Racjonalista - Strona głównaDo treści


Fundusz Racjonalisty

Wesprzyj nas..
Zarejestrowaliśmy
150.455.895 wizyt
Ponad 1062 autorów napisało dla nas 7289 tekstów. Zajęłyby one 28737 stron A4

Wyszukaj na stronach:

Kryteria szczegółowe

Najnowsze strony..

 Co z Brexitem?
będzie drugie referendum
będzie początkiem końca UE
zyska na nim Wielka Brytania
ostatecznie wzmocni UE
dużo hałasu o nic
  

Oddano 962 głosów.
Nowości w sklepie:
Sklepik "Racjonalisty"

Złota myśl Racjonalisty:
Niewielki jest wybór wśród zgniłych jabłek.
Przegląd wyników wyszukiwania

Nauka, religia i społeczeństwo: problem ewolucji w Ameryce
Jerry A. Coyne (31-05-2012)
Niektórzy twierdzą, że samo istnienie religijnych naukowców dowodzi tej zgodności, ale to jest bałamutne. To, że ludzie potrafią trzymać równocześnie w głowie dwa sprzeczne światopoglądy, nie jest dowodem na zgodność, ale na solipsystyczne przyznanie Walt Whitmana (1855): "Sam sobie zaprzeczam? No cóż, więc sam sobie zaprzeczam - jestem wielki, składam się z mnogości". Ten argument na zgodność nauki i wiary jest jak powiedzenie, że chrześcijaństwo i cudzołóstwo są zgodne, ponieważ wielu chrześcijan jest cudzołożnikami. Do tekstu..
Także muzułmanie pragną wolności
Maciej Kochanowicz (31-05-2012)
W opublikowanym kilka tygodni temu tekście "Po co muzułmanom szariat, a nam wszystkim prawa człowieka" starałem się pokazać relacje islamu i praw człowieka w kluczowej - moim zdaniem - perspektywie teoretycznej. Postaram się teraz przejść od perspektywy teoretycznej do faktograficznej i pokazać jak to "naprawdę" jest z tymi prawami człowieka w świecie muzułmańskim. Do tekstu..
Bóg chrześcijan na 100% nie istnieje
Jacek Tabisz (30-05-2012)
W każdej nadchodzącej sekundzie może się zdarzyć nieskończona liczba nieprawdopodobnych rzeczy. Mój stół może się na przykład zabarwić na różowo, obróść skrzydłami i w oka mgnieniu wylecieć w niebo i pożreć na nim Słońce. Do tekstu..
Kłopot z Palikotem
Mirosław Woroniecki (30-05-2012)
Nie odpowiada w mojej ocenie prawdzie opinia, że Palikot w walce o lewicowego wyborcę kieruje do niego program populistyczny rodem z "Manifestu Komunistycznego". Palikot pozostaje na szczęście liberałem sytuując się w cenionym przeze mnie kierunku myśli socjalliberalnej, której teoretyk Leonard T. Hobhause w wydanym na początku XX wieku w Londynie dziele Liberalism zwracał uwagę na kwestie socjalne warunkujące istnienie liberalnej demokracji. Do tekstu..
Pszczoła na haju
Anna Kurcek (30-05-2012)
Rok 2006 zapisał się czarną kartą w historii pszczelarstwa. Wtedy to właśnie zaobserwowano pierwsze przypadki tzw. zespołu masowego ginięcia pszczół, czyli tajemniczej choroby dziesiątkującej roje z Północnej Ameryki i Europy. Naukowcy podejrzewali między innymi trujące działanie chemicznych środków ochrony roślin. Ich szczególną uwagę przykuła grupa pestycydów zwanych neonikotynoidami (ang. neonicotinoids), a konkretnie preparat imidacloprid. Do tekstu..
Erozja feminizmu
Lauryn Oates (29-05-2012)
Jestem biała i nie jestem muzułmanką. Nie liczyłoby się to, gdybym była także mężczyzną. Nazywam zło złem, kiedy je widzę, i jeśli chcecie wepchnąć mnie w kąt w oparciu o płytkości polityki tożsamości XXI wieku, tak jak ją definiują wydziały Gender Studies, odsunięte daleko od prawdziwych pól bitwy o prawa kobiet, to niech wam będzie. Ale będę krzyczała niezależnie od koloru skóry i od religii ofiar mizoginii. Jeśli te, które mienią się uczonymi, mylą to z rasizmem, to na boga, nauka jest w tarapatach. Cywilizacja jest w tarapatach. Do tekstu..
Naukowcy i religia
Victor Stenger (29-05-2012)
Wydaje mi się rzeczą zastanawiającą to, że większość naukowców, wierzących lub nie, odmawia stosowania swoich umiejętności krytycznego myślenia do spraw religijnych. Naukowcy wolą podążać za twierdzeniem Stephena Jay Goulda, mówiącym, że nauka i religia stanowią dwa nienakładające się na siebie magisteria. Do tekstu..
Zdrowie i choroba w starożytności i średniowieczu
Zuzanna Niemier (28-05-2012)
Hipokrates pierwszy odszedł od religijno-mistycznej teorii choroby. Celem obserwacji lekarskiej miało być ustalenie przyczyny choroby, charakteru zaburzonych czynności, rokowania i sposobu leczenia. W średniowiecznej Europie przedmiotem sporów lekarzy i teologów była kwestia, czy choroby są sprowadzane przez szatanów sprzeciwiających się woli Boga, czy też są wynikiem woli Boga. Leczenie chorych polegało najczęściej na egzorcyzmach. Do tekstu..
Grzechy Watykanu
Andrzej Koraszewski (28-05-2012)
W środę (23 maja) świat obiegła wiadomość, że watykański kamerdyner został aresztowany pod zarzutem nielegalnego posiadania tajnych dokumentów, które znaleziono w jego mieszkaniu. Watykańscy detektywi poszukiwali, kto ukrywa się za kryptonimem "Maria", którą jako źródło podawał w swojej książce Gianluigi Nuzzi, pisząc że ryzykowała swoje życie dostarczając tych materiałów. Do tekstu..
