Racjonalista - Strona głównaDo treści


Fundusz Racjonalisty

Wesprzyj nas..
Zarejestrowaliśmy
170.695.770 wizyt
Ponad 1064 autorów napisało dla nas 7337 tekstów. Zajęłyby one 28957 stron A4

Najnowsze strony..
Archiwum streszczeń..

 Kiedy będzie dostępna szczepionka na SARS-CoV-2 ?
Za miesiąc
Za pół roku
Za rok
Nie będzie możliwa
  

Oddano 1210 głosów.
Chcesz wiedzieć więcej?
Zamów dobrą książkę.
Propozycje Racjonalisty:

Złota myśl Racjonalisty:
"Wartości nieprzemijające nie mają niestety terminu realizacji."
Nowinki i ciekawostki naukowe

Warto słuchać kukułki (25-11-2016)
Liczba sylab w pieśni kukułki odzwierciedla nie tylko kondycję samca, ale też może świadczyć o czystości środowiska i jakości gleby, a nawet obecności promieniowania - wynika z badań prowadzonych w okolicy Czarnobyla na Ukrainie, przedstawionych w "Ecological Indicators". Kukanie kukułki zyskuje coraz więcej kontekstów i znaczeń. Nowe badania pozwalają je uznać za ornitologiczny odpowiednik czujnika lub papierka lakmusowego, wskazującego stan środowiska w danej okolicy. Według ornitologów serie kuknięć kukułki tworzą coś w rodzaju zwrotek, pomiędzy którymi następują chwile ciszy. Poszczególne samce zachowują typową dla siebie, stałą liczbę ..(jeszcze 4216)»

Karpaty zarastają - lasów jest już tam 2 razy więcej niż przed 150 laty (17-09-2016)
Od połowy XIX wieku powierzchnia lasów w polskiej części Karpat zwiększyła się prawie dwukrotnie - wynika z badań geografów. Lasami zarastają m.in. porzucone pola uprawne i pastwiska, których nie opłaca się już utrzymywać. Naukowcy z Polski i Szwajcarii w ramach wspólnego projektu FORECOM badali zmiany powierzchni lasów w górach na przykładzie Alp i Karpat. W badaniach porównywano pochodzące z różnych okresów mapy, zdjęcia lotnicze i satelitarne, a także dane ze skaningu laserowego. "W Europie od połowy XIX w. lasów zaczęło przybywać. W polskiej części Karpat przez ostatnie półtora wieku powierzchnia lasów zwiększyła się prawie dwukrotnie" ..(jeszcze 5089)»

Ślimak portugalski może być drapieżnikiem dla piskląt (05-09-2016)
Duże ślimaki, np. należące do inwazyjnego w Polsce gatunku ślinik luzytański, mogą być drapieżnikami piskląt ptaków należących do gatunków, które nisko budują gniazda. Zjawisko to analizowały badaczki z Uniwersytetu Wrocławskiego i Zielonogórskiego. Co do tego, że zagrożenie ze strony ślimaków faktycznie istnieje - i że warto się mu bliżej przyjrzeć - przekonały się Katarzyna Turzańska z Muzeum Przyrodniczego Uniwersytetu Wrocławskiego i Justyna Chachulska z Wydziału Nauk Biologicznych Uniwersytetu Zielonogórskiego. Na potrzeby doktoratu prowadziły one nieopodal Wrocławia badania nad cierniówką - ptakiem z terenów półotwartych, który zamieszkuje całą Europę. ..(jeszcze 3932)»

