, podczas, gdy olewa dzieciaki umierające z głodu i pozwala im umierać jest logiczne i racjonalne?