Staczanie się Edwarda Wilsona
Richard Dawkins (28-05-2012)
Geny rozkwitają lub ponoszą porażkę w puli genów, ale nie pływają tam swobodnie jak cząsteczki wody. Są zamknięte w ciałach indywidualnych organizmów. W puli miesza proces rozmnażania płciowego, który w każdym pokoleniu zmienia partnerów genu. Sukces genu zależy od przetrwania i reprodukcji ciał, w których się znajduje, i na które wpływa poprzez efekty "fenotypowe". Dlatego nazwałem organizm "maszyną przetrwania" lub "wehikułem" dla genów, które w nim jadą. Do tekstu..
Niemoralne bogactwo
Jerzy Neuhoff (28-05-2012)
Szkocki kardynał Keith O'Brien, skrytykował politykę podatkową brytyjskiego rządu. Jego zdaniem, polityka ta 'ignoruje biednych, faworyzując bogatych, jest zatem niemoralna'. Nie sądzę, aby ta wypowiedź była równoznaczna z odsądzeniem bogactwa od czci i wiary, tak źle jeszcze nie jest, nawet na Zachodzie. Do tekstu..
Wrzawa wokół fatwy marokańskiego szejka, pozwalającej na nekrofilię (27-05-2012)
Fatwa dozwalająca nekrofilię i plotki o egipskiej propozycji prawa do stosunków ze zmarłą żoną wywołały gniewne i szydercze reakcje wielu ludzi w społeczeństwach arabskich. Jedne artykuły widziały fatwę jako aspekt mentalności szowinistycznej, która traktuje kobiety jak nieożywione obiekty uciech seksualnych, podczas gdy inne wyrażały niepokój o inne prawa, które parlament egipski może uchwalić z pogwałceniem praw kobiet. Do tekstu..
But pochwalony
Krzysztof Salak (27-05-2012)
Niedaleko kościoła, na chodniku okalającym szpital dziecięcy, leżał człowiek. Gdy byłem niedaleko od leżącego, mijał go właśnie ksiądz spieszący do parafii przy Bogurodzicy. Duży, zdrowy, młody człowiek w służbowym uniformie. Krok miał pewny, ruchy rześkie, suknię wyprasowaną, but wypastowany. Drugi zresztą także. Do tekstu..
Janusz Palikot kontra religijni troglodyci
Piotr Napierała (26-05-2012)
Pojawienie się Ruchu Palikota ujawniło jak głęboko średniowieczny i przy tym pełny uprzedzeń jest katolicyzm polski, jak zresztą każdy nurt długo przyjmowany jako oczywistość. To bagatelizowanie problemów jakie porusza Palikot, sprawdzanie jego działalności do marychy (zdrowszej i lepszej od alkoholu i nikotyny!) i spraw sumienia (ciekawe co jest ważniejszego od spraw sumienia i wolności sumienia?), przy wytykaniu mu niedostatecznego zafrasowania przenajświętszym kryzysem gospodarczym jest doprawdy ciekawe. Do tekstu..
Gest Palikota v. gest Kozakiewicza
Andrzej Koraszewski (26-05-2012)
Watykański hierarcha daje do zrozumienia, że gest Palikota był pusty i nie posiadał tego ładunku symboliki, jaki miał gest Lutra. Rozmówca biskupa mógłby w tym miejscu zapytać, czy to oznacza, że Kościół w czasach Lutra był rzeczywiście amoralny, a siła symboliki gestu Lutra polegała na ujawnieniu jego zepsucia, ale rozmówca biskupa pominął tę sprawę symbolicznym milczeniem i skwitował kwalifikację gestu Palikota retorycznym pseudo-pytaniem "Jakie czasy taki Luter?" Do tekstu..
Nadszedł czas, żeby zatrzymać tych ludzi (25-05-2012)
Były poseł do pakistańskiego parlamentu, znany duchowny Abdul Haleem wydał niedawno fatwę przeciwko świeckiej edukacji oraz uzasadniającą honorowe morderstwa kobiet. Inny duchowny ogłosił fatwę w meczecie w mieście Noszki w pakistańskiej prowincji Beludżystanu, usprawiedliwiając oblewanie kwasem kobiet, które używają telefonów komórkowych. Do tekstu..
Świątynna pseudonauka
Ganesh Veluswami (25-05-2012)
Gdy tylko słyszysz słowo "energia" wspomniane gdziekolwiek, zastąp je słowami "mierzalna zdolność do pracy" i sprawdź, czy nadal ma to sens. Jeśli tak, to jest to prawdziwa nauka (bo to właśnie znaczy energia w nauce); a jeśli brzmi jak nonsens, to istotnie jest to nonsens i ten człowiek próbuje używać słowa "energia" tylko po to, żeby zdanie brzmiało naukowo. Na przykład: "pozytywna energia", "negatywna energia", duchowa energia" i "boska energia".  Do tekstu..
Homo sapiens i owoc z drzewa wiadomości
Marcin Kruk (24-05-2012)
Tworząc szóstego dnia gatunek Homo sapiens wyznaczył Deus habilis w raju drzewo z owocem zakazanym. Niektórzy twierdzą, że to była jabłoń. Jest to jednak okryte tajemnicą i wiemy tylko, że spożywanie owoców z tego konkretnego drzewa było zakazane. Wiemy, że zakaz został złamany przez babę, która wiedziona babską ciekawością podeszła do drzewa, owoc zerwała i podała go mężowi. Do tekstu..
Pod czasową władzą Familii
Julian Bartosz (24-05-2012)
Czy zorganizowany futbol to "największa religia świata"? Prezydent UEFA Platini mówił: "Często nazywają mnie misjonarzem. Dlatego nie należy mnie niszczyć, albowiem wypełniam misję dobrze ludziom czyniącą", wszak piłka nożna to "pokój, lepszy świat, wychowanie młodzieży, integracja, międzynarodowa przyjaźń, kultura, przejrzystość, nadzieja, solidarność, szkoła charakteru i respekt" Do tekstu..
Nieistniejący Bóg, czyli fałszem podbity optymizm teistów
Lucjan Ferus (24-05-2012)
Od samego początku tej lektury miałem nieodparte wrażenie jakiegoś fałszu w niej istniejącego. Przez ok. 60 lat autor tej książki był zdeklarowanym ateistą, który miał ponoć ogromne dokonania w tej dziedzinie. Mając już ponad 80 lat i zanik pamięci, dostrzegł, że niektóre odkrycia nowoczesnej nauki (szczególnie kosmologia), mogą świadczyć na rzecz istnienia Stwórcy naszego wszechświata.  Do tekstu..
