Pod wpływem badań Simona i innych uczonych rozpadł się oświeceniowy mit o wszechpotędze rozumu. Pogląd hamleta typu: "Jak doskonałym tworem jest człowiek! Jest wielki przez rozum! Jak niewyczerpany w swoich zdolnościach" są klasycznym przykładem brązownictwa. Bardziej zbliżone do prawdy jest pogląd Simona, że "zdolności umysłu człowieka do formułowania i rozwiązywania złożonych problemów są bardzo małe w porównaniu z wielkością tych problemów. Dlatego też rozstrzygnięcie podane przez człowieka nie spełnia kryteriów obiektywnej racjonalności, często nawet nie zbliża się do niej".

   Polityk i biznesmen, nauczyciel i urzędnik, lekarz i inżynier w toku własnej działalności zawodowej, w codziennych kontaktach z ludźmi zdobywają pewne doświadczenie osobiste i wiedzę o zachowaniu człowieka i
jego osobowości. Wiedzę tę pochodzącą bezpośrednio z życia, nazywa się czasem w i e d z ą g o r ą c ą. Jej interesującym przykładem są bardzo rozbudowane poglądy o człowieku, sformułowane przez W. Gombrowicza. Pisarz ten na podstawie doświadczenia potocznego i pracy artystycznej, stwierdził, że wprawdzie jednostka zależy od zewnętrznego środowiska, ale ważniejsze i dużo bardziej przekonujące jest przeświadczenie, iż człowiek jest ukształtowany przez pojedynczego człowieka, przez inną znaczącą osobę. Następnie pisarz rozbudowuje to ważne prawo. Taka wiedza gorąca pełni istotną rolę społeczną; w wielu przypadkach pozwala ona rozsądnie opisać, zrozumieć i wyjaśnić zachowanie jednostek i grup. Znane są również przykłady, gdy psycholog, socjolog czy ekonomista formułują na jej podstawie hipotezy naukowe, które następnie sprawdzają empirycznie. Chociaż doceniam znaczenie tego rodzaju wiedzy, zdaję sobie sprawę z jej ograniczeń. W wielu przypadkach składa się ona bowiem z twierdzeń niepewnych, wieloznacznych, nieuzasadnionych, a nawet fałszywych. Wykorzystywanie jej bezkrytycznie w polityce, biznesie, szkolnictwie czy w szpitalu jest nader ryzykowne. Gdybym był rektorem uczelni wyższej do spraw studenckich, na pewno nie formułowałbym swoich planów edukacyjnych opierając się tylko na Dzienniku Gombrowicza. Pewna nieufność i ostrożność wobec doświadczenia potocznego i wiedzy gorącej bywa uzasadniona. Jednocześnie coraz powszechniejsza staje się świadomość, że głównie badania naukowe prowadzone przez całą rodzinę nauk społecznych, takich jak ekonomia, socjologia, psychologia, teoria organizacji, antropologia, filozofia czy historia, pozwolą poznać człowieka. Dzięki nim można będzie zgromadzić systematyczną i dobrze uzasadnioną wiedzę o zachowaniu i osobowości ludzi. Wiedza ta, zwana czasem w i e d z ą z i m n ą, pozwoli przewidywać i wyjaśniać reakcje człowieka oraz sterować nimi.

^{J. Kozielecki- Koncepcje psychologiczne człowieka (wyd.5 s.11-12)}