Irytują mnie spory między deterministami i zwolennikami wolnej woli. Jedni powiadają, że wszystkie nasze decyzje są tylko konsekwencją wszystkich zdarzeń od wielkiego wybuchu, inni że człowiek jest zawsze odpowiedzialny za wszystkie swoje czyny.
Piknie, a czy można być umiarkowanym deterministą? Mucha ucieka przed zbliżającym się szybko przedmiotem. Czy ma wolną wolę, w którą stronę poleci? Czytałem jakieś badania na ten temat, ale nie zapamiętałem wniosków. Obserwacja psów i kotów pozwala nam dyskutować o ich inteligencji. Inteligencję zwierzęcia oceniamy po jego świadomych zachowaniach, zwierzę obserwuje i wyciąga wnioski. Nie ma dwóch psów, ani dwóch kotów takich samych. Ich inteligencja jest głównie zdeterminowana biologicznie, jest dziedziczna, więc możemy powiedzieć, że ich inteligentne zachowania nie są wyrazem wolnej woli.
U psów połączenie treningu z inteligencją daje zdolność samodzielnego wykonania zadania i podejmowania decyzji w zależności od rozpoznania. Często pies, koń, czy inne tresowane zwierzę demonstracyjnie pokazuje, że nie ma ochoty na wykonanie danego zadania.
Jak to jest z naszą ochotą i jej brakiem, czy jest wyrazem wolnej woli czy jest zdeterminowana? Różnie, czasem może być konsekwencją przemyśleń, a czasem zmęczenia lub irytacji. Wolna wola jest marginesem tego co zdeterminowane.
Człowiek dobrze wychowany, to człowiek, który nie jest zdolny do samodzielnego myślenia, który powtarza wszystkie myśli swojego nauczyciela – powiadał polski socjolog. A co jeśli nauczyciel przyucza do samodzielnego myślenia – zapytała mała dziewczynka?
Może wolna wola to obszerny margines naszych swobodnych wyborów w ramach niezliczonych ograniczeń owych wyborów?

>Dośc pesymistyczne biorąc pod uwagę możliwy skutek
zawsze nasza "wolna wola" może dać się zniewolić... Co absurdalnie może dać inne - większe? - terytoria wolności...

---

Bóg stworzył człowieka, ponieważ rozczarował się małpą. Z dalszych eksperymentów zrezygnował. Marek T.

...pojmowanej w pryzpisywnaiu sobie uprawneiń do ingerencji w cudzą wolność.
Czyli poszerzasz własną w oparciu o cudze "place".

>Może wolna wola to obszerny margines naszych swobodnych wyborów w ramach niezliczonych ograniczeń
>owych wyborów?

Definicja bardzo mi sie podoba, ale dodałabym jeszcze tu czynnik instynktu (ssaki mają dość intensywnie rozwinięty), zwłaszcza gdy znajdziemy się właśnie w sytuacji podobnej do tej muchy, co to ucieka przed packą i niby może polecieć w każdą stronę. Bo co innego - wybór po tygodniu decydowania się, a co innego wybór podejmowany z konieczności w kilka sekund.

Wolna wola, a czym ona w ogóle jest? Co to oznacza mieć wolną wolę? Czy te pojęcia same w sobie nie są sprzeczne? Człowiek może robić, co chce, ale nie może chcieć, co chce. I nawet gdyby świat był indeterministyczny można by tak powiedzieć. Co za różnica czy wszelkie aspekty rzeczywistości są deterministyczne czy probabilistyczne? I tak to czy ktoś kogoś zgwałci nie będzie od niego zależało. Tylko od tego co wpływa na jego zachowanie. A czy to co wpływa na zachowanie jest deterministyczne czy nie; nie ma znaczenia.

Co do etyki i odpowiedzialności to brak wolnej woli nie zmienia zbyt wiele. Uważam że człowiek dalej jest pośrednio odpowiedzialny za swoje czyny o ile je rozumie i rozumie ich konsekwencje. Odpowiedzialności oczywiście nie utożsamiam z wolną wolą.

Np. jeżeli Hitler myślał, że jego czyny są dobre to nie możemy mówić o jego winie. Gdyby jednak myślał, że to co robi jest złe i dalej to robił sam bym powiedział, że jest winny.

Tak więc łatki odpowiedzialny, dobry, zły, winny bądź nie winny nadawał bym tylko w przypadku człowieka rozumiejącego co robi ale i zarazem chcącego to robić. Oczywiście samo chcenie i zrozumienie nie zależy już od niego, czyli to czy jest zły czy dobry też nie zależy od niego. Można by więc powiedzieć że te łatki nie spoczywają bezpośrednio na takim człowieku lecz na jego naturze. Same te pojęcia stają się nieco sztuczne, należy się z tym pogodzić.

Co do tego czy instytucja wymiaru "sprawiedliwości" jest sensowna. Odpowiedź brzmi jak najbardziej tak. Gdyż w wymierzaniu kary nie chodzi o wymierzanie kary ale o odstraszanie od przestępstw. Skazywanie ludzi jest moralnie poprawne niezależnie od wolnej woli. Ważne jest też to że, separujemy kryminalistów od możliwości popełnienia przestępstw. W razie gdyby kryminalista popełnił przestępstwo za kratami nie będzie tak źle jak gdyby to zrobił na wolności. Przydała by się tylko lepsza resocjalizacja. No i żeby sami na siebie zapracowali np. w kopalni.

---

Przyznaje czasami się mylę dlatego więc wiem że zawsze mam racje.

Ps. Problem tylko w tym co jest dobre a co złe.