Jesteśmy dziedzicami barbarzyńców i kanibali
Andrzej Koraszewski (23-05-2012)
Jesteśmy dziedzicami barbarzyństwa. Wyszliśmy z Afryki, a kolejne fale przybyszów wybijały do nogi tych, którzy przyszli wcześniej. Śmiałem się kiedyś, że nie chcę mieć korzeni w Biskupinie, ale zaprzyjaźniona archeolog uspokoiła mnie, że to byłoby bardzo trudne, bo tam skorupy gliniane, warstwa popiołu, groty strzał, kolejne zupełnie inne skorupy, kolejna warstwa popiołu i inne rodzaje grotów i tak warstwa za warstwą.    Do tekstu..
Zbawienna moc życia
Jerzy J. Kolarzowski (23-05-2012)
Dla Krzysztofa Rutkowskiego życia ma swoją wagę, jest namacalnie cielesne zdeterminowane miejscem na Ziemi i faktem życia na Ziemi. Ulotność, lekkość dotyczy ludzkich uczuć, dotyczy kultury stanowiącej materialny zapis przejawów życia i wyższości przekazu nad naocznością. Czystego doświadczenia nie ma każde, a zwłaszcza we współczesnym świecie, podlega zapośredniczeniu poprzez wieki interpretacji. Do tekstu..
Odpowiedź na list otwarty p. Terlikowskiego do p. Palikota
Dariusz Kot (23-05-2012)
Nie minęły dwa tygodnie od chwili, gdy "medialne brzytwy" naszego katolicyzmu - Catholic Voices - nie odważyli się stawić czoła racjonalistom i ateistom w otwartej, uczciwej dyskusji o postaci Jezusa z Nazaretu. I już inny z naszych sztandarowych katolików ogłasza jakby nigdy nic: "wiem, że Bóg istnieje, że Jezus jest Synem Bożym, który umarł i zmartwychwstał, by nas zbawić. I wiem, że to nie jest tylko opinia, narracja religijna, ale najważniejszy fakt historii". Jego list otwarty odsłania najbardziej typowe słabości polskiego katolicyzmu. Do tekstu..
Demografia i deficyt
Jerzy Neuhoff (22-05-2012)
Wrzawa nad przedłużonym, ściślej mówiąc, opóźnionym, wiekiem emerytalnym i skróconym czasem przebywania na emeryturze, trochę ucichła. Parę krajów już się na to zdecydowało, inne się zastanawiają, nasz Sejm ustawę uchwalił, nasi związkowcy oprotestowali i na razie sprawa jakoś przycichła. A wszystkiemu podobno winne są demografia i deficyt. Do tekstu..
W obronie Ruchu Palikota
Piotr Napierała (22-05-2012)
Wielu mediom i ugrupowaniom Ruch Palikota wyraźnie przeszkadza. Ostatnio "Wprost" dogrzebał się nawet do żony posła Palikota by wyjaśniła wszystkim , jaką to też chorągiewką światopoglądową był i najprawdopodobniej nadal jest jej mąż. Ponoć miał on być konserwatystą typu business club, ale budowanie takiego wizerunku było dlań za trudne, zaś filozoficzne wykształcenie ponoć zachęca posła Palikota do manipulowania ludźmi. Do tekstu..
Papiestwo i narodziny nienawiści polsko-rosyjskiej
Mariusz Agnosiewicz (21-05-2012)
Sejm polski uznał za stosowne uczcić pamięć Piotra Skargi, w czterechsetną rocznicę jego śmierci, ustanawiając 2012 Rokiem Piotra Skargi. Dla Rosjan z kolei 2012 oznacza czterechsetną rocznicę wyzwolenia od okupacji "sarmackich konkwistadorów" ukształtowanych propagandą Skargi. Wszystkie te awantury polskie na Kremlu i w Smoleńsku były walnie inspirowane i wspierane z Rzymu przez Pawła V. Sznyt krucjatowy nadany wyprawom polskim przez papieża był głównym czynnikiem który sprawił, że nabrały one tak destruktywnego i nieskutecznego wymiaru, który zakończył się traumą Moskali, za którą przyszło nam później płacić wysoki rachunek. Do tekstu..
Czerwone światło wstrzymuje zbiory ratującego życie ryżu
Matt Ridley (21-05-2012)
"Złoty ryż" - z dwoma dodatkowymi genami, tworzącymi beta-karoten, surowiec dla witaminy A - był triumfem technicznym; jest identyczny ze zwykłym ryżem poza kolorem. Negocjacje skłoniły firmy do rezygnacji z praw patentowych, żeby każdy mógł uprawiać i sadzić tę roślinę. Niemniej dzisiaj, 14 lat później, nadal nie ma na nią licencji na uprawę gdziekolwiek na świecie. Powodem jest czerwone światło biurokratycznych regulacji, narzucone umyślnie, żeby ugłaskać przeciwników modyfikacji genetycznych. Do tekstu..
Naga prawda
Anna Kurcek (21-05-2012)
Nagość przestała być tematem tabu. Na co dzień widujemy erotyczne obrazy służące reklamodawcom jako wabik na potencjalnego klienta. Nic więc dziwnego, że wartość ludzkiego ciała nieco się zdewaluowała. Dobrze to pokazują wyniki badań opublikowanych ostatnio na łamach w czasopisma Psychological Science. Do tekstu..
Bliski Wschód: Nowy wspaniały świat czy nowa przerażająca tyrania?
Barry Rubin (20-05-2012)
Jeśli chcesz zrozumieć, dokąd zmierza Bliski Wschód, rozważ punkt widzenia przedstawiony przez Suata Kiniklioglu. Nie tylko jest członkiem tureckiego parlamentu z ramienia rządzącej partii (islamistycznej) AK, ale jest członkiem Centralnego Komitetu Wykonawczego tej partii i zastępcą przewodniczącego komisji ds. zagranicznych. Innymi słowy, jest bardzo ważnym człowiekiem w tureckim establishmencie rządzącym. Do tekstu..
Wrocławski ciemnogród - reaktywacja
Radosław S. Czarnecki (20-05-2012)
Polski Kościół katolicki na bazie międzynarodowej imprezy jaką będzie EURO 2012 (we Wrocławiu odbędą się 3 mecze) chce zbić swój utylitarny, religijny i katechetyczno-prozelicki kapitał. Wrocławska kuria i Centrum im. JP II w perspektywie tej imprezy przygotowała akcję ewangelizacyjną w stylu barokowo-trydenckim. M.in. kibiców z Czech (ale nie tylko akcja ta ma dotyczyć ludzi przybyłych zza południowej granicy naszego kraju) mają witać transparenty oraz namowy działaczy katolickich mający aktywnie działać w tej materii na ulicach Wrocławia w stylu "Jezus umarł za Czechy". Do tekstu..