Stare polskie gospodarstwa to oazy ptasiej bioróżnorodności (23-08-2016)
Tradycyjne gospodarstwa rolne w Polsce przyciągają dużo większą liczbę ptaków - i z większej liczby gatunków - niż gospodarstwa nowoczesne. Jednak z powodu zmian zachodzących na polskiej wsi bogactwo żyjących tam gatunków będzie prawdopodobnie malało. O wnioskach z badań prowadzonych na terenie Wielkopolski i Małopolski naukowcy poinformowali w najnowszym numerze "Journal of Applied Ecology". Ostatnie dekady to dla polskiej wsi prawdziwa rewolucja. Mozaikę mikroskopijnych poletek - pozostałość po reformie rolnej z 1944 r. - zastępują uprawy wielkoobszarowe. Naukowcy od dawna ostrzegają, że z punktu widzenia bioróżnorodności taka zamiana nie oznacza niczego ..(jeszcze 7582)»

Żubrom w Polsce zaczyna być zbyt ciasno, naukowcy: rozproszyć stada (12-01-2016)
Żubrom w polskich lasach zaczyna być zbyt ciasno. Dlatego naukowcy i leśnicy szukają nowych miejsc, w które można by przesiedlić te zwierzęta. Zajmujący się żubrami uważają, że stada tych zwierząt winny być mniejsze i bardziej rozproszone, niż dotychczas. W polskich lasach żyje wolno ok. 1,5 tys. żubrów (na koniec ubiegłego roku doliczono się ich dokładnie 1442, ale należy do tego dodać młode, które urodziły się w tym roku). To jedna czwarta wszystkich wolnożyjących żubrów na świecie. Żubry te żyją w pięciu stadach: białowieskim, boreckim, knyszyńskim, w Bieszczadach, i w Zachodniopomorskim.

<img src="http://i.racjonalista.pl/img/news/www_liczenie_zubrow_1_news_image_big_gallery.jpg"

..(jeszcze 6016)»

Porozumienie klimatyczne podpisane (14-12-2015)
W Paryżu, podczas Konferencji Stron Ramowej Konwencji Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatu (COP21), 195 krajów przyjęło porozumienie klimatyczne. "To ambitna umowa. Głównym jej celem jest zatrzymanie do końca wieku globalnego ocieplenia na poziomie poniżej 2 st. Celsjusza" - mówi minister środowiska prof. Jan Szyszko. Porozumienie wzywa do redukcji emisji gazów cieplarnianych tak szybko, jak to tylko możliwe, uznając, że będzie to trwało dłużej w przypadku krajów rozwijających się. Działania zmniejszające emisje CO2 będą podejmowane przez wszystkie strony umowy, z poszanowaniem ich specyfiki i możliwości społeczno-gospodarczych. Porozumienie paryskie ..(jeszcze 3982)»

Zakaz polowań na wilki wzdłuż polsko-słowackiej granicy; obawy hodowców (21-11-2015)
Słowacki minister rolnictwa od listopada wprowadził całkowity zakaz polowań na wilki przy granicy z Polską. O strefę wolną od polowań zabiegali polscy przyrodnicy. Hodowcy owiec obawiają się eskalacji wilczych ataków na ich stada. Strefa buforowa wolna od polowań to pas o szerokości od kilkunastu do 25 km w głąb Słowacji, wzdłuż całej granicy z Polską. Zakazu odstrzału wilków w strefie przygranicznej obawiają się hodowcy owiec. Ich zdaniem wilki w poszukiwaniu nowych terenów żywieniowych będą coraz aktywniejsze w Polsce południowej. "Wilki potrafią dziennie pokonać nawet 70 km, więc skoro będzie ich więcej, siłą rzeczy ..(jeszcze 3525)»

Parowanie do poprawki – a wraz z nim globalne ocieplenie (03-11-2015)
Proces parowania, jeden z najpowszechniejszych na naszej planecie, przebiega inaczej niż się dotychczas wydawało - wykazały nowe symulacje komputerowe przeprowadzone w Instytucie Chemii Fizycznej PAN w Warszawie. Odkrycie niesie dalekosiężne konsekwencje m.in. dla obecnych modeli globalnego klimatu, gdzie kluczową rolę odgrywa parowanie oceanów. Parują morza i oceany, mikrokrople paliwa w silniku i pot na skórze. Dla każdego z nas parowanie ma ogromne znaczenie: kształtuje klimat planety, wpływa na koszty podróży samochodem, jest jednym z najważniejszych czynników regulujących temperaturę ciała człowieka. Tak powszechne, parowanie wydawało się już zjawiskiem ..(jeszcze 5022)»