>praktycznie nie jest możliwe perfekcyjnie sprawiedliwe orzekanie o winie...

Myślę, że to raczej trudność teoretyczna. Praktyka bywa na ogół prostsza. Rozróżnienie oprawcy od ofiary jest w kontekście determinizmu wielce problematyczne. Dla świętego spokoju społecznego lepiej więc osadzić lub powiesić człowieka, który jest bardziej delikwentem niż ofiarą.

>książka spadła z półki, przestraszyłem się i pociągnąłem za spust

Nawet autor tej upadłej książki jest teoretycznie delikwentem. Ale ludzie działają w świecie bliskich przyczyn. A niektóre to sobie nawet fabrykują.

---

Okres ważności moich postów kończy się z chwilą ich opublikowania.

> i zaraz rozwiniesz: albo pedofilia albo nekrofilia
Na upartego można by.
Nekrofilia dotyczy osób zmarłych, z którymi, zdaje się ,raczej trudno jest nawiązać kontakt emocjonalny.
To już z owcą, czyli zoofilia, jest łatwiej.
Baca rano wychodzi z bacówki, patrzy na stado owieczek, uśmiecha się i mówi: Jak sułtan, normalnie, jak sułtan.
Co do pedofilii to znamy szereg udanych i satysfakcjonujących związków.

---

Tak więc trwają wiara, nadzieja, miłość, z nich największa jest miłość.

O.K. proponuję mały eksperyment umysłowy - proszę sobie wyobrazić powszechne przyjęcie determinizmu, odrzucenie wolnej woli, intencji, winy. Wyobraźmy sobie życie społeczne oparte na zasadzie, że wolnej woli nie ma. Wychowanie, współżycie dorosłych, prawo. Wszystkie aspekty życia społecznego w niemałym stopniu oparte są na założeniu, że i ja i drugi człowiek wie co robi i albo robi to intencjonalnie, albo jest to wypadek, albo jest chory i nie rozpoznaje swoich czynów. Wesołej zabawy.

> z testów Rorschacha
To akurat nie jest żaden test, tylko zdaje się przykład z psychologii postaci.
Po prostu ten rysunek znakomicie uświadamia nam , że w zależności jak na niego spojrzymy , zobaczymy albo młodą dziewczynę albo staruszkę. I oba spostrzeżenia są prawdziwe. Nikt nie może powiedzieć, że on wie lepiej co na tym rysunku jest.

---

Tak więc trwają wiara, nadzieja, miłość, z nich największa jest miłość.

> To sie nazywa molestowanie chyba?
Nie! Molestowanie to od łacińskiego molesto - naprzykrzać się , być uciążliwym.
> Wio koniku wio
"WIO KONIKU,A JAK SIĘ POSTARASZ,
NA KOLACJĘ ZAJEDZIEMY AKURAT.
TOBIE OWSA NASYPIEMY ZARAZ,
A JA Z MISKI SMACZNĄ ZUPĘ BĘDĘ JADŁ.
A DLA NICH,CHOĆ W GODZINĘ,
KILOMETRÓW ROBIĄ STO.
NI ZUPY NIE MA,ANI OWSA,
WIO KONIKU WIO.
WIO KONIKU,DLA NICH ZIMNY GARAŻ,
NAM SIĘ LEPIEJ ŻYJE MIMO STARYCH LAT."

---

Tak więc trwają wiara, nadzieja, miłość, z nich największa jest miłość.

>Co do pedofilii to znamy szereg udanych i satysfakcjonujących związków.
nas jest JEDEN i nie znamy. Ani szeregu, ani udanych, ani satysfakcjonujących - ani związków... Co do pedofilii.

---

Bóg stworzył człowieka, ponieważ rozczarował się małpą. Z dalszych eksperymentów zrezygnował. Marek T.

Ja to chyba mam słabą wyobraźnie, bo nie wiem co takiego strasznego/wesołego mogło by się dziać w takim społeczeństwie. Istnieją społeczeństwa głęboko nihilistyczne, co by się mogło wydawać obłędem, jednak dość dobrze funkcjonują. Sam jestem bardzo nihilistyczny mimo to nie wydaje mi się żebym nad wyraz różnił się od przeciętnego nienihilistycznego ateisty.

---

Przyznaje czasami się mylę dlatego więc wiem że zawsze mam racje.

> i nie znamy
Bo się nie interesujemy i ulegamy propagandzie!
Ale lepiej pogadajmy o wolnej woli w tym temacie, bo o tym w gruncie rzeczy jest watek.

---

Tak więc trwają wiara, nadzieja, miłość, z nich największa jest miłość.

Dałaby Grabowska rade zatańczyć do tego ?

Tu mam taki motywator : youtu.be/dXDy-7x0uZo

>> i nie znamy
>Bo się nie interesujemy i ulegamy propagandzie!
Dobrze, że Andersen umarł...

>Ale lepiej pogadajmy o wolnej woli w tym temacie, bo o tym w gruncie rzeczy jest watek.
A umiemy??
Przy instynktach, TYCH instynktach, wolna wola to iluzja

---

Bóg stworzył człowieka, ponieważ rozczarował się małpą. Z dalszych eksperymentów zrezygnował. Marek T.

> Dobrze, że Andersen umarł...
Osobiście wolałam Andrésena Björna.
> Przy instynktach, TYCH instynktach, wolna wola to iluzja
Tia! Niech zstąpi DUCH TWÓJ i odnowi oblicze ziemi. TEJ ziemi!

---

Tak więc trwają wiara, nadzieja, miłość, z nich największa jest miłość.