Dygasiński to jeden z najlepszych polskich piewców przyrody. Wątek ów, na równi z pozytywizmem zajmuje naczelne miejsce w jego twórczości. Przyrodzie poświęcił swoje pióro inny polski literat Józef Weyssenhoff ("Soból i Pana") ale ujmował ją z zasadniczo innej perpektywy, tworząc najwybitnijesze polskie powieści myśliwskie. Dygasiński zaś to prekursor głębokiej ekologii, zwolennik darwinizmu którego zasady dotyczyły tak ludzi jak i zwierząt. W jego holistycznym ujmowaniu dwóch porządków przyrodniczych (zwierząt i ludzi) jest coś z panteizmu, a szereg jego utworów to prawdziwe traktaty naukowo-przyrodniczo- filozoficzne, w których autor docieka "jądra prawdy". A jest nią "walka o byt", hobbsowskie bellum omnium contra omnes i homo homini lupus. Prawda owa przeraża pisarza ale mimo to ją głosi całą swoją twórczością. Najlepsze jego utwory to "Zając", "Gody Życia", "Co się dzieje w gniazdach". Przebija z nich także bardzo klarowna koncepcja rzeczywistości manichejskiej(oczywiste zło versus oczywiste dobro, symbollizowane np. dniem- dobro i nocą -zło) oraz krytyka człowieka "gardzącego przyrodą". "Lato leśnych ludzi" Rodziewiczówny ma także w sobie coś z tej filozofii natury typowej dla "ponidzkiego lirnika".