Niezbędny jak sęp. W dodatku historycznie zasłużony (11-10-2015)
Dla naszych przodków i wymarłych krewnych sylwetka sępa na niebie zwiastowała posiłek. Dziś ptakom tym grozi wymarcie, głównie z winy człowieka. Relacje ludzi i sępów, obejmujące ponad 2,5 mln lat ewolucyjnej historii, podsumowali naukowcy z Polski, Wielkiej Brytanii i Argentyny w piśmie "Anthrozoös". Nie są miłe jak pandy czy koale, ale nie mniej zasługują na ochronę: ze względu na ważną rolę, jaką pełnią w środowisku, i na historyczny dług, jaki zaciągnął wobec nich rodzaj Homo - zauważają w nowej publikacji prof. Frederico Morelli z Uniwersytetu Zielonogórskiego, Anna Maria Kubicka z Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu, prof. Piotr Tryjanowski z Uniwersytetu ..(jeszcze 5425)»

Od 1990 r. świat stracił 3 proc. lasów (16-09-2015)
Od 1990 r. na świecie znikło 3 proc. powierzchni lasów, z czego najwięcej - w tropikach. Jednocześnie widać, że tempo wylesiania w ostatnim dziesięcioleciu spowolniło - wynika z raportu przygotowanego przez ekspertów ONZ. Obszar lasów na świecie od lat 90. skurczył się o 3 proc. (co odpowiada trzykrotności powierzchni terytorium Polski), mimo odnotowanej w ostatnim dziesięcioleciu poprawy w ochronie - zaznaczają pracujący dla ONZ autorzy raportu Global Forest Resources Assessment (GFRA) 2015.

Z dokumentu wynika, że choć tempo ..(jeszcze 2660)»

Hydrolog: susze takie jak tegoroczna występują co kilka - kilkanaście lat (31-08-2015)
Tegoroczna susza nie jest zjawiskiem ekstremalnym, podobne zjawiska występują co kilka-kilkanaście lat. Brak wody doskwiera nam jednak bardziej niż kiedyś, bo wskutek postępu cywilizacyjnego, z wody korzystamy inaczej - mówi PAP hydrolog dr Damian Absalon. "Tegoroczna susza nie jest zjawiskiem ekstremalnym. Podobne obserwujemy co kilka - kilkanaście lat. W Polsce takie suche okresy występowały w latach 50. XX wieku, na początku lat 90. i w pojedynczych latach w XXI wieku. Natomiast postęp cywilizacyjny powoduje, że z tej wody trochę inaczej dzisiaj korzystamy. Kiedyś ludzie mieli studnie, korzystali z wody rzecznej, ze źródeł. Dzisiaj ilość wody zużywanej ..(jeszcze 4151)»

W jeziorze Goczałkowickim natrafiono na gąbki słodkowodne (04-08-2015)
Na gąbki słodkowodne natrafiono podczas rejsu badawczego po jeziorze Goczałkowickim. Tak dużych okazów nie zaobserwowano od wielu lat - poinformowało Górnośląskie Przedsiębiorstwo Wodociągów (GPW) w Katowicach. Ich obecność świadczy m.in. o czystości wody. W rejsie badawczym po jeziorze Goczałkowickim uczestniczyli naukowcy z Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach, którzy od kilku lat stale współpracują z GPW. Podczas rejsu wykonano szereg zdjęć tych organizmów. "W jeziorze Goczałkowickim natrafiono na dosyć duże skupiska gąbek słodkowodnych. Są rozmieszczone w różnych miejscach. Jeśli chodzi o ten obszar występowania to można powiedzieć, ..(jeszcze 2952)»