Między etyką a psycholingwistyką kognitywną
Jerzy Kolarzowski (20-05-2012)
Filozofia europejska z pewnymi zastrzeżeniami opowiada się za rozumem autonomicznym. Uzasadnia i formułuje warunki możliwego poznania, traktując je jako ostateczne i strukturalne zarazem. Zawsze też dąży do tego żeby rozważać byt jako całość. Pytanie o relację umysłu do świata często staje się pytaniem - o to samo - pytaniem stawianym od początku istnienia filozofii i uwikłanym w opozycyjne terminy między innymi, takie jak transcendencja / immanencja. Do tekstu..
Stasis raz jeszcze użyty jako dowód przeciwko ewolucji
Jerry Coyne (19-05-2012)
"Żywe skamieliny" nie naruszają jednak zasad ewolucji neodarwinowskiej. Ta teoria nie mówi nam, że gatunki muszą ewoluować, a jedynie, że na ogół podlegają morfologicznej, biochemicznej i fizjologicznej ewolucji, kiedy zmieniają się warunki, oraz że zawsze zachodzi pewien stopień ewolucji molekularnej z powodu dryfu genetycznego. Do tekstu..
Historia – nauczycielka romantyczna, posłuszna czy szukająca zrozumienia?
Andrzej Koraszewski (19-05-2012)
Wiele lat temu szukając jakiegoś dokumentu w Archiwum Akt Dawnych w Lund, w mrocznym korytarzu zwróciłem uwagę na skrzynię ze starymi ulotkami. Był to prawdopodobnie cały nakład nigdy nie rozprowadzonej, napisanej po łacinie "Odezwy do szlachetnego i wspaniałomyślnego narodu polskiego z okazji wojny przez Króla Szwecji ostatnio wydanej". Do tekstu..
Jak dickensowskie dzieciństwo pozostawia blizny genetyczne
Matt Ridley (18-05-2012)
Maltretowanie w dzieciństwie może wpłynąć na całe życie. Wygląda na to, że szkody mogą dosięgnąć samego DNA. W dwóch opublikowanych niedawno badaniach znaleziono dowody zmian w materiale genetycznym ludzi, którzy doświadczyli maltretowania. Jest to czubek góry lodowej odkryć w nadal tajemniczej dziedzinie epidemiologii "epigenetycznej" - zmian ekspresji genów, które wpływają później na zdrowie. Do tekstu..
Dżihad - inspiracja Breivika
Raymond Ibrahim (18-05-2012)
Według agencji AFP Breivik powiedział podczas składania zeznań, że "inspirowała go Al-Kaida (...)Nie tylko "inspirowała" go al-Kaida, ale wykorzystał również taktykę stosowaną przez organizacje dżihadystów. Breivik zeznał, że "zaplanował porwanie i ścięcie głowy" byłego premiera Norwegii. Do tekstu..
Radiofarmaceutyki w Polsce (17-05-2012)
Konieczność zobrazowania nie tyle samego wyglądu organu wewnętrznego, ile zachodzących w nim procesów, zmusiła fizyków, chemików, biologów i lekarzy do opracowania potężnej metody diagnostycznej: tomografii pozytonowej. Tomografia PET wymaga precyzyjnie skonstruowanych, nietrwałych substancji chemicznych - radiofarmaceutyków. Do tekstu..
Kto jest Jezusem XXI wieku?
Jacek Tabisz (17-05-2012)
Wziąwszy pod uwagę specyficzną tendencję ogromnej większości mieszkańców Polski, nie powinno dziwić, że to właśnie w naszym kraju, podczas spektaklu związanego ze śmiercią, był Jan Paweł II nazywany Jezusem XXI wieku. Kiedy zobaczyłem taki nagłówek w ówczesnej gazecie, byłem ciekaw, co na to powiedzą chrześcijanie. Do tekstu..
Bez alternatywy
D. R. Elston (17-05-2012)
D. R. Elston w 1943 roku został wysłany do Palestyny , aby założyć rozgłośnię nadającą do krajów Europy Wschodniej. Rozgłośnią kierowało 15 Brytyjczyków i zatrudniano w niej ponad 12O osób znających języki różnych krajów Europy Wschodniej i mających powiązania z ruchami oporu w tych krajach. Po wojnie Elston pozostał w Palestynie, obserwując wydarzenia poprzedzające powstanie Izraela. Poniżej publikujemy fragment jego książki Bez alternatywy wydanej w 1960 roku. Ten tytuł to odpowiedź na powtarzane przez niego pytanie jakim cudem Żydzi zdołali się obronić przed dziesięciokrotnie liczniejszym i wielokrotnie lepiej uzbrojonymi oraz lepiej wyszkolonym wrogiem, w odpowiedzi słyszał nieodmiennie to samo "Ein Brera" - po hebrajsku "nie ma alternatywy". Do tekstu..
Pejzaż akustyczny
Jerzy Neuhoff (17-05-2012)
Nie zważając na obowiązującą od godziny 22 do 6 rano ciszę nocną, jakiś wczesny ranny ptaszek, czyli po prostu nieco napity obywatel, wędrujący przez moje osiedle, wesolutki jak szczygiełek, choć był to jeszcze nie ranek, lecz środek majowej nocy, gromko zaintonował jakąś pieśń. Szybko jednak urwał, chyba dlatego, że w pobliżu nie było nikogo, kto by go wspomógł i podchwycił podaną nutę.  Do tekstu..
Kościół wolności słowa broniący
Andrzej Koraszewski (16-05-2012)
Wystąpienie księdza rzecznika, Józefa Klocha, związane było z konferencją prasową Ruchu Palikota, na której to konferencji, nie tyle próbowano zamknąć usta Kościołowi, bo tego jakoś nikt się nigdy w Polsce od 1989 roku nie domagał, ile krytykowano protesty tej szacownej instytucji dotyczące ratyfikacji międzynarodowej konwencji mającej wspomóc zwalczanie przemocy wobec kobiet. Do tekstu..