Naukowcy potwierdzili obecność w Polsce szakala złocistego (09-07-2015)
Obecność w Polsce szakala złocistego potwierdzili w badaniach genetycznych naukowcy z Instytutu Biologii Ssaków PAN w Białowieży (Podlaskie) - poinformował PAP w środę dyrektor tej placówki dr hab. Rafał Kowalczyk. Dotychczas w Polsce nie notowano szakali. Martwe zwierzę znaleziono w połowie kwietnia przy drodze pomiędzy miejscowościami Ognica i Krajnik Dolny w województwie zachodniopomorskim niedaleko granicy z Niemcami. Inne szakale widziano również na Polesiu i w Dolinie Biebrzy we wschodniej Polsce.


Źródło: Instytut Biologii Ssaków PAN w Białowieży

..(jeszcze 3317)»

Udział dżdżownic w emisjach dwutlenku węgla z gleb - przeszacowany (06-01-2015)
Udział dżdżownic w emisjach dwutlenku węgla z gleb, oceniany na 33 proc., został poważnie przeszacowany - twierdzi chiński badacz w "Nature Communications". Dżdżownice przekształcają bowiem węgiel organiczny w związki, które pozostają w glebach. Źródłem jednej piątej emisji dwutlenku węgla są gleby, gdzie jednymi z ważniejszych graczy są dżdżownice. Drążąc korytarze i wciągając do nich części roślin i ściółkę, dżdżownice przyczyniają się do spulchniania gleby, jej napowietrzenia, przemieszczania składników i użyźniania. Aktywność dżdżownic przyspiesza rozkład materii organicznej i emisje dwutlenku węgla. Uczestniczą również w procesach, którym towarzyszy ..(jeszcze 2485)»

Duże drapieżniki w Europie mają się świetnie; Polska „eksportuje” wilki (28-12-2014)
Duże drapieżniki mają się w Europie dobrze i umieją żyć obok ludzi - piszą naukowcy w najnowszym "Science". Na tle sąsiadów Polska wypada nieźle, a nasze wilki zasilają populacje zachodnie - powiedział PAP jeden z autorów publikacji, dr Robert Mysłajek. Na mniej więcej jednej trzeciej powierzchni Europy żyje co najmniej jeden gatunek dużych drapieżników: niedźwiedzie brunatne, rysie, wilki albo rosomaki - donosi międzynarodowy zespół ekspertów pod kierunkiem Guillaume Chaprona ze Swedish University of Agricultural Sciences. Członkowie tego zespołu doszli do tych wniosków po zestawieniu danych nt. największych drapieżników żyjących ..(jeszcze 5645)»

Rzadkie porosty wracają do Bieszczad (17-12-2014)
Stanowiska rzadkich porostów, nie obserwowanych tam od lat, odkrył w Bieszczadach Adam Bohdan z Pracowni na rzecz Wszystkich Istot. Ich obecność świadczy o poprawie czystości powietrza. Niepokoi nas jednak, że te porosty są wraz z drzewami wycinane" - powiedział PAP przyrodnik. "Tylko w jednym fragmencie bieszczadzkiego lasu znalazłem skupisko rzadkich i cennych gatunków, które ostatni raz notowano 10 lat temu albo dawniej. Mamy kilkanaście stanowisk porostów należących do skrajnie rzadkiego rodzaju - kobiernik i ciągle znajdujemy nowe" - cieszy się biolog, który uzupełnia dane dotyczące rozpoznania lichenologicznego (dotyczącego ..(jeszcze 3285)»

Ryby z głębin wiążą miliony ton dwutlenku węgla (10-12-2014)
Ryby z głębin są ważnym elementem mechanizmu przenoszenia dwutlenku węgla z wód powierzchniowych w okolice morskiego dna. W samej Wielkiej Brytanii i Irlandii wiążą milion ton CO2 rocznie - piszą naukowcy w "Proceedings of the Royal Society B". Chodzi o organizmy żyjące na odcinku za opadającym łagodnie szelfem kontynentalnym, ale jeszcze przed największą głębiną. Mechanizm ten zbadano w wodach oblewających Wyspy Brytyjskie. Dotychczas często zakładano, że ryby z głębin czerpią energię, żywiąc się drobinami materii, jakie opadają z góry do ich mrocznego świata. Są od takich spontanicznych dostaw zależne, gdyż same nigdy nie podpływają bliżej ..(jeszcze 2327)»

Zanieczyszczenia z Azji zmieniają pogodę na półkuli północnej (10-12-2014)
Zanieczyszczenie powietrza z Chin i innych dynamicznie rozwijających się krajów Azji wpływa na sztormy na Pacyfiku, a przez to - na cykle pogodowe na półkuli północnej - wynika z badania prezentowanego w "Proceedings of the National Academy of Sciences". Zanieczyszczenia te zwiększają siłę sztormów nad Pacyfikiem, co z kolei wpływa na cykle pogodowe w innych częściach świata. Efekt jest najsilniejszy zimą - ustalili naukowcy. "Ten wpływ jest przeogromny. Zanieczyszczenia sprawiają, że chmury stają się grubsze i wiszą wyżej, a opady są większe" - mówi główny autor badania, Yuan Wang z Jet Propulsion Laboratory at the California Institute ..(jeszcze 2307)»

Rośliny pochłaniają 16% więcej CO2 niż zakładano (08-12-2014)
Dotychczasowe modele klimatu zbyt pesymistycznie oceniały zdolność roślin do pochłaniania dwutlenku węgla (CO2) - informuje pismo "Proceedings of the National Academy of Sciences". Jednakże nowe obliczenia nie wpłyną na prognozy dotyczące globalnego ocieplenia - nadal konieczne jest ograniczenie emisji CO2. Mniej więcej połowa emitowanego dwutlenku węgla wchłaniana jest przez oceany lub organizmy żywe. Jednak dokładna ocena w skali globalnej jest niezwykle skomplikowana.

Jak wykazali na podstawie ..(jeszcze 846)»

Śmieci znikające z oceanu (03-12-2014)
Duża część plastikowych śmieci unoszących się na powierzchni oceanu po prostu przepada - sugeruje badanie hiszpańskich naukowców, opisane w "Proceedings of the National Academy of Sciences". Nie wiadomo dokładnie, co dzieje się z odpadkami, ale badacze sugerują, że mogą one rozpadać się na małe, niewidoczne gołym okiem drobiny. Druga hipoteza mówi, że śmieci przepadają w głębinach oceanu. "Głębia oceanu to wielka niewiadoma - twierdzi współautor badania ekolog Andrés Cózar z University of Cadiz. - Niestety, akumulowanie się plastiku w oceanie będzie modyfikowało ten tajemniczy ekosystem - największy na świecie - zanim zdążymy go poznać". ..(jeszcze 3313)»



Nauka - sondaż Racjonalisty

 Neuroenhancement, czyli chemiczne wspomaganie pracy mózgu to:
sposób na optymalne wykorzystanie ludzkiego potencjału
pożyteczna dziedzina badań naukowych
kolejny krok ku dehumanizacji człowieka
chwyt marketingowy przemysłu farmaceutycznego
zwykła życiowa konieczność
nie mam zdania
  

Oddano 25228 głosów.
:
 
 :
 
  OpenID
 Załóż sobie konto..
Wyszukaj

Wprowadzenie
Indeks artykułów
Książka: Racjonalista
Napisz do nas
Newsletter
Promocja Racjonalisty

Racjonalista w Facebooku
[ Regulamin publikacji ] [ Bannery ] [ Mapa portalu ] [ Reklama ] [ Sklep ] [ Zarejestruj się ] [ Kontakt ]
Racjonalista © Copyright 2000-2018 (e-mail: redakcja | administrator)
Fundacja Wolnej Myśli, konto bankowe 101140 2017 0000 4002 1048 6365