Myślenie analityczne niszczy wierzenia religijne
Jerry Coyne (16-05-2012)
Łącznie, badania te wskazują, że analityczne przetwarzanie jest jednym czynnikiem (przypuszczalnie spośród wielu) propagującym niewiarę. Chociaż odkrycia te nie mówią bezpośrednio o wrodzonej racjonalności, wartości, czy prawdzie przekonań religijnych, rzucają światło na jeden czynnik poznawczy, który może wpływać na taką dyskusję. Do tekstu..
Ojciec nieświęty
Michał Michałowski (16-05-2012)
Już za życia JP2 - czy to z radia, czy z telewizji - słyszeliśmy, jaki był wielki, doskonały, jaką osiągnął mądrość w każdej dziedzinie nauki i życia - genialny poeta, bojownik o pokój, mąż stanu, najmądrzejszy filozof... i można by tak wymieniać bez końca. Każdy z rozmówców prezentuje w tej książce własną obserwację niedoskonałości tego obrazu idola wykreowanego przez polskie media. Do tekstu..
O etyce przez internet bardzo polemicznie
Andrzej Wendrychowicz (16-05-2012)
MEN podjął jakiekolwiek realne działania, żeby wykonać wyrok Trybunału i stworzył realny dostęp do nauki etyki w polskich szkołach. Wręcz przeciwnie, z MEN nie wyszły do szkół jakiekolwiek pozytywne sygnały, żeby etykę traktować na równi z religią. Do tekstu..
Rosyjska okupacja wojskowa i polskie mity historyczne
Jerzy J. Kolarzowski (15-05-2012)
Konstytucja 3 maja jako ustawa zasadnicza była rzeczywiście drugą w świecie po konstytucji Stanów Zjednoczonych i została wydana trzy miesiące wcześniej niż francuska ustawa zasadnicza z 3 września 1791 roku. Jednakże w treści, literze prawa i w zakresie swobód obywatelskich nie przypominała żadnej z nich. Do tekstu..
Nauka a duchowość
Victor Stenger (15-05-2012)
Stopniowo nauka oddzieliła się od religii, zresztą także od filozofii, do punktu, w którym wszystkie trzy są dzisiaj wyraźnie odrębne. Wierzący naukowcy rozczłonkowali swoje mózgi na oddzielne moduły nauki i religii. Kiedy idą w niedzielę do kościoła, zostawiają przy drzwiach umiejętność krytycznego myślenia i pozostawiają religię w domu, kiedy wracają do pracy w poniedziałek rano. Bóg nigdy nie wkracza w ich równania. Do tekstu..
MEN zrealizuje etyczny projekt PSRu
Mariusz Agnosiewicz (14-05-2012)
Kiedy kilka miesięcy temu niefortunna Radziszewska została zastąpiona na stanowisku rządowej pełnomocniczki antydyskryminacyjnej Agnieszką Kozłowską-Rajewicz, Nasz Dziennik zasępiał się: "Jest się czego bać". Młoda doktor biologii całkiem niedawno krytykowała "plastikową religijność" w Polsce. Obecnie zaś pani minister przyniosła nam dobre nowiny o urealnieniu alternatywy wobec katechezy. Do tekstu..
Santo subito nie zawsze słusznie
Radosław S. Czarnecki (14-05-2012)
Gdy lud zebrany na pl. św. Piotra w Rzymie podczas pogrzebu Jana Pawła II (kwiecień 2005) wznosił hasła i dzierżył transparenty "Santo subito" wydawać się mogło, że na fali mistycznego i religijnego uniesienia Karol Wojtyła zostanie uznany za świętego Kościoła katolickiego przez aklamację wiernych - jak to bywało w czasach późnego Antyku (gdy chrześcijaństwo torowało już sobie drogę ku władzy). Do tekstu..
Alu historia
Anna Kurcek (14-05-2012)
Naukowcy z Uniwersytetu Stanowego w Luizjanie współpracujący z Towarzystwem Zoologicznym w San Diego oraz Instytutem Biologii Systemowej w Seattle odkopali ostatnio prawdziwie niezwykłą sekwencję. To, co czyni ją wyjątkową, to fakt, że pamięta ona czasy wspólnego przodka hominidów lub inaczej człowiekowatych, czyli rodziny obejmującej orangutany, goryle, szympansy i człowieka. Do tekstu..
Planeta Nibiru a sprawa polska
Jerzy Neuhoff (13-05-2012)
Pamięć ludzka jest krótka jak ogon dromadera, mówi ponoć arabskie przysłowie. I jest w nim sporo racji, a kto nie wierzy, niech zechce sobie przypomnieć, czym żyliśmy rok temu. Nie pamiętacie, więc przypominam - żyliśmy nadchodzącym końcem świata. Emocje te zawdzięczaliśmy głośnemu wtedy Haroldowi Campingowi, który powiadomił ludzkość o rychłym końcu wszystkiego, a przynajmniej naszych ziemskich zmartwień. Przyszło mu to dość łatwo, ponieważ ma do dyspozycji własną stację radiową. Do tekstu..
Ciota na ołtarzu
Andrzej Koraszewski (12-05-2012)
Osobiście nie znoszę określenia "ciota", użyłem go jednak w tytule z premedytacją - Kościół nie tylko nie dopuszcza wierzących aktywnych homoseksualistów do sakramentów, ale wszelkimi sposobami zwalcza możliwość uznania, że homoseksualiści są normalnymi ludźmi, których nie wolno pozbawiać przysługujących nam wszystkim praw. Hipokryzja Kościoła jest w tej sprawie wyjątkowo perfidna. Do tekstu..
Syntetyczne molekuły XNA mogą ewoluować oraz przechowywać informacje genetyczne
Ed Yong (12-05-2012)
XNA "zmniejszyłby właściwie ryzyko związane z biotechnologią". Wiele wątpliwości związanych z modyfikacjami genetycznymi kręci się wokół zmienionych zdziczałych genów, które przemieszczają się w amoku w obrębie danej populacji. Ale XNA nie powinien mieć tej zdolności. Takie molekuły, dalekie od bycia nienaturalnym zagrożeniem, mogą właściwie być ostatecznym narzędziem bezpieczeństwa biologicznego. Do tekstu..
Czy Bóg może tworzyć mutacje? Eliottt Sober mówi, że nie możemy tego wykluczyć
Jerry Coyne (12-05-2012)
Myślę, że nieobecność dowodów na istnienie Boga, kiedy takie dowody powinny być, jest istotnie empirycznym dowodem przeciwko istnieniu Boga, tak samo, jak brak dowodów na istnienie różowego jednorożca w lasach Nowego Świata, gdzie takie dowody powinny być, jest dowodem przeciwko istnieniu różowych jednorożców w lasach Nowego Świata. Do tekstu..
Ekonomia wygrywa z gruźlicą 
Matt Ridley (11-05-2012)
Niemal całkowity zanik gruźlicy w świecie zachodnim, gdzie kiedyś była największym zabójcą ze wszystkich, nie wszystko zawdzięcza streptomycynie. Śmiertelność z powodu gruźlicy już spadła o 75% w większości krajów zachodnich przed rokiem 1950, kiedy streptomycyna stała się dostępna, a tempo spadku niewiele różniło się przedtem i potem. Szkarlatyna, zapalenie płuc i dyfteryt znikały szybko na długo zanim wprowadzono na nie terapię. Do tekstu..
Walka o pokój i tolerancję
Andrzej Koraszewski (11-05-2012)
W egipskiej kampanii wyborczej kandydat z ramienia Bractwa Muzułmańskiego obiecuje rychłe podbicie Jerozolimy i utworzenie w niej stolicy Arabskich Stanów Zjednoczonych. O tym jednak później, zacznijmy od konferencji na rzecz pokoju. W stolicy Gabonu, Libreville w dniach 19-20 kwietnia br. odbyła się konferencja pod hasłem: "Technologie informacyjne w służbie pokoju i rozwoju." W konferencji uczestniczyło 30 krajów muzułmańskich, brali w niej udział również przedstawiciele UNESCO. Do tekstu..
Religia wroga kobietom
Jacek Tabisz (10-05-2012)
Indyjscy guru doszli do wniosku iż każda wdowa powinna wskoczyć na płonący stos pogrzebowy męża i spłonąć na nim żywcem. Taki los spotykał miliony indyjskich kobiet przez wiele wieków. Wyobraźmy sobie krzyczącą z bólu i przerażenia wdowę, usiłującą uciec z płomieni trawiących ją żywcem i wpychaną w nie z powrotem przez krewnych męża długimi kijami. Do tekstu..
Mit dekadencji czyli o konserwatyzmie i korwinizmie
Piotr Napierała (10-05-2012)
Konserwatyści zawsze myślą w ten sposób; na pytanie: "kiedy będzie lepiej?", odpowiadają: "lepiej już było". Jestem historykiem, więc możecie się domyślać, jak bardzo słabo mi się robi, kiedy wygłasza się peany ku czci strasznych epok, w których umierało się na grypę i polowano na czarownice. Do tekstu..
Suwerenna równość państw w Karcie Narodów Zjednoczonych
Mirosław Woroniecki (10-05-2012)
Czy w dzisiejszych czasach praktycznie realizowana przez Organizację Narodów Zjednoczonych zasada "suwerennej równości" jej członków odgrywa jeszcze pozytywną rolę w budowaniu międzynarodowej społeczności , czy też jest wykorzystywana przez różne państwa ( które najdelikatniej mówiąc nie powinny uczestniczyć w żadnych międzynarodowych forach), do promocji swoich interesów? Do tekstu..
Jak Boguś z Bogiem wojował
Marcin Kruk (09-05-2012)
Szesnastoletnie osoby, zwane dalej dziećmi stały pod jabłonką i wypatrywały pszczół. Zapał jednych był większy, innych mniejszy, ale towarzystwo wyglądało zdecydowanie atrakcyjniej niż w klasie. Dziewczyny były zmartwione, bo wypatrzyły zaledwie trzy pszczoły i zaczęła się dyskusja nad tym, ile lat przetrwałaby ludzkość, gdyby nagle wszystkie pszczoły zginęły. Do tekstu..
Doświadczenie śmierci, odgrzewane ponownie
PZ Myers (09-05-2012)
Jeśli jestem ideologiem, to tylko w tym sensie, że żądam, by - jeśli nazywasz coś nauką - miało to jakieś podobieństwo do nauki wraz z jej metodami i podejściem, nie zaś do mistycyzmu. Beauregard upiera się przy próbach lansowania bełkotliwych dyrdymałów jako nauki, wyliczając, jakie ma publikacje i ile zarobił pieniędzy, podczas gdy ja proszę o dające się zweryfikować, dające się zreprodukować, dające się zmierzyć dowody. Do tekstu..
Czy islam jest z natury zły, czy z natury dobry?
Barry Rubin (09-05-2012)
Muzułmanie, którzy są anty-islamistami w sprawach politycznych i są stosunkowo umiarkowani w poglądach politycznych i w praktyce islamu, liczą się w dziesiątkach i setkach milionów. Ci ludzie są naszymi rzeczywistymi lub potencjalnymi sojusznikami w walce przeciwko islamizmowi i powinniśmy to zrozumieć oraz znaleźć sposoby współpracy z nimi, nawet jeśli nie ze wszystkim się zgadzamy. Do tekstu..
Znów o teologicznej krytyce ateizmu: nie rozpaczamy wystarczająco
Jerry Coyne (08-05-2012)
Krytyka polega na tym, że Nowi Ateiści nie pociągają swoich przekonań do logicznego końca - rozpaczy i nihilizmu, które rzekomo wyłaniają się, kiedy zdajemy sobie sprawę z tego, że nie ma Boga, nie ma życia po śmierci ani też żadnego nadnaturalnego fundamentu moralności. Kiedy widzimy to, tracimy wszelką nadzieję - albo powinniśmy stracić wszelką nadzieję. Do tekstu..
Socjologia wiary i niewiary
Andrzej Koraszewski (08-05-2012)
Ksiądz profesor Janusz Mariański zastanawia się w najnowszym "Tygodniku Powszechnym" nad przyszłością polskiego katolicyzmu. Tytuł wywiadu zapowiada, że Kościół będzie wielobarwny. Wywiad prowadzi Artur Sporniak , który na wstępie stwierdza, że Kościół ma się dobrze, bo według najnowszego sondażu CBOS, 93 procent Polaków deklaruje, że są katolikami. Do tekstu..
Pora zacząć frakturować
Matt Ridley (07-05-2012)
Kampania powstrzymania gazu łupkowego przed wejściem na rynek i pokazaniem, czy się tam utrzyma, jest polityczna, nie zaś naukowa. Wspierają ją interesy różnych grup. Rosyjski przemysł gazowy, który jest zaalarmowany utratą swego zbliżającego się niemal monopolu na europejskie dostawy gazy, bardzo głośno krytykuje gaz łupkowy. Przemysły węglowy i nuklearny także wolałyby zobaczyć to niemowlę uduszone przy porodzie, ale nie sprzeciwiają się tak wyraźnie publicznie. Do tekstu..
Zduplikowany gen ukształtował ewolucję mózgu człowieka
Ed Yong (07-05-2012)
Projekt Poznania Ludzkiego Genomu został oficjalnie zakończony w 2003 r., ale nasza wersja genomu dalece nie jest tak naprawdę kompletna. Naukowcy nadal kończą ostatnie części, poprawiają błędy w sekwencji oficjalnej i odkrywają nowe geny. Ten nowe geny pozostały przedtem niezauważone nie dlatego, że są bezużyteczne lub niewiele znaczące. Niektóre z nich mogą być kluczowymi graczami w naszej historii ewolucyjnej. Do tekstu..
List otwarty do członków polskiej grupy Catholic Voices
Dariusz Kot (06-05-2012)
Wykaz dziedzin, w jakich zostaliście wyszkoleni, aby stać się "głosem polskiego katolicyzmu" daje do myślenia: media, polityka, biznes i doktryna Kościoła. Z pewnością będziecie w stanie wyjść od aktualnej doktryny i przy pewnym poziomie medialnego profesjonalizmu skutecznie promować Kościół w świecie polityki i biznesu. Nie sądzę jednak, żeby akurat tego nam w Polsce brakowało! Do tekstu..
Konflikt konfliktem goni
Jerzy Neuhoff (06-05-2012)
Dziwne, ale najpoważniejsze konflikty sumienia przeżywają niektórzy, kiedy chodzi albo o powołanie nowego życia albo niedopuszczenie do jego zaistnienia; obie sytuacje są im jednakowo nie na rękę, choć ich bezpośrednio, zazwyczaj, nie dotyczą. Najgłośniejsi są starzy kawalerowie, będący nimi bądź z własnego wyboru, bądź z chronicznego braku okazji. Do tekstu..
Uzasadnione kroki francuskiego rządu przeciw muzułmańskim ekstremistom
Ahlam Akram (06-05-2012)
Dlaczego potępiamy rządy europejskie za odmowę przyznania obywatelstwa tym, którzy popełnili bezprecedensowe zbrodnie? Należę do kategorii tych, którzy są poddawani wzmożonym kontrolom na lotniskach, ale nie przeklinam za to rządów europejskich. Tysiąckrotnie przeklinam ideologię muzułmańską, za każdym razem, kiedy podróżuję. Do tekstu..
Urojenie doświadczenia śmierci - NDE
PZ Myers (05-05-2012)
NDE nie są dowodami na nic poza mocą twórczą umysłu ludzkiego. Orędownicy NDE bezustannie wyciągają te same wyświechtane anegdotki i te same wyświechtane, stare, błędne interpretacje. Jeśli kiedykolwiek oglądaliście literaturę NDE, wiecie, że dwa przypadki, które są wyciągane regularnie, to 20-30 letnie historyjki o Pam i Bucie Marii; są dziś niemal legendą. Do tekstu..
Prymasie złóż rezygnację!
Andrzej Koraszewski (05-05-2012)
W Irlandii kolejny akt dramatu wokół bestialskiego traktowania dzieci przez księży, tym razem ujawniono dokumenty, że kardynał Sean Brady, prymas Kościoła katolickiego w Irlandii, był w 1975 roku osobiście zamieszany w śledztwo związane z oskarżeniami jednego z księży o pedofilię, nigdy nie ujawnił wszystkich faktów na temat tego śledztwa i osobiście zmuszał ofiarę gwałtu do złożenia przysięgi, iż dochowa tajemnicy. Do tekstu..
Telewizyjne artefakty i stereotypy
Ryszard Radwiłowicz (04-05-2012)
Telewizja wypacza umysły poprzez artefakty i stereotypy, przekazuje wypaczone obrazy i oceny PRL-u, Powstania Warszawskiego, stanu wojennego i udziału naszych wojsk w misjach wojskowych, zamiast kreować model dobrego fachowca, człowieka pomysłowego, osoby kreatywnej i jednocześnie otwartej, przyjaznej ludziom, odważnego społecznika, nie stroniącego od sporów politycznych i światopoglądowych, zainteresowanego kulturą. Nie mówiąc już o potrzebie popularyzacji naukowców, pokazywanych nie tylko od strony sukcesów, ale także ich pracy i porażek Do tekstu..
Małpi język
Anna Kurcek (04-05-2012)
Pawiany, które pod okiem francuskich naukowców nauczyły się rozróżniać angielskie słowa spośród wyglądających podobnie, lecz nie mających żadnego sensu zlepków liter. Podczas nauki korzystały one z najnowszego sprzętu komputerowego, znajdującego się w zaparkowanej koło ich wybiegu przyczepie. Do tekstu..
Bestseller o wyprawie dziecka do Nieba użyty jako wymówka do zjechania nauki
Jerry Coyne (04-05-2012)
Ta książka opowiada jak syn Todda, Colton, wówczas czteroletni, doznał pęknięcia wyrostka robaczkowego i jak jego "doświadczenie bliskie śmierci" obejmowało wizytę w niebie - naprawdę! - i zobaczenie rzeczy takich jak zmarli krewni, Bóg siedzący na wielkim tronie (oczywiście) i Jezus jeżdżący na olbrzymim koniu. Colton rzekomo dowiedział się także rzeczy, których nie mógł wiedzieć w rzeczywistym życiu, jak fakt, że jego matka miała poronienie. Do tekstu..
Złodzieje patriotyzmu
Andrzej Koraszewski (03-05-2012)
Historia Konstytucji 3 Maja to znacznie więcej niż informacja, że była pierwszą w Europie i drugą na świecie, to przede wszystkim historia powodów, dla których była tak potrzebna, i przyczyn, dla których była bez szans. Być może również i powodów, dla których chytrze jej rocznicę połączono z osobliwym świętem kościelnym, które zupełnie niekonstytucyjnie czyni Matkę Boską królową naszej republiki. Do tekstu..
Odkrycie Neptuna i falsyfikowalność
Greg Mayer (03-05-2012)
W latach 1820. było już ewidentne, że Uran nie zachowuje przewidywanej orbity. W latach 1840. dwóch astronomów matematyków podjęło wyzwanie i stawiając hipotezę, że "obcą i niedostrzeganą przyczyną" jest nieodkryta planeta, spróbowali wyliczyć pozycję takiej hipotetycznej planety w oparciu o prawa Newtona. Nie tylko spekulowali na temat domniemanej planety, ale prosili obserwatoria, by jej poszukały. Do tekstu..
Logika świadectwem prawdy
Lucjan Ferus (03-05-2012)
Logikę (słusznie nazwaną "świadectwem moralności" i szczytem obiektywizmu) nie tylko można lecz nawet powinno się stosować na gruncie religii, już choćby dlatego, aby móc dostrzec liczne sprzeczności, paradoksy i absurdy tkwiące w tzw. prawdach objawionych lub innych apologetycznych dziełach i tym samym uchronić się przed nimi. Do tekstu..
Sztandar drugiej świeżości
Jerzy Neuhoff (02-05-2012)
Sztandary od łopotania na wietrze i słońcu płowieją i niszczeją, aż wreszcie trzeba je zastąpić nowymi. Ale aby je odnowić, nie wystarcza nowy materiał, w przypadku ideologii są to ludzie, potrzebne też są nowe idee i nowe hasła. Tymczasem, ze strony, z której zupełnie się tego nie spodziewałem, dobiegły mnie całkiem znajome, powiedziałbym nawet, swojskie hasła. Wraca nowe! Do tekstu..
Polska według Palikota
Mirosław Woroniecki (02-05-2012)
Jestem niezmiernie ciekawy, czy w związku z ogłoszonym pakietem propozycji wywiąże się jakaś poważniejsza dyskusja, szczególnie wobec postawy SLD, ciekaw jestem również czy krytyka niektórych rozwiązań wobec poważnie zapowiedzianej zasady pełnego zatrudnienia mającej stać się zadaniem politycznym dla przyszłego rządu ma szanse na rzeczowe potraktowanie czy też będzie jedynie uznana za kolejną PR-owską zagrywkę? Do tekstu..
Obrońcy niewiedzy
Jacek Tabisz (02-05-2012)
Obrońcy niewiedzy stanowią prężny i bardzo liczny klub. Ich głównym zajęciem jest zamykanie oczu i nie zwracanie uwagi na rozmaite elementy rzeczywistości. Aby obrona niewiedzy była dobrze przygotowana, obrońcy niewiedzy nie kwestionują przeważnie egzystencjalnych czynności praktycznych - choć są w stanie zapewniać, iż księżyc nie istnieje, iż kosmos powstał 6000 lata temu, iż w każdym pochlapanym wodą człowieku zawiera się mglista, nieśmiertelna substancja przeznaczona do śpiewania psalmów zwana duszą, to jednak nie negują zazwyczaj potrzeby odżywiania się, snu, rozmnażania. Do tekstu..
Owocnych obrad
Jerzy Neuhoff (02-05-2012)
Były kiedyś takie czasy, w których nie było tajemnicy służbowej, państwowej, bankowej i jeszcze paru innych. Danych osobowych było tak mało, że nikomu nawet się nie śniło o tym, by je chronić, bo wszyscy znali wszystkich. A mimo, że wszyscy wszystkich znali, to parę osób w historii gdzieś się zapodziało, jakby przepadło. Mają Egipcjanie wątpliwości, ilu było faraonów, lista chińskich cesarzy też jest niekompletna, nasi historycy od lat poszukują jakiegoś Bolesława Zapomnianego. Do tekstu..
Morderstwo w imię honoru
Chris Dsouza (02-05-2012)
Szacuje się, że co roku niemal dziesięć tysięcy osób zostaje zabitych w Pakistanie za rzekome przestępstwo spowodowania "hańby". Historia Indii także nie wydaje się jaśniejsza, z co najmniej tysiącem osób rocznie tracących życie z powodu "honorowych" zabójstw i koniecznością wprowadzenia w kraju surowych praw do poradzenia sobie z tą ohydną zbrodnią. Do tekstu..
Fundamentalizm islamski made in Turcja
Radosław S. Czarnecki (01-05-2012)
Szkoły religijne - jakimi w początkowym zamyśle miały być imam hatip - miały szkolić kaznodziei dla potrzeb meczetów. Z czasem, gdy inkorporowano je do państwowego systemu oświaty zaczęły przygotowywać swych wychowanków dla kadr i elity państwa, a przede wszystkim - do pełnienia publicznych i jednocześnie kierowniczych funkcji.  Do tekstu..
Samuel Huntington – Zderzenie cywilizacji
Piotr Napierała (01-05-2012)
Huntington ukazuje swoją twarz konserwatysty. Za osłabienie pozycji Zachodu wini sekularyzm, rozpad rodziny (chce on wesprzeć rodzinę, choć racjonalniej byłoby wesprzeć samotne rodzicielstwo, podejść do problemu praktycznie, a nie ideologicznie), wypieranie chrystianizmu i hedonizm, w jego kostycznej wizji Zachodu nie ma miejsca na liberalną ewolucję, choć jeszcze na początku dzieła uznał liberalizm za de facto część odwiecznego ładunku cywilizacyjnego Zachodu... Do tekstu..
Modularna sieć genów jako czynnik nowości ewolucyjnej
PZ Myers (01-05-2012)
Kwestią zasadniczą jest to, że ponieważ złożone sieci rozwojowe są funkcjonalnie ograniczone - myśl o nich jako o modułach software, które reagują na molekularne bodźce i dają morfologiczne rezultaty - ich złożoność wcale nie jest barierą dla ewolucji, ale zamiast tego dostarcza okazji do tworzenia ciekawych nowości ewolucyjnych. Do tekstu..

Przegląd archiwum streszczeń

 Kryteria wyszukiwania:
 z działu:  
 z miesiąca:  roku aktualnego 
 z roku:    
 dowolnych  najnowszych  

[ Regulamin publikacji ] [ Bannery ] [ Mapa portalu ] [ Reklama ] [ Sklep ] [ Zarejestruj się ] [ Kontakt ]
Racjonalista © Copyright 2000-2018 (e-mail: redakcja | administrator)
Fundacja Wolnej Myśli, konto bankowe 101140 2017 0000 4002 1048 6365